حَدَّثَنَا مَحْمُودٌ، قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شُغِلَ عَنْهَا لَيْلَةً، فَأَخَّرَهَا حَتَّى رَقَدْنَا فِي الْمَسْجِدِ، ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا ثُمَّ رَقَدْنَا ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا، ثُمَّ خَرَجَ عَلَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ قَالَ " لَيْسَ أَحَدٌ مِنْ أَهْلِ الأَرْضِ يَنْتَظِرُ الصَّلاَةَ غَيْرُكُمْ ". وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ لاَ يُبَالِي أَقَدَّمَهَا أَمْ أَخَّرَهَا إِذَا كَانَ لاَ يَخْشَى أَنْ يَغْلِبَهُ النَّوْمُ عَنْ وَقْتِهَا، وَكَانَ يَرْقُدُ قَبْلَهَا. قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ قُلْتُ لِعَطَاءٍ وَقَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ، يَقُولُ أَعْتَمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةً بِالْعِشَاءِ حَتَّى رَقَدَ النَّاسُ وَاسْتَيْقَظُوا، وَرَقَدُوا وَاسْتَيْقَظُوا، فَقَامَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ الصَّلاَةَ. قَالَ عَطَاءٌ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَخَرَجَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِ الآنَ، يَقْطُرُ رَأْسُهُ مَاءً، وَاضِعًا يَدَهُ عَلَى رَأْسِهِ فَقَالَ " لَوْلاَ أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لأَمَرْتُهُمْ أَنْ يُصَلُّوهَا هَكَذَا ". فَاسْتَثْبَتُّ عَطَاءً كَيْفَ وَضَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى رَأْسِهِ يَدَهُ كَمَا أَنْبَأَهُ ابْنُ عَبَّاسٍ، فَبَدَّدَ لِي عَطَاءٌ بَيْنَ أَصَابِعِهِ شَيْئًا مِنْ تَبْدِيدٍ، ثُمَّ وَضَعَ أَطْرَافَ أَصَابِعِهِ عَلَى قَرْنِ الرَّأْسِ ثُمَّ ضَمَّهَا، يُمِرُّهَا كَذَلِكَ عَلَى الرَّأْسِ حَتَّى مَسَّتْ إِبْهَامُهُ طَرَفَ الأُذُنِ مِمَّا يَلِي الْوَجْهَ عَلَى الصُّدْغِ، وَنَاحِيَةِ اللِّحْيَةِ، لاَ يُقَصِّرُ وَلاَ يَبْطُشُ إِلاَّ كَذَلِكَ وَقَالَ " لَوْلاَ أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لأَمَرْتُهُمْ أَنْ يُصَلُّوا هَكَذَا ".
Маҳмуд бизга айтди: Абдураззоқ бизга хабар берди: Ибн Журайж менга хабар берди: Нофиъ менга хабар берди: Абдуллаҳ ибн Умар бизга айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бир кечаси ундан (хуфтондан) машғул бўлдилар (кечиктирдилар), ҳатто биз масжидда ухладик, сўнг уйғондик, яна ухладик, яна уйғондик. Сўнг Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам олдимизга чиқиб: «Ер аҳлидан сизлардан бошқа ҳеч ким намозни кутмайди», дедилар. Ибн Умар — агар намоз вақтидан ўтиб уйқу ғолиб келишидан қўрқмаса — уни олдинга сурарми ёки кечиктирарми, парво қилмас эди, ундан олдин ухлар эди. Ибн Журайж деди: Мен Атўга (сўрадим), у: Мен Ибн Аббосни шундай деганини эшитдим, деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бир кечаси хуфтонни кечиктирдилар, ҳатто одамлар ухлаб уйғондилар, яна ухлаб уйғондилар. Умар ибн Хаттоб туриб: ‹Намоз!› деди. Ато деди: Ибн Аббос деди: Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам чиқдилар — гўё мен ҳозир ҳам у зотга қараб турибман — бошларидан сув томиб, қўлларини бошларига қўйган ҳолда, ва: «Агар умматимга машаққат бўлмаса эди, уларга буни шу вақтда ўқишларини буюрардим», дедилар. Мен Атўдан Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам қўлларини бошларига қандай қўйганлари аниқ сўрадим. Ато бармоқларини бир оз очиб менга кўрсатди, сўнг бармоқлари учини бош тепасига қўйди, кейин уларни жипслаштириб, шу зайлда бош бўйлаб юргизди, ҳатто бош бармоғи қулоқ учига — юзга яқин чакка ва соқол тарафига тегди. У на қисқартирар, на шошилар, фақат шу зайлда (қиларди). Ва: «Агар умматимга машаққат бўлмаса эди, уларга буни шу зайлда ўқишларини буюрардим», дедилар.