باب اسْتِحْبَابِ إِدَامَةِ الْحَاجِّ التَّلْبِيَةَ حَتَّى يَشْرَعَ فِي رَمْىِ جَمْرَةِ الْعَقَبَةِ يَوْمَ النَّحْرِ
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَابْنُ، حُجْرٍ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، ح. وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، - وَاللَّفْظُ لَهُ - قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ، أَبِي حَرْمَلَةَ عَنْ كُرَيْبٍ، مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ، قَالَ رَدِفْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ عَرَفَاتٍ فَلَمَّا بَلَغَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الشِّعْبَ الأَيْسَرَ الَّذِي دُونَ الْمُزْدَلِفَةِ أَنَاخَ فَبَالَ ثُمَّ جَاءَ فَصَبَبْتُ عَلَيْهِ الْوَضُوءَ فَتَوَضَّأَ وُضُوءًا خَفِيفًا ثُمَّ قُلْتُ الصَّلاَةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَقَالَ " الصَّلاَةُ أَمَامَكَ " . فَرَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى أَتَى الْمُزْدَلِفَةَ فَصَلَّى ثُمَّ رَدِفَ الْفَضْلُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَدَاةَ جَمْعٍ. قَالَ كُرَيْبٌ فَأَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ، عَنِ الْفَضْلِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى بَلَغَ الْجَمْرَةَ .
Бизга Яҳё ибн Айюб, Қутайба ибн Саид ва Ибн Ҳужр ривоят қилиб: бизга Исмоил ривоят қилди, дедилар; (ҳ) ва бизга Яҳё ибн Яҳё — лафз уники — ривоят қилди, у деди: бизга Исмоил ибн Жаъфар Муҳаммад ибн Абу Ҳармаладан, у Ибн Аббоснинг озоди (мавлоси) Курайбдан, у Усома ибн Зайддан хабар берди, у деди: Мен Арафотдан Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг орқасига (уловга) миндим. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Муздалифа яқинидаги чап (томондаги) дарага етганда, (туяни) чўктириб, бавл қилди, сўнг келди, мен унга таҳорат сувини қуйдим, у енгил таҳорат қилди. Сўнг мен: «Намоз, ё Расулуллаҳ!» дедим. У: «Намоз олдингда» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уловга миниб, Муздалифага етиб келди ва намоз ўқиди. Сўнг Жамъ (Муздалифа) тонгида Фазл Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг орқасига минди. Курайб деди: Менга Абдуллаҳ ибн Аббос Фазлдан хабар бердики, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Жамрага етгунча тўхтовсиз талбия айтиб борди.
وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ، كِلاَهُمَا عَنْ عِيسَى بْنِ يُونُسَ، - قَالَ ابْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى، - عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، أَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَرْدَفَ الْفَضْلَ مِنْ جَمْعٍ قَالَ فَأَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ أَنَّ الْفَضْلَ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ
Ва бизга Ишоқ ибн Иброҳим ва Али ибн Хашрам иккаласи Исо ибн Юнусдан ривоят қилиб — Ибн Хашрам: бизга Исо хабар берди, деди — у Ибн Журайждан (ривоят қилди), менга Ато хабар берди, менга Ибн Аббос хабар бердики, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Жамъ (Муздалифа)дан Фазлни орқасига миндирди. (Ато) деди: Менга Ибн Аббос хабар бердики, Фазл унга хабар бердики, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Жамратул-Ақабани тош отгунча тўхтовсиз талбия айтиб борди.
وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، ح وَحَدَّثَنَا ابْنُ رُمْحٍ، أَخْبَرَنِي اللَّيْثُ، عَنْ أَبِي، الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ، مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ، وَكَانَ، رَدِيفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ فِي عَشِيَّةِ عَرَفَةَ وَغَدَاةِ جَمْعٍ لِلنَّاسِ حِينَ دَفَعُوا " عَلَيْكُمْ بِالسَّكِينَةِ " . وَهْوَ كَافٌّ نَاقَتَهُ حَتَّى دَخَلَ مُحَسِّرًا - وَهُوَ مِنْ مِنًى - قَالَ " عَلَيْكُمْ بِحَصَى الْخَذْفِ الَّذِي يُرْمَى بِهِ الْجَمْرَةُ " . وَقَالَ لَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُلَبِّي حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ
Ва бизга Қутайба ибн Саид ривоят қилди, бизга Лайс ривоят қилди; (ҳ) ва бизга Ибн Румҳ ривоят қилди, менга ал-Лайс Абуз-Зубайрдан, у Ибн Аббоснинг озоди (мавлоси) Абу Маъбаддан, у Ибн Аббосдан, у Фазл ибн Аббосдан — у Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг орқасига минган эди — хабар бердики, у (Набий) Арафа кечқурунида ва Жамъ тонгида, одамлар (Арафадан) қайтиб жўнаганларида уларга: «Сизларга сакина (вазминлик) лозим» деди. У туясини тутиб (секин ҳайдаб) борарди, ҳатто Муҳассирга — у Минодандир — кирганда: «Сизларга Жамрага отиладиган хазф (майда чақир) тошлари лозим» деди. Ва у: «Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Жамрага тош отгунча тўхтовсиз талбия айтиб борди» деди.
وَحَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ، بِهَذَا الإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّهُ لَمْ يَذْكُرْ فِي الْحَدِيثِ وَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُلَبِّي حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ . وَزَادَ فِي حَدِيثِهِ وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُشِيرُ بِيَدِهِ كَمَا يَخْذِفُ الإِنْسَانُ
Ва менга буни Зуҳайр ибн Ҳарб ривоят қилди, бизга Яҳё ибн Саид Ибн Журайждан ривоят қилди, менга Абуз-Зубайр шу иснод билан хабар берди, фақат у ҳадисда «Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Жамрага тош отгунча тўхтовсиз талбия айтиб борди» (жумласини) зикр қилмади ва ўз ҳадисида: «Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) қўли билан, киши (тош) чертиб отганидек, ишора қиларди» деб (жумлани) қўшди.
وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ حُصَيْنٍ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ مُدْرِكٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَنَحْنُ بِجَمْعٍ سَمِعْتُ الَّذِي أُنْزِلَتْ عَلَيْهِ سُورَةُ الْبَقَرَةِ يَقُولُ فِي هَذَا الْمَقَامِ " لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ " .
Ва бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Абул-Аҳвас Ҳусайндан, у Касир ибн Мудрикдан, у Абдурраҳмон ибн Язиддан ривоят қилди, у деди: Абдуллаҳ (ибн Масъуд) биз Жамъда бўлганимизда деди: Мен ўзига Бақара сураси нозил қилинган зотни (Набийни) шу мақомда: «Лаббайка Аллаҳумма лаббайк» деяётганини эшитдим.
وَحَدَّثَنَا سُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا حُصَيْنٌ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ مُدْرِكٍ الأَشْجَعِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ، لَبَّى حِينَ أَفَاضَ مِنْ جَمْعٍ فَقِيلَ أَعْرَابِيٌّ هَذَا فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَنَسِيَ النَّاسُ أَمْ ضَلُّوا سَمِعْتُ الَّذِي أُنْزِلَتْ عَلَيْهِ سُورَةُ الْبَقَرَةِ يَقُولُ فِي هَذَا الْمَكَانِ " لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ " . وَحَدَّثَنَاهُ حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ حُصَيْنٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ
Ва бизга Сурайж ибн Юнус ривоят қилди, бизга Ҳушайм ривоят қилди, бизга Ҳусайн Касир ибн Мудрик ал-Ашжаъийдан, у Абдурраҳмон ибн Язиддан хабар бердики, Абдуллаҳ Жамъдан қайтиб жўнаганда талбия айтди. Шунда: «Бу аъробийми (чўл арабими)?» дейилди. Абдуллаҳ: «Одамлар унутдиларми ёки адашдиларми? Мен ўзига Бақара сураси нозил қилинган зотни (Набийни) шу жойда: ‹Лаббайка Аллаҳумма лаббайк›, деяётганини эшитганман» деди. Ва бизга буни Ҳасан ал-Ҳулвоний ривоят қилди, бизга Яҳё ибн Одам ривоят қилди, бизга Суфён Ҳусайндан шу иснод билан ривоят қилди.
وَحَدَّثَنَا سُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا حُصَيْنٌ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ مُدْرِكٍ الأَشْجَعِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ، لَبَّى حِينَ أَفَاضَ مِنْ جَمْعٍ فَقِيلَ أَعْرَابِيٌّ هَذَا فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَنَسِيَ النَّاسُ أَمْ ضَلُّوا سَمِعْتُ الَّذِي أُنْزِلَتْ عَلَيْهِ سُورَةُ الْبَقَرَةِ يَقُولُ فِي هَذَا الْمَكَانِ " لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ " . وَحَدَّثَنَاهُ حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ حُصَيْنٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ
Ва бизга Сурайж ибн Юнус ривоят қилди, бизга Ҳушайм ривоят қилди, бизга Ҳусайн Касир ибн Мудрик ал-Ашжаъийдан, у Абдурраҳмон ибн Язиддан хабар бердики, Абдуллаҳ Жамъдан қайтиб жўнаганда талбия айтди. Шунда: «Бу аъробийми (чўл арабими)?» дейилди. Абдуллаҳ: «Одамлар унутдиларми ёки адашдиларми? Мен ўзига Бақара сураси нозил қилинган зотни (Набийни) шу жойда: ‹Лаббайка Аллаҳумма лаббайк›, деяётганини эшитганман» деди. Ва бизга буни Ҳасан ал-Ҳулвоний ривоят қилди, бизга Яҳё ибн Одам ривоят қилди, бизга Суфён Ҳусайндан шу иснод билан ривоят қилди.
وَحَدَّثَنِيهِ يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ الْمَعْنِيُّ، حَدَّثَنَا زِيَادٌ، - يَعْنِي الْبَكَّائِيَّ - عَنْ حُصَيْنٍ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ مُدْرِكٍ الأَشْجَعِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ، وَالأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ، قَالاَ سَمِعْنَا عَبْدَ، اللَّهِ بْنَ مَسْعُودٍ يَقُولُ بِجَمْعٍ سَمِعْتُ الَّذِي، أُنْزِلَتْ عَلَيْهِ سُورَةُ الْبَقَرَةِ هَا هُنَا يَقُولُ " لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ " . ثُمَّ لَبَّى وَلَبَّيْنَا مَعَهُ .
Ва менга буни Юсуф ибн Ҳаммод ал-Маъний ривоят қилди, бизга Зиёд — яъни ал-Баккоий — Ҳусайндан, у Касир ибн Мудрик ал-Ашжаъийдан, у Абдурраҳмон ибн Язид ва ал-Асвад ибн Язиддан ривоят қилди, улар: «Биз Абдуллаҳ ибн Масъудни Жамъда шундай деяётганини эшитдик: ‹Мен ўзига Бақара сураси нозил қилинган зотни (Набийни) шу ерда: «Лаббайка Аллаҳумма лаббайк», деяётганини эшитдим›» дедилар. Сўнг у талбия айтди, биз ҳам у билан талбия айтдик.