Сунани Термизий — 1364-ҳадис

Ҳукмлар китоби · Ўлимида қулларини озод қилган, бошқа моли йўқ киши

1364-ҳадисСунани Термизий · Ҳукмлар китоби

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ، عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ، أَنَّ رَجُلاً، مِنَ الأَنْصَارِ أَعْتَقَ سِتَّةَ أَعْبُدٍ لَهُ عِنْدَ مَوْتِهِ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُمْ فَبَلغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لَهُ قَوْلاً شَدِيدًا ثُمَّ دَعَاهُمْ فَجَزَّأَهُمْ ثُمَّ أَقْرَعَ بَيْنَهُمْ فَأَعْتَقَ اثْنَيْنِ وَأَرَقَّ أَرْبَعَةً ‏.‏ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ يَرَوْنَ اسْتِعْمَالَ الْقُرْعَةِ فِي هَذَا وَفِي غَيْرِهِ ‏.‏ وَأَمَّا بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَغَيْرِهِمْ فَلَمْ يَرَوُا الْقُرْعَةَ وَقَالُوا يُعْتَقُ مِنْ كُلِّ عَبْدٍ الثُّلُثُ وَيُسْتَسْعَى فِي ثُلُثَىْ قِيمَتِهِ ‏.‏ وَأَبُو الْمُهَلَّبِ اسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو الْجَرْمِيُّ وَهُوَ غَيْرُ أَبِي قِلاَبَةَ وَيُقَالُ مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو ‏.‏ وَأَبُو قِلاَبَةَ الْجَرْمِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ ‏.‏

Бизга Қутайба ривоят қилди, бизга Ҳаммод ибн Зайд ривоят қилди, Айюбдан, у Абу Қилобадан, у Абул-Муҳаллабдан, у Имрон ибн Ҳусайн (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилдики), Ансорлардан бир киши ўлими пайтида ўзига тегишли олтита қулни озод қилди ва ундан бошқа моли йўқ эди. Бу (хабар) Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га етди ва у (киши) ҳақида қаттиқ сўз айтдилар. Сўнгра уларни (қулларни) чақириб, уларни (уч) бўлакка бўлдилар, сўнгра улар ўртасида қуръа (чек) ташладилар ва иккитасини озод қилиб, тўрттасини қул ҳолида қолдирдилар. Бу (ҳадис) бир неча йўл билан Имрон ибн Ҳусайндан ривоят қилинган. (Термизий) деди: бу бобда Абу Ҳурайрадан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо (Термизий) деди: Имрон ибн Ҳусайннинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) саҳобаларидан ва бошқалардан бўлган баъзи олимлар наздида амал шунга (биноан)дир, бу Молик, Шофеий, Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир; улар бунда ва бошқа (масалалар)да қуръа (чек ташлаш)ни қўллашни (жоиз) деб кўрадилар. Куфа аҳлидан ва бошқалардан бўлган баъзи олимлар эса қуръани (жоиз деб) кўрмаганлар ва: ҳар бир қулдан учдан бири озод қилинади ва у (қул) баҳосининг учдан икки қисми учун ишлаб ҳақини тўлашга (қўйилади), дедилар. Абул-Муҳаллабнинг исми Абдурраҳмон ибн Амр ал-Жармийдир, у Абу Қилобадан бошқадир, унга Муовия ибн Амр ҳам дейилади. Абу Қилоба ал-Жармийнинг исми Абдуллаҳ ибн Зайддир.

Ўхшаш ҳадислар

Мавзуси яқин ҳадислар — бошқа тўпламлардан ҳам

Сунани Термизий, 1219-ҳадисСавдо-сотиқ китоби

бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир ва у Жобир ибн Абдуллаҳдан бир неча йўл билан ривоят қилинган. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан ва бошқаларидан бўлган баъзи илм аҳли ҳузурида амал шу ҳадис устидадир;…

Сунани Термизий, 536-ҳадисИкки ҳайит китоби

Касирнинг бобоси (ҳақидаги) ҳадис ҳасан ҳадисдир, у бу бобда Набий (алайҳиссалом)дан ривоят қилинган энг яхши нарсадир; унинг (бобосининг) исми Амр ибн Авф ал-Музанийдир. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг…

Сунани Термизий, 1120-ҳадисНикоҳ китоби

бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Абу Қайс ал-Авдийнинг исми Абдурраҳмон ибн Сарвондир. Бу ҳадис Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан бошқа йўллар билан ҳам ривоят қилинган. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг…

Сунани Термизий, 509-ҳадисЖума куни китоби

бу бобда Ибн Умардан ҳам (ривоят) бор. Мансурнинг ҳадисини биз фақат Муҳаммад ибн ал-Фадл ибн Атийянинг ҳадисидан биламиз, холос. Муҳаммад ибн ал-Фадл ибн Атийя эса бизнинг уламоларимиз наздида заиф, ҳадиси ташлаб…

Сунани Термизий, 87-ҳадисТаҳорат китоби

Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобалари ва бошқа тобиинлардан илм аҳлининг бирдан ортиғи қусиш ва бурун қонашдан таҳорат (олишни) қабул қилган. Бу Суфён ас-Саврий, Ибн ал-Муборак, Аҳмад ва Ишоқнинг…

Сунани Термизий, 638-ҳадисЗакот китоби

бу ҳадиснинг исноди саҳиҳ эмас ва бу бобда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан бирор саҳиҳ нарса йўқ. Бу фақат Мусо ибн Талҳадан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан мурсал ҳолда ривоят қилинган. Илм аҳли…