Кечаси оиласининг заифларини олдиндан Муздалифага юбориб, ой ботганда жўнатиш

Haj kitobi · 6 ҳадис

باب مَنْ قَدَّمَ ضَعَفَةَ أَهْلِهِ بِلَيْلٍ، فَيَقِفُونَ بِالْمُزْدَلِفَةِ وَيَدْعُونَ وَيُقَدِّمُ إِذَا غَابَ الْقَمَرُ

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ سَالِمٌ وَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ يُقَدِّمُ ضَعَفَةَ أَهْلِهِ، فَيَقِفُونَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ بِالْمُزْدَلِفَةِ بِلَيْلٍ، فَيَذْكُرُونَ اللَّهَ مَا بَدَا لَهُمْ، ثُمَّ يَرْجِعُونَ قَبْلَ أَنْ يَقِفَ الإِمَامُ، وَقَبْلَ أَنْ يَدْفَعَ، فَمِنْهُمْ مَنْ يَقْدَمُ مِنًى لِصَلاَةِ الْفَجْرِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يَقْدَمُ بَعْدَ ذَلِكَ، فَإِذَا قَدِمُوا رَمَوُا الْجَمْرَةَ، وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ أَرْخَصَ فِي أُولَئِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏

Яҳё ибн Букайр бизга айтди: Лайс бизга айтди, Юнусдан, у Ибн Шиҳобдан: Салим деди: Абдуллаҳ ибн Умар розияллаҳу анҳума ўз аҳлининг (оиласининг) заифларини (аёллар, болалар, кучсизларни) олдинга юборар, улар Муздалифадаги Машъарул-Ҳаромда кечаси турар, уларга кўринганча Аллаҳни зикр қилар, сўнг имом туришдан олдин ва (Арафадан) қайтишдан олдин (Минога) қайтар эди. Улардан баъзиси Минога фажр намозига етиб борар, баъзиси шундан кейин етиб борар эди. Етиб боргач, улар Жамрага (тош) отар эди. Ибн Умар розияллаҳу анҳума: ‹Ана ўшаларга Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам рухсат берди› дер эди.

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ جَمْعٍ بِلَيْلٍ‏.‏

Сулаймон ибн Ҳарб бизга айтди: Ҳаммод ибн Зайд бизга айтди, Айюбдан, у Икримадан, у Ибн Аббос розияллаҳу анҳумадан: У деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам мени Жамъ(Муздалифа)дан кечаси юборди.

حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي يَزِيدَ، سَمِعَ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ أَنَا مِمَّنْ، قَدَّمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةَ الْمُزْدَلِفَةِ فِي ضَعَفَةِ أَهْلِهِ‏.‏

Али бизга айтди: Суфён бизга айтди: У деди: Убайдуллаҳ ибн Абу Язид менга хабар берди: У Ибн Аббос розияллаҳу анҳумани шундай деганини эшитди: Мен Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам Муздалифа кечаси ўз аҳлининг заифлари орасида (олдинга) юборган(лар)дан эдим.

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، عَنْ يَحْيَى، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ، مَوْلَى أَسْمَاءَ عَنْ أَسْمَاءَ، أَنَّهَا نَزَلَتْ لَيْلَةَ جَمْعٍ عِنْدَ الْمُزْدَلِفَةِ، فَقَامَتْ تُصَلِّي، فَصَلَّتْ سَاعَةً، ثُمَّ قَالَتْ يَا بُنَىَّ هَلْ غَابَ الْقَمَرُ قُلْتُ لاَ‏.‏ فَصَلَّتْ سَاعَةً، ثُمَّ قَالَتْ هَلْ غَابَ الْقَمَرُ قُلْتُ نَعَمْ‏.‏ قَالَتْ فَارْتَحِلُوا‏.‏ فَارْتَحَلْنَا، وَمَضَيْنَا حَتَّى رَمَتِ الْجَمْرَةَ، ثُمَّ رَجَعَتْ فَصَلَّتِ الصُّبْحَ فِي مَنْزِلِهَا‏.‏ فَقُلْتُ لَهَا يَا هَنْتَاهْ مَا أُرَانَا إِلاَّ قَدْ غَلَّسْنَا‏.‏ قَالَتْ يَا بُنَىَّ، إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَذِنَ لِلظُّعُنِ‏.‏

Мусаддад бизга айтди, Яҳёдан, у Ибн Журайждан: У деди: Менга Асмонинг чўриси Абдуллаҳ айтди, Асмодан: У Жамъ(Муздалифа) кечаси Муздалифа ёнида (манзилга) тушди, туриб намоз ўқиди, бир соат намоз ўқиди, сўнг: ‹Эй ўғлим, ой ботдими?› деди. Мен: ‹Йўқ› дедим. У бир соат намоз ўқиди, сўнг: ‹Ой ботдими?› деди. Мен: ‹Ҳа› дедим. У: ‹Бўлмаса, йўлга тушинглар› деди. Биз йўлга тушдик ва давом этдик, ҳатто у Жамрага (тош) отди, сўнг қайтиб, субҳни ўз манзилида ўқиди. Мен унга: ‹Эй (хотин), биз жуда эрта (қоронғида) йўлга чиқдик шекилли› дедим. У: ‹Эй ўғлим, Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам (туяда кетадиган) аёлларга изн берди› деди.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ ـ هُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ ـ عَنِ الْقَاسِمِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتِ اسْتَأْذَنَتْ سَوْدَةُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةَ جَمْعٍ وَكَانَتْ ثَقِيلَةً ثَبْطَةً فَأَذِنَ لَهَا‏.‏

Муҳаммад ибн Касир бизга айтди: Суфён бизга хабар берди: Абдурраҳмон — у Ибн Қосим — бизга айтди, Қосимдан, у Оиша розияллаҳу анҳодан: У деди: Савда Жамъ(Муздалифа) кечаси Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан изн сўради — у оғир (вазнли), суст (юришда секин) аёл эди — у зот унга изн берди.

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا أَفْلَحُ بْنُ حُمَيْدٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ نَزَلْنَا الْمُزْدَلِفَةَ فَاسْتَأْذَنَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم سَوْدَةُ أَنْ تَدْفَعَ قَبْلَ حَطْمَةِ النَّاسِ، وَكَانَتِ امْرَأَةً بَطِيئَةً، فَأَذِنَ لَهَا، فَدَفَعَتْ قَبْلَ حَطْمَةِ النَّاسِ، وَأَقَمْنَا حَتَّى أَصْبَحْنَا نَحْنُ، ثُمَّ دَفَعْنَا بِدَفْعِهِ، فَلأَنْ أَكُونَ اسْتَأْذَنْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَمَا اسْتَأْذَنَتْ سَوْدَةُ أَحَبُّ إِلَىَّ مِنْ مَفْرُوحٍ بِهِ‏.‏

Абу Нуъайм бизга айтди: Афлаҳ ибн Ҳумайд бизга айтди, Қосим ибн Муҳаммаддан, у Оиша розияллаҳу анҳодан: У деди: Биз Муздалифага тушдик. Савда Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан одамларнинг тиқилишидан олдин (Минога) қайтишга изн сўради — у суст (секин) аёл эди — у зот унга изн берди, у одамларнинг тиқилишидан олдин қайтди. Биз эса тонгга чиқгунча турдик, сўнг у зотнинг қайтиши билан (бирга) қайтдик. Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламдан — Савда изн сўрагандек — изн сўраган бўлишим, мен учун ҳар қандай шод (хурсанд) бўлинадиган нарсадан севимлироқдир.