Қарзи бор ҳолда Аллаҳ йўлида жанг қилган киши

Jihod kitobi · 4 ҳадис

باب مَنْ قَاتَلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ تَعَالَى وَعَلَيْهِ دَيْنٌ ‏.‏

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلاَنَ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ يَخْطُبُ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ قَاتَلْتُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ صَابِرًا مُحْتَسِبًا مُقْبِلاً غَيْرَ مُدْبِرٍ أَيُكَفِّرُ اللَّهُ عَنِّي سَيِّئَاتِي قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ سَكَتَ سَاعَةً قَالَ ‏"‏ أَيْنَ السَّائِلُ آنِفًا ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ الرَّجُلُ هَا أَنَا ذَا ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مَا قُلْتَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ قُتِلْتُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ صَابِرًا مُحْتَسِبًا مُقْبِلاً غَيْرَ مُدْبِرٍ أَيُكَفِّرُ اللَّهُ عَنِّي سَيِّئَاتِي قَالَ ‏"‏ نَعَمْ إِلاَّ الدَّيْنَ سَارَّنِي بِهِ جِبْرِيلُ آنِفًا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Башшор хабар берди, у деди: бизга Абу Осим ривоят қилди, у деди: бизга Муҳаммад ибн Ажлон ривоят қилди, у Саид ал-Мақбурийдан, у Абу Ҳурайрадан (ривоят қилдики), у деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) минбарда хутба ўқиётганларида, бир киши келиб: «Айтингчи, агар мен Аллаҳ йўлида сабр қилиб, (ажрини Аллаҳдан) умид қилиб, (душманга) юзланиб, орқага қайтмаган ҳолда жанг қилсам, Аллаҳ менинг ёмонликларимни (гуноҳларимни) кечирадими?» деди. У: «Ҳа,» дедилар. Сўнг бир оз жим турдилар-да: «Ҳозиргина сўраган киши қаерда?» дедилар. У киши: «Мана мен,» деди. У: «Нима дединг?» дедилар. У: «Айтингчи, агар мен Аллаҳ йўлида сабр қилиб, (ажрини Аллаҳдан) умид қилиб, (душманга) юзланиб, орқага қайтмаган ҳолда ўлдирилсам, Аллаҳ менинг ёмонликларимни кечирадими?» деди. У: «Ҳа, қарздан бошқа(си кечирилади); буни менга ҳозиргина Жибрил сирлашиб айтди,» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ قُتِلْتُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ صَابِرًا مُحْتَسِبًا مُقْبِلاً غَيْرَ مُدْبِرٍ أَيُكَفِّرُ اللَّهُ عَنِّي خَطَايَاىَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمَّا وَلَّى الرَّجُلُ نَادَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَوْ أَمَرَ بِهِ فَنُودِيَ لَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ كَيْفَ قُلْتَ ‏"‏ ‏.‏ فَأَعَادَ عَلَيْهِ قَوْلَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ نَعَمْ إِلاَّ الدَّيْنَ كَذَلِكَ قَالَ لِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Салама ва ал-Ҳорис ибн Мискин — унга ўқиб берилган ва мен эшитиб турганман — Ибнул-Қосимдан хабар беришди, у деди: менга Молик ривоят қилди, у Яҳё ибн Саиддан, у Саид ибн Аби Саиддан, у Абдуллаҳ ибн Аби Қатодадан, у отасидан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига бир киши келиб: «Эй Аллаҳнинг Расули, айтингчи, агар мен Аллаҳ йўлида сабр қилиб, (ажрини Аллаҳдан) умид қилиб, (душманга) юзланиб, орқага қайтмаган ҳолда ўлдирилсам, Аллаҳ менинг хатоларимни (гуноҳларимни) кечирадими?» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳа,» дедилар. У киши орқасига бурилиб кетганида, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уни чақирдилар ёки уни чақиришга амр қилдилар, шунда унга хитоб қилинди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Қандай дединг?» дедилар. У сўзини такрорлади. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳа, қарздан бошқа(си кечирилади); менга Жибрил (алайҳиссалом) шундай деди,» дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِي قَتَادَةَ، أَنَّهُ سَمِعَهُ يُحَدِّثُ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَامَ فِيهِمْ فَذَكَرَ لَهُمْ ‏"‏ أَنَّ الْجِهَادَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالإِيمَانَ بِاللَّهِ أَفْضَلُ الأَعْمَالِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ قُتِلْتُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَيُكَفِّرُ اللَّهُ عَنِّي خَطَايَاىَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ نَعَمْ إِنْ قُتِلْتَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأَنْتَ صَابِرٌ مُحْتَسِبٌ مُقْبِلٌ غَيْرُ مُدْبِرٍ إِلاَّ الدَّيْنَ فَإِنَّ جِبْرِيلَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ لِي ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Қутайба хабар берди, у деди: бизга ал-Лайс Саид ибн Аби Саиддан ривоят қилди, у Абдуллаҳ ибн Аби Қатодадан, у Абу Қатодадан (ривоят қилдики), у (Абдуллаҳ) унинг Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ривоят қилиб айтганини эшитди: у (Набий) улар орасида туриб, уларга: «Аллаҳ йўлидаги жиҳод ва Аллаҳга имон келтириш амалларнинг энг афзалидир,» деганларини зикр қилди. Шунда бир киши туриб: «Эй Аллаҳнинг Расули, айтингчи, агар мен Аллаҳ йўлида ўлдирилсам, Аллаҳ менинг хатоларимни кечирадими?» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳа, агар сен Аллаҳ йўлида сабр қилиб, (ажрини Аллаҳдан) умид қилиб, (душманга) юзланиб, орқага қайтмаган ҳолда ўлдирилсанг — қарздан бошқа(си кечирилади); чунки Жибрил (алайҳиссалом) менга буни айтди,» дедилар.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ الْعَلاَءِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، سَمِعَ مُحَمَّدَ بْنَ قَيْسٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ ضَرَبْتُ بِسَيْفِي فِي سَبِيلِ اللَّهِ صَابِرًا مُحْتَسِبًا مُقْبِلاً غَيْرَ مُدْبِرٍ حَتَّى أُقْتَلَ أَيُكَفِّرُ اللَّهُ عَنِّي خَطَايَاىَ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمَّا أَدْبَرَ دَعَاهُ فَقَالَ ‏"‏ هَذَا جِبْرِيلُ يَقُولُ إِلاَّ أَنْ يَكُونَ عَلَيْكَ دَيْنٌ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Абдул Жаббор ибнул-Ало хабар берди, у деди: бизга Суфён Амрдан ривоят қилди, у Муҳаммад ибн Қайснинг шундай деганини эшитди, у Абдуллаҳ ибн Аби Қатодадан, у отасидан (ривоят қилдики), у деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) минбарда турганларида, бир киши келиб: «Эй Аллаҳнинг Расули, айтингчи, агар мен Аллаҳ йўлида сабр қилиб, (ажрини Аллаҳдан) умид қилиб, (душманга) юзланиб, орқага қайтмаган ҳолда қиличим билан уришиб, ўлдирилгунимга қадар (жанг қилсам), Аллаҳ менинг хатоларимни кечирадими?» деди. У: «Ҳа,» дедилар. У киши орқасига бурилиб кетганида, уни чақириб: «Мана бу Жибрил: «Агар устингда қарз бўлмаса,» деяпти,» дедилар.