Саҳиҳул Бухорий — 2718-ҳадис

Шартлар китоби · Сотувчининг уловга минишни шарт қилиши

2718-ҳадисСаҳиҳул Бухорий · Шартлар китоби

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ، قَالَ سَمِعْتُ عَامِرًا، يَقُولُ حَدَّثَنِي جَابِرٌ ـ رضى الله عنه أَنَّهُ كَانَ يَسِيرُ عَلَى جَمَلٍ لَهُ قَدْ أَعْيَا، فَمَرَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَضَرَبَهُ، فَدَعَا لَهُ، فَسَارَ بِسَيْرٍ لَيْسَ يَسِيرُ مِثْلَهُ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ بِعْنِيهِ بِوَقِيَّةٍ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ لاَ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ بِعْنِيهِ بِوَقِيَّةٍ ‏"‏‏.‏ فَبِعْتُهُ فَاسْتَثْنَيْتُ حُمْلاَنَهُ إِلَى أَهْلِي، فَلَمَّا قَدِمْنَا أَتَيْتُهُ بِالْجَمَلِ، وَنَقَدَنِي ثَمَنَهُ، ثُمَّ انْصَرَفْتُ، فَأَرْسَلَ عَلَى إِثْرِي، قَالَ ‏"‏ مَا كُنْتُ لآخُذَ جَمَلَكَ، فَخُذْ جَمَلَكَ ذَلِكَ فَهْوَ مَالُكَ ‏"‏‏.‏ قَالَ شُعْبَةُ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ عَامِرٍ عَنْ جَابِرٍ أَفْقَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ظَهْرَهُ إِلَىَ الْمَدِينَةِ‏.‏ وَقَالَ إِسْحَاقُ عَنْ جَرِيرٍ عَنْ مُغِيرَةَ فَبِعْتُهُ عَلَى أَنَّ لِي فَقَارَ ظَهْرِهِ حَتَّى أَبْلُغَ الْمَدِينَةَ‏.‏ وَقَالَ عَطَاءٌ وَغَيْرُهُ لَكَ ظَهْرُهُ إِلَى الْمَدِينَةِ، وَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ شَرَطَ ظَهْرَهُ إِلَى الْمَدِينَةِ‏.‏ وَقَالَ زَيْدُ بْنُ أَسْلَمَ عَنْ جَابِرٍ وَلَكَ ظَهْرُهُ حَتَّى تَرْجِعَ‏.‏ وَقَالَ أَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَفْقَرْنَاكَ ظَهْرَهُ إِلَى الْمَدِينَةِ‏.‏ وَقَالَ الأَعْمَشُ عَنْ سَالِمٍ عَنْ جَابِرٍ تَبَلَّغْ عَلَيْهِ إِلَى أَهْلِكَ‏.‏ وَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ وَابْنُ إِسْحَاقَ عَنْ وَهْبٍ عَنْ جَابِرٍ اشْتَرَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِوَقِيَّةٍ‏.‏ وَتَابَعَهُ زَيْدُ بْنُ أَسْلَمَ عَنْ جَابِرٍ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ وَغَيْرِهِ عَنْ جَابِرٍ أَخَذْتُهُ بِأَرْبَعَةِ دَنَانِيرَ‏.‏ وَهَذَا يَكُونُ وَقِيَّةً عَلَى حِسَابِ الدِّينَارِ بِعَشَرَةِ دَرَاهِمَ‏.‏ وَلَمْ يُبَيِّنِ الثَّمَنَ مُغِيرَةُ عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرٍ، وَابْنُ الْمُنْكَدِرِ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ‏.‏ وَقَالَ الأَعْمَشُ عَنْ سَالِمٍ عَنْ جَابِرٍ وَقِيَّةُ ذَهَبٍ‏.‏ وَقَالَ أَبُو إِسْحَاقَ عَنْ سَالِمٍ عَنْ جَابِرٍ بِمِائَتَىْ دِرْهَمٍ‏.‏ وَقَالَ دَاوُدُ بْنُ قَيْسٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مِقْسَمٍ عَنْ جَابِرٍ اشْتَرَاهُ بِطَرِيقِ تَبُوكَ، أَحْسِبُهُ قَالَ بِأَرْبَعِ أَوَاقٍ‏.‏ وَقَالَ أَبُو نَضْرَةَ عَنْ جَابِرٍ اشْتَرَاهُ بِعِشْرِينَ دِينَارًا‏.‏ وَقَوْلُ الشَّعْبِيِّ بِوَقِيَّةٍ أَكْثَرُ‏.‏ الاِشْتِرَاطُ أَكْثَرُ وَأَصَحُّ عِنْدِي‏.‏ قَالَهُ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ‏.‏

Бизга Абу Нуайм ривоят қилди, бизга Закариё ривоят қилди, у деди: Мен Омирни эшитдим, у: Менга Жобир (розияллаҳу анҳу) ривоят қилди: У ҳориб қолган бир туясида юриб кетаётган эди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ўтиб, уни урди ва унга дуо қилди. У мисли йўқ (тез) юриш билан юра бошлади. Сўнг у: «Уни менга бир уқияга сот», деди. Мен: Йўқ, дедим. Сўнг у: «Уни менга бир уқияга сот», деди. Мен уни сотдим ва уни аҳлимга (етиб олишим учун) минишни истисно қилдим. Биз (Мадинага) келганимизда, мен унга туя билан келдим, у менга унинг баҳосини нақд берди. Сўнг мен кетдим. У менинг ортимдан (одам) юборди ва: «Мен сенинг туянгни олувчи эмасман, мана шу туянгни ол, у сенинг молинг», деди. Шуъба Муғирадан, у Омирдан, у Жобирдан: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) менга унинг орқасини (минишини) Мадинагача берди (афқарни), деди. Ишоқ Жарирдан, у Муғирадан: Мен уни — Мадинага етгунча унинг орқа(суяк)и менга (бўлиши) шарти билан — сотдим, деди. Ато ва бошқалар: Мадинагача унинг орқаси сенга (бўлсин), деди. Муҳаммад ибн Мункадир Жобирдан: Унинг орқасини Мадинагача шарт қилди, деди. Зайд ибн Аслам Жобирдан: Токи қайтгунгча унинг орқаси сенга (бўлсин), деди. Абуззубайр Жобирдан: Унинг орқасини Мадинагача сенга афқар (фойдаланишга) бердик, деди. Аъмаш Солимдан, у Жобирдан: Унинг устида аҳлингга етиб ол, деди. Убайдуллаҳ ва Ибн Ишоқ Ваҳбдан, у Жобирдан: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уни бир уқияга сотиб олди, деди. Буни Зайд ибн Аслам Жобирдан (ривоят қилиб) мутобаъа қилди. Ибн Журайж Ато ва бошқалардан, у Жобирдан: Мен уни тўрт динорга олдим, деди. Бу — динор ўн дирҳам ҳисобида бир уқия бўлади. Муғира Шаъбийдан, у Жобирдан, ва Ибн Мункадир ҳамда Абуззубайр Жобирдан баҳони баён қилмади. Аъмаш Солимдан, у Жобирдан: Бир уқия олтин, деди. Абу Ишоқ Солимдан, у Жобирдан: Икки юз дирҳамга, деди. Довуд ибн Қайс Убайдуллаҳ ибн Миқсамдан, у Жобирдан: Уни Табук йўлида сотиб олди, мен: Тўрт уқияга (деди) деб ўйлайман, деди. Абу Назра Жобирдан: Уни йигирма динорга сотиб олди, деди. Шаъбийнинг «бир уқияга« дегани кўпроқ (ровийлар томонидан келтирилган). Шарт қилиш ҳам кўпроқ ва менинг назаримда саҳиҳроқ. Буни Абу Абдуллаҳ айтди.

Ўхшаш ҳадислар

Мавзуси яқин ҳадислар — бошқа тўпламлардан ҳам

Сунани Насоий, 383-ҳадисҲайз ва истиҳоза китоби

Эй Оиша, менга либосни узатиб юбор, Мен намоз ўқиётганим йўқ (ҳайздаман), У сенинг қўлингда (нажас) эмас-ку,

Саҳиҳи Муслим, 4101-ҳадисМузораат китоби

Бу туянгни менга сот Йўқ, балки у сеникидир Йўқ, балки уни менга сот Йўқ, балки у сеникидир, ё Расулуллаҳ Йўқ, балки уни менга сот Бир кишига зиммамда бир вуқия олтин (қарз) бор, шу эвазига у сеникидир Мен уни…

Саҳиҳул Бухорий, 3117-ҳадисХумс китоби

Мен сизларга (ўзимча) бермайман ва сизлардан (ўзимча) ман қилмайман, мен фақат тақсимловчиман — буюрилган жойга қўяман

Саҳиҳи Муслим, 4098-ҳадисМузораат китоби

Буни менга бир вуқияга сот Йўқ Буни менга сот Туянгни олиш учун савдолашдим деб ўйлайсанми? Туянгни ҳам, дирҳамларингни ҳам ол, у сеникидир

Сунани Насоий, 270-ҳадисТаҳорат китоби

Эй Оиша, менга кийимни узатиб бер, Мен намоз ўқиётганим йўқ (ҳайзли ҳолдаман), Албатта, у сенинг қўлингда эмас (ҳайз қўлда эмас),

Саҳиҳи Муслим, 2244-ҳадисЖаноза китоби

Сени Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) мени жўнатган (иш) устига жўнатмайманми: ҳеч бир тимсол (суратни) — уни ўчирмай қолдирмасликка; ва ҳеч бир баланд қабрни — уни текисламай қолдирмасликка? ва ҳеч бир…