حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، - وَاللَّفْظُ لِعَمْرٍو - قَالاَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، بْنُ عُيَيْنَةَ عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " صَلاَةٌ فِي مَسْجِدِي هَذَا أَفْضَلُ مِنْ أَلْفِ صَلاَةٍ فِيمَا سِوَاهُ إِلاَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ" .
Менга Амр ан-Ноқид ва Зуҳайр ибн Ҳарб — лафз Амрники — ривоят қилиб, иккаласи: бизга Суфён ибн Уяйна аз-Зуҳрийдан, у Саид ибн ал-Мусайябдан, у Абу Ҳурайрадан ривоят қилди, дедилар — у (Абу Ҳурайра) буни Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га етказиб айтди: «Менинг шу масжидимда (ўқилган) бир намоз ундан бошқа (жой)даги минг намоздан афзалдир, фақат Масжидул-Ҳаромдан ташқари» деди.
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنَا وَقَالَ ابْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " صَلاَةٌ فِي مَسْجِدِي هَذَا خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ صَلاَةٍ فِي غَيْرِهِ مِنَ الْمَسَاجِدِ إِلاَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ " .
Менга Муҳаммад ибн Рофиъ ва Абд ибн Ҳумайд ривоят қилиб — Абд: хабар берди, деди, Ибн Рофиъ: бизга Абдурраззоқ ривоят қилди, деди — бизга Маъмар аз-Зуҳрийдан, у Саид ибн ал-Мусайябдан, у Абу Ҳурайрадан хабар берди, у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Менинг шу масжидимда (ўқилган) бир намоз ундан бошқа масжидлардаги минг намоздан яхшироқдир, фақат Масжидул-Ҳаромдан ташқари» деди.
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ الْمُنْذِرِ الْحِمْصِيُّ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ، حَرْبٍ حَدَّثَنَا الزُّبَيْدِيُّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَأَبِي عَبْدِ اللَّهِ الأَغَرِّ، مَوْلَى الْجُهَنِيِّينَ - وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ أَبِي هُرَيْرَةَ - أَنَّهُمَا سَمِعَا أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُ صَلاَةٌ فِي مَسْجِدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَفْضَلُ مِنْ أَلْفِ صَلاَةٍ فِيمَا سِوَاهُ مِنَ الْمَسَاجِدِ إِلاَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم آخِرُ الأَنْبِيَاءِ وَإِنَّ مَسْجِدَهُ آخِرُ الْمَسَاجِدِ . قَالَ أَبُو سَلَمَةَ وَأَبُو عَبْدِ اللَّهِ لَمْ نَشُكَّ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ كَانَ يَقُولُ عَنْ حَدِيثِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَمَنَعَنَا ذَلِكَ أَنْ نَسْتَثْبِتَ أَبَا هُرَيْرَةَ عَنْ ذَلِكَ الْحَدِيثِ حَتَّى إِذَا تُوُفِّيَ أَبُو هُرَيْرَةَ تَذَاكَرْنَا ذَلِكَ وَتَلاَوَمْنَا أَنْ لاَ نَكُونَ كَلَّمْنَا أَبَا هُرَيْرَةَ فِي ذَلِكَ حَتَّى يُسْنِدَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِنْ كَانَ سَمِعَهُ مِنْهُ فَبَيْنَا نَحْنُ عَلَى ذَلِكَ جَالَسَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ قَارِظٍ فَذَكَرْنَا ذَلِكَ الْحَدِيثَ وَالَّذِي فَرَّطْنَا فِيهِ مِنْ نَصِّ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْهُ فَقَالَ لَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " فَإِنِّي آخِرُ الأَنْبِيَاءِ وَإِنَّ مَسْجِدِي آخِرُ الْمَسَاجِدِ " .
Менга Ишоқ ибн Мансур ривоят қилди, бизга Исо ибн ал-Мунзир ал-Ҳимсий ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Ҳарб ривоят қилди, бизга аз-Зубайдий аз-Зуҳрийдан, у Абу Салама ибн Абдурраҳмондан ва Жуҳайнийларнинг озоди (мавлоси) Абу Абдуллаҳ ал-Ағардан — у Абу Ҳурайранинг шерикларидан эди — ривоят қилдики, иккаласи Абу Ҳурайрани шундай деяётганини эшитди: «Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг масжидида (ўқилган) бир намоз ундан бошқа масжидлардаги минг намоздан афзалдир, фақат Масжидул-Ҳаромдан ташқари; чунки Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) пайғамбарларнинг охиргиси ва унинг масжиди масжидларнинг охиргисидир». Абу Салама ва Абу Абдуллаҳ дедилар: Биз Абу Ҳурайра буни Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг ҳадисидан айтаётганида шубҳа қилмадик, лекин шу (нарса) бизни Абу Ҳурайрадан ўша ҳадис ҳақида (Набийга нисбатини) аниқлаб сўрашдан тўсиб қўйди; ҳатто Абу Ҳурайра вафот этганида, биз буни эслашиб, Абу Ҳурайра билан бу ҳақда — агар уни Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан эшитган бўлса, уни Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га нисбат бериб айтиши учун — гаплашмаганимиз учун бир-биримизни маломат қилдик. Биз шу ҳолатда турганимизда, Абдуллаҳ ибн Иброҳим ибн Қориз биз билан ўтирди, биз ўша ҳадисни ва Абу Ҳурайрадан унинг (нисбатини) аниқлашда қилган эътиборсизлигимизни зикр қилдик. Абдуллаҳ ибн Иброҳим бизга: «Мен гувоҳлик бераманки, мен Абу Ҳурайрани шундай деяётганини эшитганман: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): ‹Чунки мен пайғамбарларнинг охиргисиман ва менинг масжидим масжидларнинг охиргисидир›, деди» деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ أَبِي عُمَرَ، جَمِيعًا عَنِ الثَّقَفِيِّ، - قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، - قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ، يَقُولُ سَأَلْتُ أَبَا صَالِحٍ هَلْ سَمِعْتَ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَذْكُرُ فَضْلَ الصَّلاَةِ فِي مَسْجِدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لاَ وَلَكِنْ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ قَارِظٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " صَلاَةٌ فِي مَسْجِدِي هَذَا خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ صَلاَةٍ - أَوْ كَأَلْفِ صَلاَةٍ - فِيمَا سِوَاهُ مِنَ الْمَسَاجِدِ إِلاَّ أَنْ يَكُونَ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ "
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ва Ибн Абу Умар иккаласи ас-Сақафийдан ривоят қилди — Ибн ал-Мусанно: бизга Абдул-Ваҳҳоб ривоят қилди, деди — у деди: Мен Яҳё ибн Саидни шундай деяётганини эшитдим: Мен Абу Солиҳдан: «Сен Абу Ҳурайрани Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг масжидида намоз ўқиш фазли ҳақида зикр қилаётганини эшитганмисан?» деб сўрадим. У: «Йўқ, лекин менга Абдуллаҳ ибн Иброҳим ибн Қориз хабар бердики, у Абу Ҳурайрани Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): ‹Менинг шу масжидимда (ўқилган) бир намоз ундан бошқа масжидлардаги минг намоздан — ёки: минг намоздек — яхшироқдир, магар у Масжидул-Ҳаром бўлса (бундан ташқари)›, деганини ривоят қилаётганини эшитди» деди.
وَحَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ، قَالُوا حَدَّثَنَا يَحْيَى، الْقَطَّانُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ .
Ва менга буни Зуҳайр ибн Ҳарб, Убайдуллаҳ ибн Саид ва Муҳаммад ибн Ҳотим ривоят қилиб: бизга Яҳё ал-Қаттон Яҳё ибн Саиддан шу иснод билан ривоят қилди, дедилар.
وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالاَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، - وَهُوَ الْقَطَّانُ - عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، قَالَ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " صَلاَةٌ فِي مَسْجِدِي هَذَا أَفْضَلُ مِنْ أَلْفِ صَلاَةٍ فِيمَا سِوَاهُ إِلاَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ " .
Ва менга Зуҳайр ибн Ҳарб ва Муҳаммад ибн ал-Мусанно ривоят қилиб, иккаласи: бизга Яҳё — у ал-Қаттон — Убайдуллаҳдан ривоят қилди, дедилар; у деди: менга Нофиъ Ибн Умардан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан хабар берди, у: «Менинг шу масжидимда (ўқилган) бир намоз ундан бошқа (жой)даги минг намоздан афзалдир, фақат Масжидул-Ҳаромдан ташқари» деди.
وَحَدَّثَنَاهُ أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، وَأَبُو أُسَامَةَ ح وَحَدَّثَنَاهُ ابْنُ، نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح، وَحَدَّثَنَاهُ مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، كُلُّهُمْ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، بِهَذَا الإِسْنَادِ .
Ва бизга буни Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Ибн Нумайр ва Абу Усома ривоят қилди; (ҳ) ва бизга буни Ибн Нумайр ривоят қилди, бизга отам ривоят қилди; (ҳ) ва бизга буни Муҳаммад ибн ал-Мусанно ривоят қилди, бизга Абдул-Ваҳҳоб ривоят қилди — ҳаммаси Убайдуллаҳдан шу иснод билан (ривоят қилди).
وَحَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ، عَنْ مُوسَى الْجُهَنِيِّ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ بِمِثْلِهِ .
Ва менга Иброҳим ибн Мусо ривоят қилди, бизга Ибн Абу Зоида Мусо ал-Жуҳанийдан, у Нофидан, у Ибн Умардан хабар берди, у деди: Мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни шундай деяётганини эшитдим — унга ўхшаш (ҳадис).
وَحَدَّثَنَاهُ ابْنُ أَبِي عُمَرَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . بِمِثْلِهِ .
Ва бизга буни Ибн Абу Умар ривоят қилди, бизга Абдурраззоқ ривоят қилди, бизга Маъмар Айюбдан, у Нофидан, у Ибн Умардан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан унга ўхшаш хабар берди.
وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، جَمِيعًا عَنِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ، - قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا لَيْثٌ، - عَنْ نَافِعٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَعْبَدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّهُ قَالَ إِنَّ امْرَأَةً اشْتَكَتْ شَكْوَى فَقَالَتْ إِنْ شَفَانِي اللَّهُ لأَخْرُجَنَّ فَلأُصَلِّيَنَّ فِي بَيْتِ الْمَقْدِسِ . فَبَرَأَتْ ثُمَّ تَجَهَّزَتْ تُرِيدُ الْخُرُوجَ فَجَاءَتْ مَيْمُونَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم تُسَلِّمُ عَلَيْهَا فَأَخْبَرَتْهَا ذَلِكَ فَقَالَتِ اجْلِسِي فَكُلِي مَا صَنَعْتِ وَصَلِّي فِي مَسْجِدِ الرَّسُولِ صلى الله عليه وسلم فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " صَلاَةٌ فِيهِ أَفْضَلُ مِنْ أَلْفِ صَلاَةٍ فِيمَا سِوَاهُ مِنَ الْمَسَاجِدِ إِلاَّ مَسْجِدَ الْكَعْبَةِ " .
Ва бизга Қутайба ибн Саид ва Муҳаммад ибн Румҳ иккаласи ал-Лайс ибн Саъддан ривоят қилди — Қутайба: бизга Лайс ривоят қилди, деди — у Нофидан, у Иброҳим ибн Абдуллаҳ ибн Маъбаддан, у Ибн Аббосдан ривоят қилдики, у деди: Бир аёл касал бўлиб қолди ва: «Агар Аллаҳ мени шифо берса, албатта чиқиб, Байтул-Мақдисда намоз ўқийман» деди. Сўнг у соғайди ва чиқишни мақсад қилиб тайёрланди. Шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг завжаси Маймуна унга салом бергани келди, у (аёл) унга буни айтди. Маймуна: «Ўтир, тайёрлаганингни е ва Расул (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг масжидида намоз ўқи, чунки мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни: ‹Унда (ўқилган) бир намоз ундан бошқа масжидлардаги минг намоздан афзалдир, фақат Каъба масжидидан ташқари›, деяётганини эшитганман» деди.