وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ - عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّهُ قَالَ إِنَّهُ لَيَمْنَعُنِي أَنْ أُحَدِّثَكُمْ حَدِيثًا كَثِيرًا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ تَعَمَّدَ عَلَىَّ كَذِبًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ " .
Анас ибн Молик (ривоят қилди): У: "Сизларга кўп ҳадис айтиб беришимни — Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг: ‹Ким менга қасдан ёлғон (гап) тўқиса, ўз ўрнини дўзахдан (эгаллаб) тайёрлаб олсин› дегани — тўсади" деди.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ صَفْوَانَ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ رِبْعِيِّ، بْنِ حِرَاشٍ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَمْرٍو أَبِي مَسْعُودٍ الأَنْصَارِيِّ، قَالَ انْطَلَقْتُ مَعَهُ إِلَى حُذَيْفَةَ بْنِ الْيَمَانِ فَقَالَ لَهُ عُقْبَةُ حَدِّثْنِي مَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الدَّجَّالِ . قَالَ " إِنَّ الدَّجَّالَ يَخْرُجُ وَإِنَّ مَعَهُ مَاءً وَنَارًا فَأَمَّا الَّذِي يَرَاهُ النَّاسُ مَاءً فَنَارٌ تُحْرِقُ وَأَمَّا الَّذِي يَرَاهُ النَّاسُ نَارًا فَمَاءٌ بَارِدٌ عَذْبٌ فَمَنْ أَدْرَكَ ذَلِكَ مِنْكُمْ فَلْيَقَعْ فِي الَّذِي يَرَاهُ نَارًا فَإِنَّهُ مَاءٌ عَذْبٌ طَيِّبٌ " . فَقَالَ عُقْبَةُ وَأَنَا قَدْ، سَمِعْتُهُ تَصْدِيقًا، لِحُذَيْفَةَ .
Бизга Алий ибн Ҳужр ривоят қилди, бизга Шуъайб ибн Сафвон Абдулмалик ибн Умайдан, у Рибъий ибн Ҳирошдан, у Уқба ибн Амр Абу Масъуд ал-Ансорийдан ривоят қилди. У: Мен у билан бирга Ҳузайфа ибн ал-Ямоннинг ҳузурига бордим. Уқба унга: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламдан Дажжол ҳақида нима эшитган бўлсанг, менга айтиб бер, деди. У: «Албатта Дажжол чиқади, у билан бирга сув ва олов бор. Одамлар сув деб кўраётгани — ёндирувчи олов, одамлар олов деб кўраётгани эса — совуқ, тотли сувдир. Сизлардан ким шунга етса, ўзи олов деб кўраётганига тушсин, чунки у тотли, яхши сувдир», деди. Уқба: Мен ҳам буни эшитганман, Ҳузайфани тасдиқлаб, деди.
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ أَبِي حَصِينٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ كَذَبَ عَلَىَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ " .
Абу Ҳурайра айтди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): "Ким менга қасдан ёлғон (гап) тўқиса, ўз ўрнини дўзахдан (эгаллаб) тайёрлаб олсин" деди.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ، وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ حُجْرٍ قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ ابْنُ حُجْرٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الْمُغِيرَةِ، عَنْ نُعَيْمِ بْنِ أَبِي هِنْدٍ، عَنْ رِبْعِيِّ، بْنِ حِرَاشٍ قَالَ اجْتَمَعَ حُذَيْفَةُ وَأَبُو مَسْعُودٍ فَقَالَ حُذَيْفَةُ " لأَنَا بِمَا مَعَ الدَّجَّالِ أَعْلَمُ مِنْهُ إِنَّ مَعَهُ نَهْرًا مِنْ مَاءٍ وَنَهْرًا مِنْ نَارٍ فَأَمَّا الَّذِي تَرَوْنَ أَنَّهُ نَارٌ مَاءٌ وَأَمَّا الَّذِي تَرَوْنَ أَنَّهُ مَاءٌ نَارٌ فَمَنْ أَدْرَكَ ذَلِكَ مِنْكُمْ فَأَرَادَ الْمَاءَ فَلْيَشْرَبْ مِنَ الَّذِي يَرَاهُ أَنَّهُ نَارٌ فَإِنَّهُ سَيَجِدُهُ مَاءً " . قَالَ أَبُو مَسْعُودٍ هَكَذَا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ .
Бизга Алий ибн Ҳужр ас-Саъдий ва Ишоқ ибн Иброҳим — матн Ибн Ҳужрники — ривоят қилди; Ишоқ: бизга хабар берди, деди, Ибн Ҳужр эса: бизга Жарир ал-Муғирадан, у Нуъайм ибн Абу Ҳинддан, у Рибъий ибн Ҳирошдан ривоят қилди, деди. Рибъий: Ҳузайфа ва Абу Масъуд йиғилишди. Ҳузайфа: «Мен Дажжол билан бирга нима борлигини ундан кўра яхшироқ биламан. Албатта у билан бирга сувдан бир дарё ва оловдан бир дарё бор. Сизлар олов деб кўраётганингиз — сувдир, сув деб кўраётганингиз эса — оловдир. Сизлардан ким шунга етса ва сув истаса, ўзи олов деб кўраётганидан ичсин, чунки уни сув қилиб топади», деди. Абу Масъуд: Мен Пайғамбар соллаллаҳу алайҳи васалламнинг айнан шундай деётганларини эшитганман, деди.
وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ، قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هَانِئٍ، عَنْ أَبِي عُثْمَانَ، مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ " سَيَكُونُ فِي آخِرِ أُمَّتِي أُنَاسٌ يُحَدِّثُونَكُمْ مَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلاَ آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ " .,وَحَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو شُرَيْحٍ، أَنَّهُ سَمِعَ شَرَاحِيلَ بْنَ يَزِيدَ، يَقُولُ أَخْبَرَنِي مُسْلِمُ بْنُ يَسَارٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ دَجَّالُونَ كَذَّابُونَ يَأْتُونَكُمْ مِنَ الأَحَادِيثِ بِمَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلاَ آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ لاَ يُضِلُّونَكُمْ وَلاَ يَفْتِنُونَكُمْ " .
Абу Ҳурайра Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилди): Деди: "Менинг умматимнинг охирида (шундай) одамлар бўладики, улар сизларга — сиз ҳам, оталарингиз ҳам эшитмаган (ҳадис)ларни айтадилар; бас, сизлер улардан (эҳтиёт бўлиб) сақланинглар." — Ва бошқа (санад билан) Абу Ҳурайра: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): "Охирзамонда дажжол-каззоблар (ёлғончилар) бўлади — улар сизларга ҳадислардан — сиз ҳам, оталарингиз ҳам эшитмаган (нарса)ни келтирадилар; бас, сизлер улардан (сақланинглар) — улар сизларни адаштирмасин ва фитнага солмасин" деди.
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ أَبِي، سَلَمَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَلاَ أُخْبِرُكُمْ عَنِ الدَّجَّالِ حَدِيثًا مَا حَدَّثَهُ نَبِيٌّ قَوْمَهُ إِنَّهُ أَعْوَرُ وَإِنَّهُ يَجِيءُ مَعَهُ مِثْلُ الْجَنَّةِ وَالنَّارِ فَالَّتِي يَقُولُ إِنَّهَا الْجَنَّةُ هِيَ النَّارُ وَإِنِّي أَنْذَرْتُكُمْ بِهِ كَمَا أَنْذَرَ بِهِ نُوحٌ قَوْمَهُ " .
Менга Муҳаммад ибн Рофеъ ривоят қилди, бизга Ҳусайн ибн Муҳаммад ривоят қилди, бизга Шайбон Яҳёдан, у Абу Саламадан ривоят қилди, у: Абу Ҳурайрани эшитдим, деди. Абу Ҳурайра: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам шундай дедилар, деди: «Сизларга Дажжол ҳақида ҳеч бир пайғамбар ўз қавмига айтмаган бир ҳадисни айтиб бермайми? Албатта у кўр, у билан бирга жаннат ва дўзахга ўхшаш нарса келади. У жаннат деб айтаётгани эса — дўзахдир. Мен сизларни ундан, Нуҳ ўз қавмини огоҳлантиргани каби огоҳлантираман».
حَدَّثَنَا أَبُو خَيْثَمَةَ، زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، بْنُ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ جَابِرٍ الطَّائِيُّ، قَاضِي حِمْصَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ، جُبَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ، جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ النَّوَّاسَ بْنَ سَمْعَانَ الْكِلاَبِيَّ، ح وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ مِهْرَانَ الرَّازِيُّ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ جَابِرٍ الطَّائِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ، نُفَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ، جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنِ النَّوَّاسِ بْنِ سَمْعَانَ، قَالَ ذَكَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الدَّجَّالَ ذَاتَ غَدَاةٍ فَخَفَّضَ فِيهِ وَرَفَّعَ حَتَّى ظَنَنَّاهُ فِي طَائِفَةِ النَّخْلِ فَلَمَّا رُحْنَا إِلَيْهِ عَرَفَ ذَلِكَ فِينَا فَقَالَ " مَا شَأْنُكُمْ " . قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ ذَكَرْتَ الدَّجَّالَ غَدَاةً فَخَفَّضْتَ فِيهِ وَرَفَّعْتَ حَتَّى ظَنَنَّاهُ فِي طَائِفَةِ النَّخْلِ . فَقَالَ " غَيْرُ الدَّجَّالِ أَخْوَفُنِي عَلَيْكُمْ إِنْ يَخْرُجْ وَأَنَا فِيكُمْ فَأَنَا حَجِيجُهُ دُونَكُمْ وَإِنْ يَخْرُجْ وَلَسْتُ فِيكُمْ فَامْرُؤٌ حَجِيجُ نَفْسِهِ وَاللَّهُ خَلِيفَتِي عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ إِنَّهُ شَابٌّ قَطَطٌ عَيْنُهُ طَافِئَةٌ كَأَنِّي أُشَبِّهُهُ بِعَبْدِ الْعُزَّى بْنِ قَطَنٍ فَمَنْ أَدْرَكَهُ مِنْكُمْ فَلْيَقْرَأْ عَلَيْهِ فَوَاتِحَ سُورَةِ الْكَهْفِ إِنَّهُ خَارِجٌ خَلَّةً بَيْنَ الشَّأْمِ وَالْعِرَاقِ فَعَاثَ يَمِينًا وَعَاثَ شِمَالاً يَا عِبَادَ اللَّهِ فَاثْبُتُوا " . قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا لَبْثُهُ فِي الأَرْضِ قَالَ " أَرْبَعُونَ يَوْمًا يَوْمٌ كَسَنَةٍ وَيَوْمٌ كَشَهْرٍ وَيَوْمٌ كَجُمُعَةٍ وَسَائِرُ أَيَّامِهِ كَأَيَّامِكُمْ " . قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَذَلِكَ الْيَوْمُ الَّذِي كَسَنَةٍ أَتَكْفِينَا فِيهِ صَلاَةُ يَوْمٍ قَالَ " لاَ اقْدُرُوا لَهُ قَدْرَهُ " . قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا إِسْرَاعُهُ فِي الأَرْضِ قَالَ " كَالْغَيْثِ اسْتَدْبَرَتْهُ الرِّيحُ فَيَأْتِي عَلَى الْقَوْمِ فَيَدْعُوهُمْ فَيُؤْمِنُونَ بِهِ وَيَسْتَجِيبُونَ لَهُ فَيَأْمُرُ السَّمَاءَ فَتُمْطِرُ وَالأَرْضَ فَتُنْبِتُ فَتَرُوحُ عَلَيْهِمْ سَارِحَتُهُمْ أَطْوَلَ مَا كَانَتْ ذُرًا وَأَسْبَغَهُ ضُرُوعًا وَأَمَدَّهُ خَوَاصِرَ ثُمَّ يَأْتِي الْقَوْمَ فَيَدْعُوهُمْ فَيَرُدُّونَ عَلَيْهِ قَوْلَهُ فَيَنْصَرِفُ عَنْهُمْ فَيُصْبِحُونَ مُمْحِلِينَ لَيْسَ بِأَيْدِيهِمْ شَىْءٌ مِنْ أَمْوَالِهِمْ وَيَمُرُّ بِالْخَرِبَةِ فَيَقُولُ لَهَا أَخْرِجِي كُنُوزَكِ . فَتَتْبَعُهُ كُنُوزُهَا كَيَعَاسِيبِ النَّحْلِ ثُمَّ يَدْعُو رَجُلاً مُمْتَلِئًا شَبَابًا فَيَضْرِبُهُ بِالسَّيْفِ فَيَقْطَعُهُ جَزْلَتَيْنِ رَمْيَةَ الْغَرَضِ ثُمَّ يَدْعُوهُ فَيُقْبِلُ وَيَتَهَلَّلُ وَجْهُهُ يَضْحَكُ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ بَعَثَ اللَّهُ الْمَسِيحَ ابْنَ مَرْيَمَ فَيَنْزِلُ عِنْدَ الْمَنَارَةِ الْبَيْضَاءِ شَرْقِيَّ دِمَشْقَ بَيْنَ مَهْرُودَتَيْنِ وَاضِعًا كَفَّيْهِ عَلَى أَجْنِحَةِ مَلَكَيْنِ إِذَا طَأْطَأَ رَأَسَهُ قَطَرَ وَإِذَا رَفَعَهُ تَحَدَّرَ مِنْهُ جُمَانٌ كَاللُّؤْلُؤِ فَلاَ يَحِلُّ لِكَافِرٍ يَجِدُ رِيحَ نَفَسِهِ إِلاَّ مَاتَ وَنَفَسُهُ يَنْتَهِي حَيْثُ يَنْتَهِي طَرْفُهُ فَيَطْلُبُهُ حَتَّى يُدْرِكَهُ بِبَابِ لُدٍّ فَيَقْتُلُهُ ثُمَّ يَأْتِي عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ قَوْمٌ قَدْ عَصَمَهُمُ اللَّهُ مِنْهُ فَيَمْسَحُ عَنْ وُجُوهِهِمْ وَيُحَدِّثُهُمْ بِدَرَجَاتِهِمْ فِي الْجَنَّةِ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ أَوْحَى اللَّهُ إِلَى عِيسَى إِنِّي قَدْ أَخْرَجْتُ عِبَادًا لِي لاَ يَدَانِ لأَحَدٍ بِقِتَالِهِمْ فَحَرِّزْ عِبَادِي إِلَى الطُّورِ . وَيَبْعَثُ اللَّهُ يَأْجُوجَ وَمَأْجُوجَ وَهُمْ مِنْ كُلِّ حَدَبٍ يَنْسِلُونَ فَيَمُرُّ أَوَائِلُهُمْ عَلَى بُحَيْرَةِ طَبَرِيَّةَ فَيَشْرَبُونَ مَا فِيهَا وَيَمُرُّ آخِرُهُمْ فَيَقُولُونَ لَقَدْ كَانَ بِهَذِهِ مَرَّةً مَاءٌ . وَيُحْصَرُ نَبِيُّ اللَّهُ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ حَتَّى يَكُونَ رَأْسُ الثَّوْرِ لأَحَدِهِمْ خَيْرًا مِنْ مِائَةِ دِينَارٍ لأَحَدِكُمُ الْيَوْمَ فَيَرْغَبُ نَبِيُّ اللَّهِ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ فَيُرْسِلُ اللَّهُ عَلَيْهُمُ النَّغَفَ فِي رِقَابِهِمْ فَيُصْبِحُونَ فَرْسَى كَمَوْتِ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ يَهْبِطُ نَبِيُّ اللَّهِ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ إِلَى الأَرْضِ فَلاَ يَجِدُونَ فِي الأَرْضِ مَوْضِعَ شِبْرٍ إِلاَّ مَلأَهُ زَهَمُهُمْ وَنَتْنُهُمْ فَيَرْغَبُ نَبِيُّ اللَّهِ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ إِلَى اللَّهِ فَيُرْسِلُ اللَّهُ طَيْرًا كَأَعْنَاقِ الْبُخْتِ فَتَحْمِلُهُمْ فَتَطْرَحُهُمْ حَيْثُ شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ يُرْسِلُ اللَّهُ مَطَرًا لاَ يَكُنُّ مِنْهُ بَيْتُ مَدَرٍ وَلاَ وَبَرٍ فَيَغْسِلُ الأَرْضَ حَتَّى يَتْرُكَهَا كَالزَّلَفَةِ ثُمَّ يُقَالُ لِلأَرْضِ أَنْبِتِي ثَمَرَتَكِ وَرُدِّي بَرَكَتَكِ . فَيَوْمَئِذٍ تَأْكُلُ الْعِصَابَةُ مِنَ الرُّمَّانَةِ وَيَسْتَظِلُّونَ بِقِحْفِهَا وَيُبَارَكُ فِي الرِّسْلِ حَتَّى أَنَّ اللِّقْحَةَ مِنَ الإِبِلِ لَتَكْفِي الْفِئَامَ مِنَ النَّاسِ وَاللِّقْحَةَ مِنَ الْبَقَرِ لَتَكْفِي الْقَبِيلَةَ مِنَ النَّاسِ وَاللِّقْحَةَ مِنَ الْغَنَمِ لَتَكْفِي الْفَخِذَ مِنَ النَّاسِ فَبَيْنَمَا هُمْ كَذَلِكَ إِذْ بَعَثَ اللَّهُ رِيحًا طَيِّبَةً فَتَأْخُذُهُمْ تَحْتَ آبَاطِهِمْ فَتَقْبِضُ رُوحَ كُلِّ مُؤْمِنٍ وَكُلِّ مُسْلِمٍ وَيَبْقَى شِرَارُ النَّاسِ يَتَهَارَجُونَ فِيهَا تَهَارُجَ الْحُمُرِ فَعَلَيْهِمْ تَقُومُ السَّاعَةُ " .
Бизга Абу Хайсама Зуҳайр ибн Ҳарб ривоят қилди, бизга ал-Валид ибн Муслим ривоят қилди, менга Абдурраҳмон ибн Язид ибн Жобир ривоят қилди, менга Яҳё ибн Жобир ат-Тоий, Ҳимс қозиси ривоят қилди, менга Абдурраҳмон ибн Жубайр отаси Жубайр ибн Нуфайр ал-Ҳазрамийдан ривоят қилдики, у ан-Наввос ибн Самъон ал-Килобийни эшитган. (ҳ) Ва менга Муҳаммад ибн Миҳрон ар-Розий — матн уники — ривоят қилди, бизга ал-Валид ибн Муслим ривоят қилди, бизга Абдурраҳмон ибн Язид ибн Жобир Яҳё ибн Жобир ат-Тоийдан, у Абдурраҳмон ибн Жубайр ибн Нуфайрдан, у отаси Жубайр ибн Нуфайрдан, у ан-Наввос ибн Самъондан ривоят қилди. У: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бир куни эрталаб Дажжолни зикр қилдилар, уни гоҳ пасайтириб (кичик қилиб), гоҳ кўтариб (улуғлаб) гапирдилар, ҳатто биз уни хурмозорнинг бир томонида (яқин жойда) деб гумон қилдик. Биз уларнинг олдига қайтиб борганимизда, улар буни биздан сездилар ва: «Сизларга нима бўлди?» дедилар. Биз: Эй Аллаҳнинг Расули, сиз эрталаб Дажжолни зикр қилдингиз, уни гоҳ пасайтириб, гоҳ кўтариб гапирдингиз, ҳатто биз уни хурмозорнинг бир томонида деб гумон қилдик, дедик. У: «Мен сизлар учун Дажжолдан бошқасидан кўпроқ қўрқаман. Агар у мен сизлар орасимда бўлганимда чиқса, мен сиз учун унга қарши ҳимоячи бўламан; агар мен сизлар орасимда бўлмаганимда чиқса, ҳар бир киши ўзининг ҳимоячисидир, Аллаҳ эса ҳар бир мусулмонга менинг ўрнимга вакилдир. Албатта у ёш, жингалак соч, кўзи сузилиб чиққан йигит. Мен уни Абдулуззо ибн Қатанга ўхшатаман. Сизлардан ким унга етса, унга Каҳф сурасининг бошланиш оятларини ўқисин. Албатта у Шом билан Ироқ орасидаги бир йўлдан чиқади, ўнгга ҳам, чапга ҳам бузғунчилик қилади. Эй Аллаҳнинг бандалари, қатъий туринглар», дедилар. Биз: Эй Аллаҳнинг Расули, унинг ерда туриши қанча? дедик. У: «Қирқ кун: бир куни бир йилдек, бир куни бир ойдек, бир куни бир ҳафтадек, қолган кунлари эса сизларнинг кунларингиздек», дедилар. Биз: Эй Аллаҳнинг Расули, бир йилдек бўлган ўша кунда бизга бир кунлик намоз кифоя қиладими? дедик. У: «Йўқ, унга ўлчовини чамалаб олинг», дедилар. Биз: Эй Аллаҳнинг Расули, унинг ерда тезлиги қанақа? дедик. У: «Шамол орқасидан ҳайдаб келган ёмғирдек. У бир қавм олдига келиб, уларни (ўзига) чақиради, улар унга иймон келтириб, жавоб берадилар. Шунда у осмонга буюради, у ёғади; ерга буюради, у ўсимлик ундиради. Уларнинг чорвалари кечқурун энг баланд ўркачли, энг тўла элинли ва энг кенг биқинли бўлиб қайтади. Сўнг у бошқа бир қавм олдига келиб, уларни чақиради, лекин улар унинг сўзини рад этадилар. Шунда у улардан юз ўгиради, улар эса қурғоқчиликка учраб, қўлларида молларидан ҳеч нарса қолмай тонгни қаршилайдилар. У вайронанинг ёнидан ўтиб, унга: Хазиналарингни чиқар, дейди. Шунда унинг хазиналари асалари беклари каби унга эргашади. Сўнг у тўла ёшлик билан тўлган (бақувват) бир кишини чақириб, уни қилич билан уради ва уни нишонга улоқтирилган ўқнинг масофасидек икки бўлакка ажратади. Сўнг уни чақиради, у эса юзи нурланиб, кулиб келаверади. У шу ҳолатда турганида, Аллаҳ ал-Масиҳ ибн Марямни юборади. У Дамашқнинг шарқидаги оқ минора ёнида икки заъфарон билан бўялган кийим ичида, икки кафтини икки малоиканинг қанотларига қўйган ҳолда тушади. У бошини эгса, томчи томади, кўтарса, ундан марвариддек дурлар тўкилади. Унинг нафасининг ҳидини топган ҳар бир кофир албатта ўлади, унинг нафаси эса назари етадиган жойгача етади. У уни (Дажжолни) таъқиб қилиб, Лудд дарвозаси ёнида унга етиб, уни ўлдиради. Сўнг Ийсо ибн Марям ҳузурига Аллаҳ улардан сақлаган бир қавм келади, у уларнинг юзларини сийпайди ва уларга жаннатдаги даражаларини айтиб беради. У шу ҳолатда турганида, Аллаҳ Ийсога ваҳий қилади: Мен шундай бандаларимни чиқардимки, ҳеч ким уларга қарши жанг қилишга қодир эмас. Бас, бандаларимни Турга (тоғга) олиб чиқиб сақла. Ва Аллаҳ Яъжуж ва Маъжужни юборади, улар ҳар бир баландликдан оқиб (ёпирилиб) келишади. Уларнинг олдингилари Табария кўли ёнидан ўтиб, ундаги сувни ичиб битирадилар, охиргилари ўтганида: Бу жойда бир вақтлар сув бор эди, дейишади. Аллаҳнинг Пайғамбари Ийсо ва унинг ашоблари шундай қамалга олинадики, бирингизга бир ҳўкизнинг боши бугун юз динордан ҳам яхшироқ бўлиб қолади. Шунда Аллаҳнинг Пайғамбари Ийсо ва унинг ашоблари (Аллаҳга) ёлборади, Аллаҳ уларнинг (Яъжуж-Маъжужнинг) бўйинларига нағаф (қурт) юборади, улар бир жон ўлимидек ҳаммаси бирваракайига ўлиб қоладилар. Сўнг Аллаҳнинг Пайғамбари Ийсо ва унинг ашоблари ерга тушадилар, ерда бир қарич жой ҳам топмайдиларки, уни уларнинг ҳиди ва саси тўлдирмаган бўлсин. Шунда Аллаҳнинг Пайғамбари Ийсо ва унинг ашоблари Аллаҳга ёлборадилар, Аллаҳ туяларнинг бўйинларидек (катта) қушлар юборади, улар уларни кўтариб, Аллаҳ хоҳлаган жойга улоқтирадилар. Сўнг Аллаҳ шундай ёмғир юборадики, ундан на лой уй, на жунли (чодир) уй паноҳ бўла олади. У ерни ювиб, уни худди силлиқ ойнадек қолдиради. Сўнг ерга: Ўсимлигингни ундир, баракангни қайтар, дейилади. Ўша кунда бир гуруҳ одам битта анордан ейди ва унинг пўстлоғида соя топади. Сутда барака қилинадики, ҳатто туянинг бир соғими бир гуруҳ одамга кифоя қилади, сигирнинг бир соғими бир қабилага кифоя қилади, қўйнинг бир соғими бир уруғга кифоя қилади. Улар шу ҳолатда турганида, Аллаҳ бир ёқимли шамол юборади, у уларни қўлтиқлари остидан тутади ва ҳар бир мўмин ва ҳар бир мусулмоннинг жонини олади. Ёмон одамлар эса қолиб, эшаклар каби бир-бирлари билан очиқчасига бузуқлик қиладилар. Бас, қиёмат ўшалар устига қойим бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ، وَالْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ - قَالَ ابْنُ حُجْرٍ دَخَلَ حَدِيثُ أَحَدِهِمَا فِي حَدِيثِ الآخَرِ - عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ بِهَذَا الإِسْنَادِ . نَحْوَ مَا ذَكَرْنَا وَزَادَ بَعْدَ قَوْلِهِ " لَقَدْ كَانَ بِهَذِهِ مَرَّةً مَاءٌ ثُمَّ يَسِيرُونَ حَتَّى يَنْتَهُوا إِلَى جَبَلِ الْخَمَرِ وَهُوَ جَبَلُ بَيْتِ الْمَقْدِسِ فَيَقُولُونَ لَقَدْ قَتَلْنَا مَنْ فِي الأَرْضِ هَلُمَّ فَلْنَقْتُلْ مَنْ فِي السَّمَاءِ . فَيَرْمُونَ بِنُشَّابِهِمْ إِلَى السَّمَاءِ فَيَرُدُّ اللَّهُ عَلَيْهِمْ نُشَّابَهُمْ مَخْضُوبَةً دَمًا " . وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ حُجْرٍ " فَإِنِّي قَدْ أَنْزَلْتُ عِبَادًا لِي لاَ يَدَىْ لأَحَدٍ بِقِتَالِهِمْ " .
Бизга Алий ибн Ҳужр ас-Саъдий ривоят қилди, бизга Абдуллаҳ ибн Абдурраҳмон ибн Язид ибн Жобир ва ал-Валид ибн Муслим — Ибн Ҳужр: уларнинг бирининг ҳадиси иккинчисининг ҳадисига аралашиб кетди, деди — Абдурраҳмон ибн Язид ибн Жобирдан шу иснод билан биз зикр қилганга ўхшаш ривоят қилдилар. У «Бу жойда бир вақтлар сув бор эди» деган сўзидан кейин шуни зиёда қилди: «Сўнг улар йўл юриб, ҳатто ал-Хамар тоғига — бу Байтул-Мақдис тоғи — етиб борадилар ва: Биз ердаги (барча) одамларни ўлдирдик, келинглар, энди осмондагиларни ўлдирайлик, дейишади. Сўнг ўқларини осмонга отадилар, Аллаҳ эса уларнинг ўқларини қонга бўялган ҳолда қайтаради». Ибн Ҳужрнинг ривоятида эса: «Мен шундай бандаларимни туширдимки, ҳеч ким уларга қарши жанг қилишга қодир эмас» дейилган.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ، اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، ح وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذَكَرَ الدَّجَّالَ بَيْنَ ظَهْرَانَىِ النَّاسِ فَقَالَ " إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى لَيْسَ بِأَعْوَرَ . أَلاَ وَإِنَّ الْمَسِيحَ الدَّجَّالَ أَعْوَرُ الْعَيْنِ الْيُمْنَى كَأَنَّ عَيْنَهُ عِنَبَةٌ طَافِئَةٌ " .
Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Абу Усома ва Муҳаммад ибн Бишр ривоят қилди, улар иккаласи: бизга Убайдуллаҳ Нофеъдан, у Ибн Умардан ривоят қилди, дедилар. (ҳ) Ва бизга Ибн Нумайр — матн уники — ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Бишр ривоят қилди, бизга Убайдуллаҳ Нофеъдан, у Ибн Умардан ривоят қилди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам одамлар орасида Дажжолни зикр қилиб: «Аллаҳ таоло кўр эмас. Огоҳ бўлинглар, ал-Масиҳ ад-Дажжол ўнг кўзи кўр, унинг кўзи худди сузиб чиққан узум донасига ўхшайди», дедилар.
حَدَّثَنِي أَبُو الرَّبِيعِ، وَأَبُو كَامِلٍ قَالاَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، - وَهُوَ ابْنُ زَيْدٍ - عَنْ أَيُّوبَ، وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ، حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، - يَعْنِي ابْنَ إِسْمَاعِيلَ - عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، كِلاَهُمَا عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِمِثْلِهِ .
Менга Абур-Робеъ ва Абу Комил ривоят қилди, улар иккаласи: бизга Ҳаммод — у Ибн Зайд — Айюбдан ривоят қилди, дедилар. Ва бизга Муҳаммад ибн Аббод ривоят қилди, бизга Ҳотим — яъни Ибн Исмоил — Мусо ибн Уқбадан ривоят қилди; иккаласи Нофеъдан, у Ибн Умардан, у Пайғамбар соллаллаҳу алайҳи васалламдан шунга ўхшаш ривоят қилди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَا مِنْ نَبِيٍّ إِلاَّ وَقَدْ أَنْذَرَ أُمَّتَهُ الأَعْوَرَ الْكَذَّابَ أَلاَ إِنَّهُ أَعْوَرُ وَإِنَّ رَبَّكُمْ لَيْسَ بِأَعْوَرَ وَمَكْتُوبٌ بَيْنَ عَيْنَيْهِ ك ف ر " .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ва Муҳаммад ибн Башшор ривоят қилди, улар иккаласи: бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, дедилар; бизга Шуъба Қатодадан ривоят қилди, у: Анас ибн Моликни эшитдим, деди. Анас: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам шундай дедилар, деди: «Ҳар бир пайғамбар ўз умматини кўр, жуда ёлғончидан огоҳлантирган. Огоҳ бўлинглар, у кўр, Роббингиз эса кўр эмас. Унинг икки кўзи орасига к-ф-р (кофир) деб ёзилган».
حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ، بَشَّارٍ - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ الْمُثَنَّى - قَالاَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ قَتَادَةَ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الدَّجَّالُ مَكْتُوبٌ بَيْنَ عَيْنَيْهِ ك ف ر أَىْ كَافِرٌ " .
Бизга Ибн ал-Мусанно ва Ибн Башшор — матн Ибн ал-Мусанноники — ривоят қилди, улар иккаласи: бизга Муъоз ибн Ҳишом ривоят қилди, дедилар; менга отам Қатодадан ривоят қилди, бизга Анас ибн Молик ривоят қилди. Аллаҳнинг Пайғамбари соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Дажжолнинг икки кўзи орасига к-ф-р, яъни кофир деб ёзилган», дедилар.
وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا عَفَّانُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، عَنْ شُعَيْبِ بْنِ الْحَبْحَابِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الدَّجَّالُ مَمْسُوحُ الْعَيْنِ مَكْتُوبٌ بَيْنَ عَيْنَيْهِ كَافِرٌ " . ثُمَّ تَهَجَّاهَا ك ف ر " يَقْرَؤُهُ كُلُّ مُسْلِمٍ " .
Ва менга Зуҳайр ибн Ҳарб ривоят қилди, бизга Аффон ривоят қилди, бизга Абдулворис Шуъайб ибн ал-Ҳабҳобдан, у Анас ибн Моликдан ривоят қилди. Анас: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Дажжолнинг кўзи ўчган (силлиқ), икки кўзи орасига кофир деб ёзилган», дедилар, сўнг уни ҳарфлаб: к-ф-р, «уни ҳар бир мусулмон ўқийди», дедилар, деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ حُذَيْفَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الدَّجَّالُ أَعْوَرُ الْعَيْنِ الْيُسْرَى جُفَالُ الشَّعَرِ مَعَهُ جَنَّةٌ وَنَارٌ فَنَارُهُ جَنَّةٌ وَجَنَّتُهُ نَارٌ " .
Бизга Муҳаммад ибн Абдуллаҳ ибн Нумайр, Муҳаммад ибн ал-Ало ва Ишоқ ибн Иброҳим ривоят қилди; Ишоқ: бизга хабар берди, деди, қолган иккиси эса: бизга ривоят қилди, дедилар; Абу Муовия ал-Аъмашдан, у Шақиқдан, у Ҳузайфадан ривоят қилди. Ҳузайфа: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам шундай дедилар, деди: «Дажжолнинг чап кўзи кўр, сочи қалин ва тўзғиган. У билан бирга жаннат ва дўзах бор: унинг дўзахи жаннатдир, жаннати эса дўзахдир».
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، عَنْ أَبِي مَالِكٍ الأَشْجَعِيِّ، عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ، عَنْ حُذَيْفَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لأَنَا أَعْلَمُ بِمَا مَعَ الدَّجَّالِ مِنْهُ مَعَهُ نَهْرَانِ يَجْرِيَانِ أَحَدُهُمَا رَأْىَ الْعَيْنِ مَاءٌ أَبْيَضُ وَالآخَرُ رَأْىَ الْعَيْنِ نَارٌ تَأَجَّجُ فَإِمَّا أَدْرَكَنَّ أَحَدٌ فَلْيَأْتِ النَّهْرَ الَّذِي يَرَاهُ نَارًا وَلْيُغَمِّضْ ثُمَّ لْيُطَأْطِئْ رَأْسَهُ فَيَشْرَبَ مِنْهُ فَإِنَّهُ مَاءٌ بَارِدٌ وَإِنَّ الدَّجَّالَ مَمْسُوحُ الْعَيْنِ عَلَيْهَا ظَفَرَةٌ غَلِيظَةٌ مَكْتُوبٌ بَيْنَ عَيْنَيْهِ كَافِرٌ يَقْرَؤُهُ كُلُّ مُؤْمِنٍ كَاتِبٍ وَغَيْرِ كَاتِبٍ " .
Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Язид ибн Ҳорун Абу Молик ал-Ашжаъийдан, у Рибъий ибн Ҳирошдан, у Ҳузайфадан ривоят қилди. Ҳузайфа: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам шундай дедилар, деди: «Мен Дажжол билан бирга нима борлигини ундан кўра яхшироқ биламан. У билан бирга оқиб турадиган икки дарё бор: бири кўзга оппоқ сув бўлиб кўринади, иккинчиси кўзга аланга олиб ёнаётган олов бўлиб кўринади. Агар кимдир унга етиб қолса, ўзи олов деб кўраётган дарёга келсин, кўзларини юмсин, сўнг бошини эгиб ундан ичсин, чунки у совуқ сувдир. Дажжолнинг кўзи ўчган, унинг устида қалин парда бор, икки кўзи орасига кофир деб ёзилган, уни ҳар бир мўмин — саводли ҳам, саводсиз ҳам ўқийди».
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ، حِرَاشٍ عَنْ حُذَيْفَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ فِي الدَّجَّالِ " إِنَّ مَعَهُ مَاءً وَنَارًا فَنَارُهُ مَاءٌ بَارِدٌ وَمَاؤُهُ نَارٌ فَلاَ تَهْلِكُوا " . قَالَ أَبُو مَسْعُودٍ وَأَنَا سَمِعْتُهُ مِنْ، رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Бизга Убайдуллаҳ ибн Муъоз ривоят қилди, бизга отам ривоят қилди, бизга Шуъба ривоят қилди. (ҳ) Ва бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно — матн уники — ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, бизга Шуъба Абдулмалик ибн Умайдан, у Рибъий ибн Ҳирошдан, у Ҳузайфадан, у Пайғамбар соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилди. У Дажжол ҳақида шундай деганлар: «Албатта у билан бирга сув ва олов бор: унинг олови совуқ сувдир, суви эса оловдир. Бас, ҳалок бўлманглар». Абу Масъуд: Мен ҳам буни Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламдан эшитганман, деди.