حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ الْمُسَيَّبِيُّ، حَدَّثَنِي أَنَسٌ، - يَعْنِي ابْنَ عِيَاضٍ أَبَا ضَمْرَةَ - عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ " بَيْنَمَا ثَلاَثَةُ نَفَرٍ يَتَمَشَّوْنَ أَخَذَهُمُ الْمَطَرُ فَأَوَوْا إِلَى غَارٍ فِي جَبَلٍ فَانْحَطَّتْ عَلَى فَمِ غَارِهِمْ صَخْرَةٌ مِنَ الْجَبَلِ فَانْطَبَقَتْ عَلَيْهِمْ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ انْظُرُوا أَعْمَالاً عَمِلْتُمُوهَا صَالِحَةً لِلَّهِ فَادْعُوا اللَّهَ تَعَالَى بِهَا لَعَلَّ اللَّهَ يَفْرُجُهَا عَنْكُمْ . فَقَالَ أَحَدُهُمُ اللَّهُمَّ إِنَّهُ كَانَ لِي وَالِدَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ وَامْرَأَتِي وَلِيَ صِبْيَةٌ صِغَارٌ أَرْعَى عَلَيْهِمْ فَإِذَا أَرَحْتُ عَلَيْهِمْ حَلَبْتُ فَبَدَأْتُ بِوَالِدَىَّ فَسَقَيْتُهُمَا قَبْلَ بَنِيَّ وَأَنَّهُ نَأَى بِي ذَاتَ يَوْمٍ الشَّجَرُ فَلَمْ آتِ حَتَّى أَمْسَيْتُ فَوَجَدْتُهُمَا قَدْ نَامَا فَحَلَبْتُ كَمَا كُنْتُ أَحْلُبُ فَجِئْتُ بِالْحِلاَبِ فَقُمْتُ عِنْدَ رُءُوسِهِمَا أَكْرَهُ أَنْ أُوقِظَهُمَا مِنْ نَوْمِهِمَا وَأَكْرَهُ أَنْ أَسْقِيَ الصِّبْيَةَ قَبْلَهُمَا وَالصِّبْيَةُ يَتَضَاغَوْنَ عِنْدَ قَدَمَىَّ فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ دَأْبِي وَدَأْبَهُمْ حَتَّى طَلَعَ الْفَجْرُ فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مِنْهَا فُرْجَةً نَرَى مِنْهَا السَّمَاءَ . فَفَرَجَ اللَّهُ مِنْهَا فُرْجَةً فَرَأَوْا مِنْهَا السَّمَاءَ . وَقَالَ الآخَرُ اللَّهُمَّ إِنَّهُ كَانَتْ لِيَ ابْنَةُ عَمٍّ أَحْبَبْتُهَا كَأَشَدِّ مَا يُحِبُّ الرِّجَالُ النِّسَاءَ وَطَلَبْتُ إِلَيْهَا نَفْسَهَا فَأَبَتْ حَتَّى آتِيَهَا بِمِائَةِ دِينَارٍ فَتَعِبْتُ حَتَّى جَمَعْتُ مِائَةَ دِينَارٍ فَجِئْتُهَا بِهَا فَلَمَّا وَقَعْتُ بَيْنَ رِجْلَيْهَا قَالَتْ يَا عَبْدَ اللَّهِ اتَّقِ اللَّهَ وَلاَ تَفْتَحِ الْخَاتَمَ إِلاَّ بِحَقِّهِ . فَقُمْتُ عَنْهَا فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مِنْهَا فُرْجَةً . فَفَرَجَ لَهُمْ . وَقَالَ الآخَرُ اللَّهُمَّ إِنِّي كُنْتُ اسْتَأْجَرْتُ أَجِيرًا بِفَرَقِ أَرُزٍّ فَلَمَّا قَضَى عَمَلَهُ قَالَ أَعْطِنِي حَقِّي . فَعَرَضْتُ عَلَيْهِ فَرَقَهُ فَرَغِبَ عَنْهُ فَلَمْ أَزَلْ أَزْرَعُهُ حَتَّى جَمَعْتُ مِنْهُ بَقَرًا وَرِعَاءَهَا فَجَاءَنِي فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ وَلاَ تَظْلِمْنِي حَقِّي . قُلْتُ اذْهَبْ إِلَى تِلْكَ الْبَقَرِ وَرِعَائِهَا فَخُذْهَا . فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ وَلاَ تَسْتَهْزِئْ بِي . فَقُلْتُ إِنِّي لاَ أَسْتَهْزِئُ بِكَ خُذْ ذَلِكَ الْبَقَرَ وَرِعَاءَهَا . فَأَخَذَهُ فَذَهَبَ بِهِ فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مَا بَقِيَ . فَفَرَجَ اللَّهُ مَا بَقِيَ .
Менга Муҳаммад ибн Ишоқ ал-Мусайябий ривоят қилди, менга Анас — яъни Ибн Иёз Абу Замра — Мусо ибн Уқбадан, у Нофиъдан, у Абдуллаҳ ибн Умардан, у Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилди: У: «Уч киши сайр қилиб юрганларида уларни ёмғир тутиб қолди ва улар тоғдаги бир ғорга кириб паноҳ топдилар. Шунда тоғдан бир қоя тушиб, ғорларининг оғзини беркитди ва улар устига ёпилиб қолди. Шунда улар бир-бирларига: ‹Аллаҳ учун қилган солиҳ амалларингизга қаранг ва улар билан Аллаҳ таолога дуо қилинг, шояд Аллаҳ уни сизлардан очса› дедилар. Бири деди: ‹Эй Аллаҳ, менда икки кекса ота-онам, хотиним ва кичкина болаларим бор эди. Мен улар учун (мол) боқар эдим. Кечқурун (мол)ни қайтарганимда сут соғар ва аввал ота-онамдан бошлаб, болаларимдан олдин уларга ичирар эдим. Бир куни дарахт (ўтин ёки яйлов) мени узоқлаштириб қўйди, шунинг учун тунга қадар келмадим. Келсам, улар аллақачон ухлаб қолибдилар. Мен одатдагидек сут соғдим ва сут идишини олиб келиб, уларнинг бош томонида турдим. Уларни уйқудан уйғотишни ҳам, болаларни улардан олдин суғоришни ҳам ёқтирмадим. Болалар эса оёқларим остида (очликдан) йиғлашар эди. Тонг отгунча менинг ва уларнинг аҳволимиз шундай давом этди. Агар Сен мен буни фақат Сенинг юзингни (ризолигингни) кўзлаб қилганимни билсанг, бизга ундан осмонни кўрадиган бир тешик оч› деди. Шунда Аллаҳ ундан бир тешик очди ва улар ундан осмонни кўрдилар. Иккинчиси деди: ‹Эй Аллаҳ, менинг амакимнинг қизи бор эди, мен уни эркаклар аёлларни энг қаттиқ севадиган тарзда севар эдим. Мен ундан ўзини (висолини) талаб қилдим, аммо у юз динор келтирмагунимча рад этди. Мен юз динор тўплагунимча машаққат чекдим ва уни унга олиб келдим. Унинг икки оёғи орасига ўтирганимда у: ‹Эй Аллаҳнинг бандаси, Аллаҳдан қўрқ ва муҳрни фақат ҳақи билан (никоҳ билан) очгин› деди. Шунда мен ундан туриб кетдим. Агар Сен мен буни фақат Сенинг юзингни кўзлаб қилганимни билсанг, бизга ундан бир тешик оч› деди. Шунда улар учун очилди. Учинчиси деди: ‹Эй Аллаҳ, мен бир ишчини бир фарақ гуручга ёллаган эдим. У ишини бажариб бўлгач: ‹Ҳақимни бер› деди. Мен унга унинг фарақини таклиф қилдим, аммо у ундан воз кечди. Мен эса уни экиб бордим, ҳатто ундан мол ва чўпонларини тўпладим. Сўнг у менинг олдимга келиб: ‹Аллаҳдан қўрқ ва ҳақимда менга зулм қилма› деди. Мен: ‹Ана ўша моллар ва чўпонларига бор ва уларни ол› дедим. У: ‹Аллаҳдан қўрқ ва менинг устимдан масхара қилма› деди. Мен: ‹Мен сенинг устингдан масхара қилмайман, ана ўша моллар ва чўпонларини ол› дедим. Шунда у уларни олди ва олиб кетди. Агар Сен мен буни фақат Сенинг юзингни кўзлаб қилганимни билсанг, бизга қолганини оч› деди. Шунда Аллаҳ қолганини очди» дедилар.