Мусулмон ва яҳудий ўртасидаги низо

Da'volar va nizolar · 4 ҳадис

باب مَا يُذْكَرُ فِي الإِشْخَاصِ وَالْخُصُومَةِ بَيْنَ الْمُسْلِمِ وَالْيَهُودِ

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ مَيْسَرَةَ أَخْبَرَنِي قَالَ سَمِعْتُ النَّزَّالَ، سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ، يَقُولُ سَمِعْتُ رَجُلاً، قَرَأَ آيَةً سَمِعْتُ مِنَ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم خِلاَفَهَا، فَأَخَذْتُ بِيَدِهِ، فَأَتَيْتُ بِهِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ كِلاَكُمَا مُحْسِنٌ ‏"‏‏.‏ قَالَ شُعْبَةُ أَظُنُّهُ قَالَ ‏"‏ لاَ تَخْتَلِفُوا فَإِنَّ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ اخْتَلَفُوا فَهَلَكُوا ‏"‏‏.‏

Бизга Абулвалид ривоят қилди, бизга Шуъба ривоят қилди, Абдулмалик ибн Майсара менга хабар берди, у деди: Мен Наззолни эшитдим, мен Абдуллаҳни (розияллаҳу анҳу) эшитдим, у деди: Мен бир киши бир оятни ўқиганини эшитдим, мен Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан унинг хилофини (бошқача) эшитган эдим. Мен унинг қўлидан тутиб, уни Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га келтирдим. У: «Иккалангиз ҳам яхши (тўғри) қилувчи», деди. Шуъба деди: У: «Ихтилоф қилманглар, чунки сизлардан олдингилар ихтилоф қилиб ҳалок бўлдилар» деди деб ўйлайман.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ قَزَعَةَ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ اسْتَبَّ رَجُلاَنِ رَجُلٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ وَرَجُلٌ مِنَ الْيَهُودِ، قَالَ الْمُسْلِمُ وَالَّذِي اصْطَفَى مُحَمَّدًا عَلَى الْعَالَمِينَ، فَقَالَ الْيَهُودِيُّ وَالَّذِي اصْطَفَى مُوسَى عَلَى الْعَالَمِينَ‏.‏ فَرَفَعَ الْمُسْلِمُ يَدَهُ عِنْدَ ذَلِكَ فَلَطَمَ وَجْهَ الْيَهُودِيِّ، فَذَهَبَ الْيَهُودِيُّ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَهُ بِمَا كَانَ مِنْ أَمْرِهِ وَأَمْرِ الْمُسْلِمِ، فَدَعَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الْمُسْلِمَ فَسَأَلَهُ عَنْ ذَلِكَ، فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ لاَ تُخَيِّرُونِي عَلَى مُوسَى، فَإِنَّ النَّاسَ يَصْعَقُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، فَأَصْعَقُ مَعَهُمْ، فَأَكُونُ أَوَّلَ مَنْ يُفِيقُ، فَإِذَا مُوسَى بَاطِشٌ جَانِبَ الْعَرْشِ، فَلاَ أَدْرِي أَكَانَ فِيمَنْ صَعِقَ فَأَفَاقَ قَبْلِي، أَوْ كَانَ مِمَّنِ اسْتَثْنَى اللَّهُ ‏"‏‏.‏

Бизга Яҳё ибн Қазаъа ривоят қилди, бизга Иброҳим ибн Саъд ривоят қилди, у Ибн Шиҳобдан, у Абу Салама ва Абдурроҳман Аъраждан, у Абу Ҳурайрадан (розияллаҳу анҳу), у деди: Икки киши — мусулмонлардан бир киши ва яҳудийлардан бир киши — сўкишди. Мусулмон: Муҳаммадни оламлар узра (афзал) танлаган Зотга қасамки, деди. Яҳудий: Мусони оламлар узра танлаган Зотга қасамки, деди. Шунда мусулмон қўлини кўтариб, яҳудийнинг юзига шапати (тарсаки) урди. Яҳудий Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га бориб, ўз иши ва мусулмоннинг ишидан бўлганни хабар берди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) мусулмонни чақириб, ундан бу ҳақда сўради, у унга хабар берди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) деди: «Мени Мусодан афзал (ортиқ) қилманглар, чунки одамлар Қиёмат куни ҳушдан кетадилар, мен ҳам улар билан ҳушдан кетаман, мен энг аввал ҳушига келувчи бўламан. Қарасам, Мусо Аршнинг бир томонини ушлаб турибди, билмайман, у ҳушдан кетганлар ичида бўлиб, мендан олдин ҳушига келдими, ёки Аллаҳ истисно қилган (кишилар)дан бўлдими».

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَالِسٌ جَاءَ يَهُودِيٌّ، فَقَالَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ ضَرَبَ وَجْهِي رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِكَ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ مَنْ ‏"‏‏.‏ قَالَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ ادْعُوهُ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ أَضَرَبْتَهُ ‏"‏‏.‏ قَالَ سَمِعْتُهُ بِالسُّوقِ يَحْلِفُ وَالَّذِي اصْطَفَى مُوسَى عَلَى الْبَشَرِ‏.‏ قُلْتُ أَىْ خَبِيثُ، عَلَى مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم فَأَخَذَتْنِي غَضْبَةٌ ضَرَبْتُ وَجْهَهُ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ تُخَيِّرُوا بَيْنَ الأَنْبِيَاءِ، فَإِنَّ النَّاسَ يَصْعَقُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، فَأَكُونُ أَوَّلَ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الأَرْضُ، فَإِذَا أَنَا بِمُوسَى آخِذٌ بِقَائِمَةٍ مِنْ قَوَائِمِ الْعَرْشِ، فَلاَ أَدْرِي أَكَانَ فِيمَنْ صَعِقَ، أَمْ حُوسِبَ بِصَعْقَةِ الأُولَى ‏"‏‏.‏

Бизга Мусо ибн Исмоил ривоят қилди, бизга Вуҳайб ривоят қилди, бизга Амр ибн Яҳё ривоят қилди, у отасидан, у Абу Саид Худрийдан (розияллаҳу анҳу), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ўтирган пайт бир яҳудий келиб: Ё Абулқосим, саҳобаларингдан бир киши менинг юзимга урди, деди. У: «Ким?» деди. У: Ансордан бир киши, деди. У: «Уни чақиринглар», деди. (Чақирилганда) у: «Уни урдингми?» деди. У: Мен уни бозорда: Мусони башар (одамлар) узра танлаган Зотга қасамки, деб қасам ичаётганини эшитдим. Мен: Эй хабис, Муҳаммад (соллаллаҳу алайҳи васаллам) узрами? дедим, мени ғазаб тутди ва унинг юзига урдим, деди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) деди: «Набийлар орасида (бирини) афзал қилиб танламанглар, чунки одамлар Қиёмат куни ҳушдан кетадилар, мен ер энг аввал очиладиган (тириладиган) киши бўламан. Қарасам, Мусо Арш оёқларидан бирини ушлаб турибди, билмайман, у ҳушдан кетганлар ичида бўлдими, ёки биринчи ҳушдан кетиш (Тур тоғидаги)си билан ҳисобландими».

حَدَّثَنَا مُوسَى، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ يَهُودِيًّا، رَضَّ رَأْسَ جَارِيَةٍ بَيْنَ حَجَرَيْنِ، قِيلَ مَنْ فَعَلَ هَذَا بِكِ أَفُلاَنٌ، أَفُلاَنٌ حَتَّى سُمِّيَ الْيَهُودِيُّ فَأَوْمَتْ بِرَأْسِهَا، فَأُخِذَ الْيَهُودِيُّ فَاعْتَرَفَ، فَأَمَرَ بِهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَرُضَّ رَأْسُهُ بَيْنَ حَجَرَيْنِ‏.‏

Бизга Мусо ривоят қилди, бизга Ҳаммом ривоят қилди, у Қатодадан, у Анасдан (розияллаҳу анҳу): Бир яҳудий бир чўри(қиз)нинг бошини икки тош орасида эзди. (Қизга): Буни сенга ким қилди? Фалончими? Фалончими? дейилди, токи яҳудий(нинг номи) айтилди. У боши билан (ҳа деб) ишора қилди. Яҳудий ушланди ва (жиноятни) эътироф қилди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) у ҳақида буюрди, унинг боши икки тош орасида эзилди.