حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ السُّلَمِيُّ، وَيَحْيَى بْنُ مُحَمَّدٍ اللُّؤْلُؤِيُّ، - وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ، وَقَالَ الآخَرَانِ، أَخْبَرَنَا النَّضْرُ، - أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَنَسٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ بَلَغَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ أَصْحَابِهِ شَىْءٌ فَخَطَبَ فَقَالَ " عُرِضَتْ عَلَىَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ وَلَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلاً وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا " . قَالَ فَمَا أَتَى عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمٌ أَشَدُّ مِنْهُ - قَالَ - غَطَّوْا رُءُوسَهُمْ وَلَهُمْ خَنِينٌ - قَالَ - فَقَامَ عُمَرُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالإِسْلاَمِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا - قَالَ - فَقَامَ ذَاكَ الرَّجُلُ فَقَالَ مَنْ أَبِي قَالَ " أَبُوكَ فُلاَنٌ " . فَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ}
Бизга Маҳмуд ибн Ғайлон, Муҳаммад ибн Қудома ас-Суламий ва Яҳё ибн Муҳаммад ал-Луълуъий ривоят қилди — уларнинг сўзлари бир-бирига яқин. Маҳмуд: «бизга Назр ибн Шумайл ривоят қилди» деди, қолган иккови: «бизга Назр хабар берди» деди — бизга Шуъба хабар берди, бизга Мусо ибн Анас Анас ибн Моликдан ривоят қилди. У деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламга саҳобалари тўғрисида бир нарса етди, шунда У хутба ўқиб дедилар: «Менга жаннат ва дўзах кўрсатилди. Мен яхшилик ва ёмонликда бугунгидек (кунни) ҳеч кўрмаган эдим. Агар мен билган нарсани билсангиз эди, оз кулар, кўп йиғлар эдингиз». У деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг саҳобаларига ундан қаттиқроқ кун келмаган эди. У деди: Улар бошларини беркитдилар ва уларда (овозини чиқармай) ҳиқиллаб йиғлаш бор эди. У деди: Сўнг Умар туриб: «Рабб сифатида Аллаҳга, дийн сифатида Исломга, набий сифатида Муҳаммадга рози бўлдик», деди. У деди: Сўнг ўша киши туриб: «Менинг отам ким?», деди. У: «Отанг Фалончи», деди. Шунда: «Эй иймон келтирганлар, сизларга ошкор қилинса сизни хафа қиладиган нарсалар тўғрисида сўраманглар» (ояти) нозил бўлди.