وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ حَدَّثَنِي كَثِيرُ بْنُ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، قَالَ قَالَ عَبَّاسٌ شَهِدْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ حُنَيْنٍ فَلَزِمْتُ أَنَا وَأَبُو سُفْيَانَ بْنُ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ نُفَارِقْهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى بَغْلَةٍ لَهُ بَيْضَاءَ أَهْدَاهَا لَهُ فَرْوَةُ بْنُ نُفَاثَةَ الْجُذَامِيُّ فَلَمَّا الْتَقَى الْمُسْلِمُونَ وَالْكُفَّارُ وَلَّى الْمُسْلِمُونَ مُدْبِرِينَ فَطَفِقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَرْكُضُ بَغْلَتَهُ قِبَلَ الْكُفَّارِ قَالَ عَبَّاسٌ وَ أَنَا آخِذٌ بِلِجَامِ بَغْلَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَكُفُّهَا إِرَادَةَ أَنْ لاَ تُسْرِعَ وَأَبُو سُفْيَانَ آخِذٌ بِرِكَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَىْ عَبَّاسُ نَادِ أَصْحَابَ السَّمُرَةِ " . فَقَالَ عَبَّاسٌ وَكَانَ رَجُلاً صَيِّتًا فَقُلْتُ بِأَعْلَى صَوْتِي أَيْنَ أَصْحَابُ السَّمُرَةِ قَالَ فَوَاللَّهِ لَكَأَنَّ عَطْفَتَهُمْ حِينَ سَمِعُوا صَوْتِي عَطْفَةُ الْبَقَرِ عَلَى أَوْلاَدِهَا . فَقَالُوا يَا لَبَّيْكَ يَا لَبَّيْكَ - قَالَ - فَاقْتَتَلُوا وَالْكُفَّارَ وَالدَّعْوَةُ فِي الأَنْصَارِ يَقُولُونَ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ قَالَ ثُمَّ قُصِرَتِ الدَّعْوَةُ عَلَى بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ فَقَالُوا يَا بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ يَا بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ . فَنَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ عَلَى بَغْلَتِهِ كَالْمُتَطَاوِلِ عَلَيْهَا إِلَى قِتَالِهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هَذَا حِينَ حَمِيَ الْوَطِيسُ " . قَالَ ثُمَّ أَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَصَيَاتٍ فَرَمَى بِهِنَّ وُجُوهَ الْكُفَّارِ ثُمَّ قَالَ " انْهَزَمُوا وَرَبِّ مُحَمَّدٍ " . قَالَ فَذَهَبْتُ أَنْظُرُ فَإِذَا الْقِتَالُ عَلَى هَيْئَتِهِ فِيمَا أَرَى - قَالَ - فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلاَّ أَنْ رَمَاهُمْ بِحَصَيَاتِهِ فَمَا زِلْتُ أَرَى حَدَّهُمْ كَلِيلاً وَأَمْرَهُمْ مُدْبِرًا .
Менга Абу Тоҳир Аҳмад ибн Амр ибн Сарҳ ривоят қилди, бизга ибн Ваҳб хабар берди, менга Юнус ибн Шиҳобдан хабар берди, у деди: менга Касийр ибн Аббос ибн Абдул Мутталиб ривоят қилди, у деди: Аббос деди: «Мен Ҳунайн куни Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан бирга эдим. Мен ва Абу Суфён ибн ал-Ҳорис ибн Абдул Мутталиб Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламга ёпишиб олдик, ундан ажралмадик. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам ўзининг оқ хачирида эди, уни унга Фарва ибн Нуфоса ал-Жузомий ҳадя қилган эди. Мусулмонлар ва кофирлар тўқнашганида, мусулмонлар орқага қочиб қолдилар. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам хачирини кофирлар томон ҳайдай бошлади». Аббос деди: «Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам хачирининг жиловидан ушлаб, уни тезламаслиги учун тутиб турардим, Абу Суфён эса Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг узангисидан ушлаб турарди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: ‹Эй Аббос, Самура аҳлини (Ҳудайбияда байъат қилганларни) чақир!› деди». Аббос деди: «Мен баланд овозли киши эдим, овозимнинг борича: ‹Самура аҳли қаерда?› деб бақирдим. Аллаҳга қасамки, улар овозимни эшитганларида қайтишлари гўё сигирнинг болаларига қайтишидек эди. Улар: ‹Лаббайка, лаббайка!› дедилар. Сўнг улар кофирлар билан жанг қилдилар. Даъват Ансорда эди, улар: ‹Эй Ансор жамоаси, эй Ансор жамоаси!› дердилар. Сўнг даъват Бани Ҳорис ибн ал-Хазраж устида чекланди, улар: ‹Эй Бани Ҳорис ибн ал-Хазраж, эй Бани Ҳорис ибн ал-Хазраж!› дедилар. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам хачирида гўё унга чўзилганча уларнинг жангига қаради ва: ‹Мана энди тандир қизиди!› деди. Сўнг Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бир неча майда тошларни олиб, уларни кофирларнинг юзларига отди, сўнг: ‹Муҳаммаднинг Раббига қасамки, улар мағлуб бўлдилар!› деди». (Аббос) деди: «Мен бориб қарасам, жанг мен кўрганимча ўз ҳолида эди. Аллаҳга қасамки, у уларга майда тошларини отиши биланоқ, мен уларнинг кучи сусайганини, ишлари орқага кетганини кўравердим».
وَحَدَّثَنَاهُ إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ، الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، بِهَذَا الإِسْنَادِ . نَحْوَهُ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَرْوَةُ بْنُ نُعَامَةَ الْجُذَامِيُّ . وَقَالَ " انْهَزَمُوا وَرَبِّ الْكَعْبَةِ انْهَزَمُوا وَرَبِّ الْكَعْبَةِ " . وَزَادَ فِي الْحَدِيثِ حَتَّى هَزَمَهُمُ اللَّهُ قَالَ وَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يَرْكُضُ خَلْفَهُمْ عَلَى بَغْلَتِهِ .
Бизга буни Ишоқ ибн Иброҳим, Муҳаммад ибн Рофиъ ва Абд ибн Ҳумайд, барчаси Абдур Раззоқдан ривоят қилдилар: бизга Маъмар Зуҳрийдан шу иснод билан шунинг ўхшашини хабар берди, фақат у: «Фарва ибн Нуъома ал-Жузомий» деди ва: «Каъбанинг Раббига қасамки, мағлуб бўлдилар! Каъбанинг Раббига қасамки, мағлуб бўлдилар!» деди. Ҳадисда қуйидагини зиёда қилди: «То Аллаҳ уларни мағлуб этгунича. (Аббос) деди: Гўё мен Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг хачирида уларнинг ортидан қувиб бораётганини кўриб турибман».
وَحَدَّثَنَاهُ ابْنُ أَبِي عُمَرَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي كَثِيرُ، بْنُ الْعَبَّاسِ عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كُنْتُ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ حُنَيْنٍ . وَسَاقَ الْحَدِيثَ . غَيْرَ أَنَّ حَدِيثَ يُونُسَ وَحَدِيثَ مَعْمَرٍ أَكْثَرُ مِنْهُ وَأَتَمُّ .
Бизга буни ибн Абу Умар ривоят қилди, бизга Суфён ибн Уяйна Зуҳрийдан ривоят қилди, у деди: менга Касийр ибн ал-Аббос отасидан хабар берди, у деди: «Мен Ҳунайн куни Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам билан бирга эдим» ва ҳадисни сўзлаб берди. Фақат Юнуснинг ҳадиси ва Маъмарнинг ҳадиси ундан кўпроқ ва тўлиқроқдир.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، أَخْبَرَنَا أَبُو خَيْثَمَةَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ قَالَ رَجُلٌ لِلْبَرَاءِ يَا أَبَا عُمَارَةَ أَفَرَرْتُمْ يَوْمَ حُنَيْنٍ قَالَ لاَ وَاللَّهِ مَا وَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلَكِنَّهُ خَرَجَ شُبَّانُ أَصْحَابِهِ وَأَخِفَّاؤُهُمْ حُسَّرًا لَيْسَ عَلَيْهِمْ سِلاَحٌ أَوْ كَثِيرُ سِلاَحٍ فَلَقُوا قَوْمًا رُمَاةً لاَ يَكَادُ يَسْقُطُ لَهُمْ سَهْمٌ جَمْعَ هَوَازِنَ وَبَنِي نَصْرٍ فَرَشَقُوهُمْ رَشْقًا مَا يَكَادُونَ يُخْطِئُونَ فَأَقْبَلُوا هُنَاكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى بَغْلَتِهِ الْبَيْضَاءِ وَأَبُو سُفْيَانَ بْنُ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ يَقُودُ بِهِ فَنَزَلَ فَاسْتَنْصَرَ وَقَالَ " أَنَا النَّبِيُّ لاَ كَذِبْ أَنَا ابْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبْ " . ثُمَّ صَفَّهُمْ .
Бизга Яҳё ибн Яҳё ривоят қилди, бизга Абу Хайсама Абу Ишоқдан хабар берди, у деди: «Бир киши Бароға: ‹Эй Абу Умора, Ҳунайн куни қочдингизми?› деди. У: ‹Йўқ, Аллаҳга қасамки, Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам орқага қайтмади. Лекин унинг саҳобаларидан ёшлар ва енгил қуролланганлар ё қуролсиз ёки озгина қурол билан чиқиб кетган эдилар. Улар ўқ отадиган бир қавм — Ҳавозин ва Бани Наср жамъига дуч келдилар. Улар камдан-кам адашар эдилар. Улар уларни қаттиқ ўққа тутдилар, деярли хато қилмасдилар. Шунда улар Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам томон юзландилар. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам ўзининг оқ хачирида эди, Абу Суфён ибн ал-Ҳорис ибн Абдул Мутталиб уни етаклаб борарди. У (Набий) тушди, нусрат сўради ва: ‹Мен Набийман, ёлғон йўқ. Мен Абдул Мутталиб ўғлиман!› деди. Сўнг уларни саф қилди›».
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ جَنَابٍ الْمِصِّيصِيُّ، حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ، عَنْ زَكَرِيَّاءَ، عَنْ أَبِي، إِسْحَاقَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى الْبَرَاءِ فَقَالَ أَكُنْتُمْ وَلَّيْتُمْ يَوْمَ حُنَيْنٍ يَا أَبَا عُمَارَةَ فَقَالَ أَشْهَدُ عَلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا وَلَّى وَلَكِنَّهُ انْطَلَقَ أَخِفَّاءُ مِنَ النَّاسِ وَحُسَّرٌ إِلَى هَذَا الْحَىِّ مِنْ هَوَازِنَ وَهُمْ قَوْمٌ رُمَاةٌ فَرَمَوْهُمْ بِرِشْقٍ مِنْ نَبْلٍ كَأَنَّهَا رِجْلٌ مِنْ جَرَادٍ فَانْكَشَفُوا فَأَقْبَلَ الْقَوْمُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو سُفْيَانَ بْنُ الْحَارِثِ يَقُودُ بِهِ بَغْلَتَهُ فَنَزَلَ وَدَعَا وَاسْتَنْصَرَ وَهُوَ يَقُولُ " أَنَا النَّبِيُّ لاَ كَذِبْ أَنَا ابْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبْ اللَّهُمَّ نَزِّلْ نَصْرَكَ " . قَالَ الْبَرَاءُ كُنَّا وَاللَّهِ إِذَا احْمَرَّ الْبَأْسُ نَتَّقِي بِهِ وَإِنَّ الشُّجَاعَ مِنَّا لَلَّذِي يُحَاذِي بِهِ . يَعْنِي النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم .
Бизга Аҳмад ибн Жаноб ал-Мисссийсий ривоят қилди, бизга Исо ибн Юнус Закариёдан, у Абу Ишоқдан ривоят қилди, у деди: «Бир киши Бароға келиб: ‹Эй Абу Умора, Ҳунайн куни сиз орқага қайтдингизми?› деди. У: ‹Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам ҳақида гувоҳлик бераманки, у қайтмади. Лекин одамлардан енгил қуролланганлар ва қуролсизлар Ҳавозиннинг бу маҳалласига қараб кетган эдилар. Улар ўқ отадиган қавм эди. Уларни гўё чигиртка галасидек ўқ ёғдириб отдилар, шунда улар сочилиб кетдилар. Сўнг қавм Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам томон юзланди, Абу Суфён ибн ал-Ҳорис унинг хачирини етаклаб борарди. У (Набий) тушди, дуо қилди ва нусрат сўраб: ‹Мен Набийман, ёлғон йўқ. Мен Абдул Мутталиб ўғлиман. Эй Аллаҳ, нусратингни тушир!› дерди›». Баро деди: «Аллаҳга қасамки, биз жанг қизиб кетганда у билан сақланар эдик. Биздан энг ботиримиз у билан (душманга) рўбарў бўлган киши эди» — яъни Набий соллаллаҳу алайҳи васалламни назарда тутди.
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ، بَشَّارٍ - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ الْمُثَنَّى - قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ، بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ، وَسَأَلَهُ، رَجُلٌ مِنْ قَيْسٍ أَفَرَرْتُمْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ حُنَيْنٍ فَقَالَ الْبَرَاءُ وَلَكِنْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَفِرَّ وَكَانَتْ هَوَازِنُ يَوْمَئِذٍ رُمَاةً وَإِنَّا لَمَّا حَمَلْنَا عَلَيْهِمُ انْكَشَفُوا فَأَكْبَبْنَا عَلَى الْغَنَائِمِ فَاسْتَقْبَلُونَا بِالسِّهَامِ وَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى بَغْلَتِهِ الْبَيْضَاءِ وَإِنَّ أَبَا سُفْيَانَ بْنَ الْحَارِثِ آخِذٌ بِلِجَامِهَا وَهُوَ يَقُولُ " أَنَا النَّبِيُّ لاَ كَذِبْ أَنَا ابْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبْ " .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ва ибн Башшор — матн ибн ал-Мусанноники — ривоят қилдилар, улар: бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, бизга Шуъба Абу Ишоқдан ривоят қилди, у деди: «Мен Бароға қулоқ солиб турдим — Қайсдан бир киши ундан сўради: ‹Ҳунайн куни Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни ташлаб қочдингизми?› деди. Баро: ‹Лекин Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам қочмади. Ўша куни Ҳавозин ўқ отадиган қавм эди. Биз уларга ҳужум қилганимизда, улар сочилиб кетдилар. Биз ўлжаларга ёпишдик, шунда улар бизни ўқлар билан қарши олдилар. Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни оқ хачирида кўрдим, Абу Суфён ибн ал-Ҳорис унинг жиловидан ушлаб турар, у эса: ‹Мен Набийман, ёлғон йўқ. Мен Абдул Мутталиб ўғлиман!› дерди›».
وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ خَلاَّدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَحْيَى، بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ، قَالَ قَالَ لَهُ رَجُلٌ يَا أَبَا عُمَارَةَ . فَذَكَرَ الْحَدِيثَ وَهُوَ أَقَلُّ مِنْ حَدِيثِهِمْ وَهَؤُلاَءِ أَتَمُّ حَدِيثًا .
Менга Зуҳайр ибн Ҳарб, Муҳаммад ибн ал-Мусанно ва Абу Бакр ибн Халлод ривоят қилдилар, улар: бизга Яҳё ибн Саъид Суфёндан ривоят қилди, у деди: менга Абу Ишоқ Бародан ривоят қилди, у деди: «Унга бир киши: ‹Эй Абу Умора› деди» ва ҳадисни зикр қилди. Бу (ривоят) уларнинг ҳадисидан камроқдир, анавилар тўлиқроқ ҳадис (ривоят қилдилар).
وَحَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنِي إِيَاسُ بْنُ سَلَمَةَ، حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ، غَزَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حُنَيْنًا فَلَمَّا وَاجَهْنَا الْعَدُوَّ تَقَدَّمْتُ فَأَعْلُو ثَنِيَّةً فَاسْتَقْبَلَنِي رَجُلٌ مِنَ الْعَدُوِّ فَأَرْمِيهِ بِسَهْمٍ فَتَوَارَى عَنِّي فَمَا دَرَيْتُ مَا صَنَعَ وَنَظَرْتُ إِلَى الْقَوْمِ فَإِذَا هُمْ قَدْ طَلَعُوا مِنْ ثَنِيَّةٍ أُخْرَى فَالْتَقَوْا هُمْ وَصَحَابَةُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَوَلَّى صَحَابَةُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَرْجِعُ مُنْهَزِمًا وَعَلَىَّ بُرْدَتَانِ مُتَّزِرًا بِإِحْدَاهُمَا مُرْتَدِيًا بِالأُخْرَى فَاسْتَطْلَقَ إِزَارِي فَجَمَعْتُهُمَا جَمِيعًا وَمَرَرْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُنْهَزِمًا وَهُوَ عَلَى بَغْلَتِهِ الشَّهْبَاءِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَقَدْ رَأَى ابْنُ الأَكْوَعِ فَزَعًا " . فَلَمَّا غَشُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَزَلَ عَنِ الْبَغْلَةِ ثُمَّ قَبَضَ قَبْضَةً مِنْ تُرَابٍ مِنَ الأَرْضِ ثُمَّ اسْتَقْبَلَ بِهِ وُجُوهَهُمْ فَقَالَ " شَاهَتِ الْوُجُوهُ " . فَمَا خَلَقَ اللَّهُ مِنْهُمْ إِنْسَانًا إِلاَّ مَلأَ عَيْنَيْهِ تُرَابًا بِتِلْكَ الْقَبْضَةِ فَوَلَّوْا مُدْبِرِينَ فَهَزَمَهُمُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَقَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَنَائِمَهُمْ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ .
Бизга Зуҳайр ибн Ҳарб ривоят қилди, бизга Умар ибн Юнус ал-Ҳанафий ривоят қилди, бизга Икрима ибн Аммор ривоят қилди, менга Иёс ибн Салама ривоят қилди, менга отам ривоят қилди, у деди: «Биз Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан бирга Ҳунайнга ғазот қилдик. Душманга рўбарў бўлганимизда, мен олдинга чиқдим ва бир тепаликка кўтарилдим. Душмандан бир киши менга рўбарў бўлди. Мен унга бир ўқ отдим, у мендан ғойиб бўлди, нима қилганини билмадим. Қавмга қарасам, улар бошқа бир тепаликдан кўриниб қолибдилар. Улар билан Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг саҳобалари тўқнашдилар, шунда Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг саҳобалари орқага қайтдилар. Мен ҳам мағлуб бўлиб қайтдим. Эгнимда иккита ёпинчиқ бор эди: бири билан белимни боғлаган, иккинчисини ёпиниб олган эдим. Белим ечилиб кетди, мен иккаласини бирга йиғиб олдим ва Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг ёнидан мағлуб бўлиб ўтдим, у эса ўзининг боз (кулранг-оқ) хачирида эди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: ‹Ибн ал-Акваъ бир қўрқувни кўрибди› деди. Улар Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни ўраб олганларида, у хачиридан тушди, сўнг ердан бир ҳовуч тупроқ олиб, уни уларнинг юзларига қаратди ва: ‹Юзлар ёмонлашсин!› деди. Аллаҳ улардан яратган ҳар бир инсоннинг икки кўзини ўша ҳовуч (тупроқ) билан тўлдирди. Сўнг улар орқага қочдилар, Аллаҳ азза ва жалла уларни мағлуб этди ва Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам уларнинг ўлжаларини мусулмонлар орасида тақсимлади».