حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَرْخَصَ فِي بَيْعِ الْعَرَايَا بِخَرْصِهَا . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ وَقَالُوا إِنَّ الْعَرَايَا مُسْتَثْنَاةٌ مِنْ جُمْلَةِ نَهْىِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِذْ نَهَى عَنِ الْمُحَاقَلَةِ وَالْمُزَابَنَةِ وَاحْتَجُّوا بِحَدِيثِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَحَدِيثِ أَبِي هُرَيْرَةَ وَقَالُوا لَهُ أَنْ يَشْتَرِيَ مَا دُونَ خَمْسَةِ أَوْسُقٍ . وَمَعْنَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَرَادَ التَّوْسِعَةَ عَلَيْهِمْ فِي هَذَا لأَنَّهُمْ شَكَوْا إِلَيْهِ وَقَالُوا لاَ نَجِدُ مَا نَشْتَرِي مِنَ الثَّمَرِ إِلاَّ بِالتَّمْرِ فَرَخَّصَ لَهُمْ فِيمَا دُونَ خَمْسَةِ أَوْسُقٍ أَنْ يَشْتَرُوهَا فَيَأْكُلُوهَا رُطَبًا .
Бизга Қутайба ривоят қилди, бизга Ҳаммод ибн Зайд Айюбдан, у Нофиъдан, у Ибн Умардан, у Зайд ибн Собитдан ривоят қилдики, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ароёни унинг тахминий ўлчови билан сотишга рухсат бердилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Абу Ҳурайра ҳадиси ҳам ҳасан саҳиҳдир. Илм аҳлининг баъзилари, жумладан Шофиъий, Аҳмад ва Ишоқ шу бўйича амал қиладилар ва: «Ароё Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) муҳоқала ва музобанадан қайтарганларида, умумий қайтариқдан истисно қилингандир,» дейишган. Улар Зайд ибн Собит ҳадиси ва Абу Ҳурайра ҳадиси билан далил келтириб: «Беш васақдан камини сотиб олиши мумкин,» дейишган. Илм аҳлининг баъзилари наздида бунининг маъноси шуки, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уларга бу борада кенглик беришни хоҳладилар, чунки улар: «Биз хурмодан бошқа нарса билан мевани сотиб олишга (имкон) топа олмаяпмиз,» деб шикоят қилишди; шу боис уларга беш васақдан камини сотиб олиб, уни ҳўл (янги хурмо) ҳолида ейишларига рухсат бердилар.