Расулуллаҳ пайғамбарларнинг охиргиси экани

Fazilatlar kitobi · 6 ҳадис

باب ذِكْرِ كَوْنِهِ صلى الله عليه وسلم خَاتَمَ النَّبِيِّينَ ‏‏

5959-ҳадисXalqaro 2286

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدٍ النَّاقِدُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَثَلِي وَمَثَلُ الأَنْبِيَاءِ كَمَثَلِ رَجُلٍ بَنَى بُنْيَانًا فَأَحْسَنَهُ وَأَجْمَلَهُ فَجَعَلَ النَّاسُ يُطِيفُونَ بِهِ يَقُولُونَ مَا رَأَيْنَا بُنْيَانًا أَحْسَنَ مِنْ هَذَا إِلاَّ هَذِهِ اللَّبِنَةَ ‏.‏ فَكُنْتُ أَنَا تِلْكَ اللَّبِنَةَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Амр ибн Муҳаммад ан-Ноқид ривоят қилди, бизга Суфён ибн Уяйна Абуз-Зиноддан, у ал-Аъраждан, у Абу Ҳурайрадан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилди: У деди: «Менинг мисолим ва пайғамбарларнинг мисоли — бир бино қуриб, уни гўзал ва чиройли қилган киши мисолидир. Одамлар унинг атрофида айланиб: ‹Бу бинодан чиройлироқ бино кўрмадик, фақат мана шу битта ғишт (жойидан ташқари)!› дея бошлади. Мен ана шу ғишт эдим», деди.

5960-ҳадисXalqaro 2286

وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ، قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَثَلِي وَمَثَلُ الأَنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِي كَمَثَلِ رَجُلٍ ابْتَنَى بُيُوتًا فَأَحْسَنَهَا وَأَجْمَلَهَا وَأَكْمَلَهَا إِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ مِنْ زَاوِيَةٍ مِنْ زَوَايَاهَا فَجَعَلَ النَّاسُ يَطُوفُونَ وَيُعْجِبُهُمُ الْبُنْيَانُ فَيَقُولُونَ أَلاَّ وَضَعْتَ هَا هُنَا لَبِنَةً فَيَتِمَّ بُنْيَانُكَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ مُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَكُنْتُ أَنَا اللَّبِنَةَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Рофеъ ривоят қилди, бизга Абдурраззоқ ривоят қилди, бизга Маъмар Ҳаммом ибн Мунаббиҳдан ривоят қилди, у деди: Бу — бизга Абу Ҳурайра Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилган нарсадир. Сўнг у бир нечта ҳадис зикр қилди, жумладан, Абул-Қосим соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Менинг мисолим ва мендан олдинги пайғамбарларнинг мисоли — бир неча уй қуриб, уларнинг бурчакларидан биридаги бир ғишт ўрнидан бошқа ҳаммасини гўзал, чиройли ва мукаммал қилган киши мисолидир. Одамлар айланиб, бино уларни ҳайратга солиб: ‹Мана шу ерга бир ғишт қўймабсанми, бинонг тугалланарди-ку?!› дея бошлади», деди. Шунда Муҳаммад соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Мен ана шу ғишт эдим», деди.

5961-ҳадисXalqaro 2286

وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، وَقُتَيْبَةُ، وَابْنُ، حُجْرٍ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - يَعْنُونَ ابْنَ جَعْفَرٍ - عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَثَلِي وَمَثَلُ الأَنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِي كَمَثَلِ رَجُلٍ بَنَى بُنْيَانًا فَأَحْسَنَهُ وَأَجْمَلَهُ إِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ مِنْ زَاوِيَةٍ مِنْ زَوَايَاهُ فَجَعَلَ النَّاسُ يَطُوفُونَ بِهِ وَيَعْجَبُونَ لَهُ وَيَقُولُونَ هَلاَّ وُضِعَتْ هَذِهِ اللَّبِنَةُ - قَالَ - فَأَنَا اللَّبِنَةُ وَأَنَا خَاتَمُ النَّبِيِّينَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Яҳё ибн Айюб, Қутайба ва Ибн Ҳужр ривоят қилди, улар деди: Бизга Исмоил — яъни ибн Жаъфар — Абдуллаҳ ибн Динордан, у Абу Солиҳ ас-Саммондан, у Абу Ҳурайрадан ривоят қилди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Менинг мисолим ва мендан олдинги пайғамбарларнинг мисоли — бир бино қуриб, унинг бурчакларидан биридаги бир ғишт ўрнидан бошқа ҳаммасини гўзал ва чиройли қилган киши мисолидир. Одамлар унинг атрофида айланиб, ундан ҳайратланиб: ‹Нега мана шу ғишт қўйилмади?!› дея бошлади. (Набий) деди: Мен ана шу ғишт эдим ва мен пайғамбарларнинг хотамиман (сўнггисиман)», деди.

5962-ҳадисXalqaro 2286

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَثَلِي وَمَثَلُ النَّبِيِّينَ ‏"‏ ‏.‏ فَذَكَرَ نَحْوَهُ ‏.‏

Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ва Абу Курайб ривоят қилди, иккаласи деди: Бизга Абу Муовия ал-Аъмашдан, у Абу Солиҳдан, у Абу Саъиддан ривоят қилди, у деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Менинг мисолим ва пайғамбарларнинг мисоли...» деди. Сўнг унга ўхшашини зикр қилди.

5963-ҳадисXalqaro 2287

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَفَّانُ، حَدَّثَنَا سَلِيمُ بْنُ حَيَّانَ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ، بْنُ مِينَاءَ عَنْ جَابِرٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ مَثَلِي وَمَثَلُ الأَنْبِيَاءِ كَمَثَلِ رَجُلٍ بَنَى دَارًا فَأَتَمَّهَا وَأَكْمَلَهَا إِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ فَجَعَلَ النَّاسُ يَدْخُلُونَهَا وَيَتَعَجَّبُونَ مِنْهَا وَيَقُولُونَ لَوْلاَ مَوْضِعُ اللَّبِنَةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَأَنَا مَوْضِعُ اللَّبِنَةِ جِئْتُ فَخَتَمْتُ الأَنْبِيَاءَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Аффон ривоят қилди, бизга Салим ибн Ҳайён ривоят қилди, бизга Саъид ибн Мино Жобирдан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилди: У деди: «Менинг мисолим ва пайғамбарларнинг мисоли — бир уй қуриб, уни бир ғишт ўрнидан бошқа тўлиқ ва мукаммал қилган киши мисолидир. Одамлар унга кириб, ундан ҳайратланиб: ‹Мана шу ғишт ўрни бўлмаганда эди (қандай яхши бўларди)!› дея бошлади». Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Мен ана шу ғишт ўрни эдим, келдим ва пайғамбарларни хотамладим (якунладим)», деди.

5964-ҳадисXalqaro 2287

وَحَدَّثَنِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ، حَدَّثَنَا سَلِيمٌ، بِهَذَا الإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَقَالَ بَدَلَ أَتَمَّهَا أَحْسَنَهَا ‏.‏

Буни менга Муҳаммад ибн Ҳотим ривоят қилди, бизга Ибн Маҳдий ривоят қилди, бизга Салим шу иснод билан унинг мислини ривоят қилди ва «уни тўлиқ қилди» ўрнига «уни гўзал қилди» деди.