حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ صُهَيْبٍ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَقْبَلَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى الْمَدِينَةِ وَهْوَ مُرْدِفٌ أَبَا بَكْرٍ، وَأَبُو بَكْرٍ شَيْخٌ يُعْرَفُ، وَنَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَابٌّ لاَ يُعْرَفُ، قَالَ فَيَلْقَى الرَّجُلُ أَبَا بَكْرٍ فَيَقُولُ يَا أَبَا بَكْرٍ، مَنْ هَذَا الرَّجُلُ الَّذِي بَيْنَ يَدَيْكَ فَيَقُولُ هَذَا الرَّجُلُ يَهْدِينِي السَّبِيلَ. قَالَ فَيَحْسِبُ الْحَاسِبُ أَنَّهُ إِنَّمَا يَعْنِي الطَّرِيقَ، وَإِنَّمَا يَعْنِي سَبِيلَ الْخَيْرِ، فَالْتَفَتَ أَبُو بَكْرٍ، فَإِذَا هُوَ بِفَارِسٍ قَدْ لَحِقَهُمْ، فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، هَذَا فَارِسٌ قَدْ لَحِقَ بِنَا. فَالْتَفَتَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " اللَّهُمَّ اصْرَعْهُ ". فَصَرَعَهُ الْفَرَسُ، ثُمَّ قَامَتْ تُحَمْحِمُ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ مُرْنِي بِمَا شِئْتَ. قَالَ " فَقِفْ مَكَانَكَ، لاَ تَتْرُكَنَّ أَحَدًا يَلْحَقُ بِنَا ". قَالَ فَكَانَ أَوَّلَ النَّهَارِ جَاهِدًا عَلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَكَانَ آخِرَ النَّهَارِ مَسْلَحَةً لَهُ، فَنَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَانِبَ الْحَرَّةِ، ثُمَّ بَعَثَ إِلَى الأَنْصَارِ، فَجَاءُوا إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَلَّمُوا عَلَيْهِمَا، وَقَالُوا ارْكَبَا آمِنَيْنِ مُطَاعَيْنِ. فَرَكِبَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ، وَحَفُّوا دُونَهُمَا بِالسِّلاَحِ، فَقِيلَ فِي الْمَدِينَةِ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ، جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَأَشْرَفُوا يَنْظُرُونَ وَيَقُولُونَ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ، جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ. فَأَقْبَلَ يَسِيرُ حَتَّى نَزَلَ جَانِبَ دَارِ أَبِي أَيُّوبَ، فَإِنَّهُ لَيُحَدِّثُ أَهْلَهُ، إِذْ سَمِعَ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ وَهْوَ فِي نَخْلٍ لأَهْلِهِ يَخْتَرِفُ لَهُمْ، فَعَجِلَ أَنْ يَضَعَ الَّذِي يَخْتَرِفُ لَهُمْ فِيهَا، فَجَاءَ وَهْىَ مَعَهُ، فَسَمِعَ مِنْ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ رَجَعَ إِلَى أَهْلِهِ، فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَىُّ بُيُوتِ أَهْلِنَا أَقْرَبُ ". فَقَالَ أَبُو أَيُّوبَ أَنَا يَا نَبِيَّ اللَّهِ، هَذِهِ دَارِي، وَهَذَا بَابِي. قَالَ " فَانْطَلِقْ فَهَيِّئْ لَنَا مَقِيلاً ". قَالَ قُومَا عَلَى بَرَكَةِ اللَّهِ. فَلَمَّا جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَاءَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ، وَأَنَّكَ جِئْتَ بِحَقٍّ، وَقَدْ عَلِمَتْ يَهُودُ أَنِّي سَيِّدُهُمْ وَابْنُ سَيِّدِهِمْ، وَأَعْلَمُهُمْ وَابْنُ أَعْلَمِهِمْ، فَادْعُهُمْ فَاسْأَلْهُمْ عَنِّي قَبْلَ أَنْ يَعْلَمُوا أَنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ، فَإِنَّهُمْ إِنْ يَعْلَمُوا أَنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ قَالُوا فِيَّ مَا لَيْسَ فِيَّ. فَأَرْسَلَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَقْبَلُوا فَدَخَلُوا عَلَيْهِ. فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ، وَيْلَكُمُ اتَّقُوا اللَّهَ، فَوَاللَّهِ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ إِنَّكُمْ لَتَعْلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ حَقًّا، وَأَنِّي جِئْتُكُمْ بِحَقٍّ فَأَسْلِمُوا ". قَالُوا مَا نَعْلَمُهُ. قَالُوا لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَهَا ثَلاَثَ مِرَارٍ. قَالَ " فَأَىُّ رَجُلٍ فِيكُمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ ". قَالُوا ذَاكَ سَيِّدُنَا وَابْنُ سَيِّدِنَا، وَأَعْلَمُنَا وَابْنُ أَعْلَمِنَا. قَالَ " أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ ". قَالُوا حَاشَا لِلَّهِ، مَا كَانَ لِيُسْلِمَ. قَالَ " أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ ". قَالُوا حَاشَا لِلَّهِ، مَا كَانَ لِيُسْلِمَ. قَالَ " يَا ابْنَ سَلاَمٍ، اخْرُجْ عَلَيْهِمْ ". فَخَرَجَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ، اتَّقُوا اللَّهَ، فَوَاللَّهِ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ إِنَّكُمْ لَتَعْلَمُونَ أَنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ، وَأَنَّهُ جَاءَ بِحَقٍّ. فَقَالُوا كَذَبْتَ. فَأَخْرَجَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم.
Муҳаммад менга айтди, Абдуссамад бизга айтди, отам бизга айтди, Абдулазиз ибн Суҳайб бизга айтди, Анас ибн Молик розияллаҳу анҳу бизга айтди, у деди: Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам Мадинага — Абу Бакрни (уловда) ортига миндирган ҳолда — келди; Абу Бакр эса таниладиган (кекса) шайх, Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам эса танилмайдиган йигит эди. (Анас) деди: Бир киши Абу Бакрни учратар ва: «Эй Абу Бакр, олдингдаги бу киши ким?», дер эди. У: «Бу киши мени йўлга бошлайди (ҳидоят қилади)», дер эди. (Анас) деди: Сановчи (ҳисобловчи) уни фақат (оддий) йўлни назарда тутаяпди деб ўйлар эди, ҳолбуки у яхшилик йўлини назарда тутар эди. Абу Бакр ўгирилди, бирдан у уларга етиб олган бир отлиқни (кўрди) ва: «Эй Расулуллаҳ, мана бу отлиқ бизга етиб олди», деди. Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам ўгирилди ва: «Эй Аллаҳ, уни йиқит», деди. Шунда от уни йиқитди, сўнг (от) кишнаб турди. У: «Эй Аллаҳнинг Набийси, менга хоҳлаганингни буюр», деди. У: «Ўз ўрнингда тур, бизга ҳеч кимни етиб олдирма (қўйма)», деди. (Анас) деди: У кундузнин аввалида Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васалламга қарши тиришувчи (душман) эди, кундузнин охирида унга посбон (ҳимоячи) бўлди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам ҳарранин ён томонига тушди, сўнг Ансорга (одам) юборди. Улар Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васалламга келди ва улар иккисига салом берди ва: «Иккалангиз омон-эсон, итоат қилинган (сизларга бўйсуниладиган) ҳолда мининглар», дедилар. Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам ва Абу Бакр минди, улар (Ансор) улар иккисинин атрофини қурол билан ўраб олди. Мадинада: «Аллаҳнинг Набийси келди, Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам келди!», дейилди. Одамлар (баланд жойга) чиқиб қарар ва: «Аллаҳнинг Набийси келди, Аллаҳнинг Набийси келди!», дер эдилар. (Набий) юриб келди, токи Абу Айюбнинг уйи ён томонига тушди. У (Абу Айюб) ўз аҳлига гапираётган пайтда, уни (Набийнинг келганини) Абдуллаҳ ибн Салом эшитди — у ўз аҳли учун хурмозорда (хурмо) тераётган эди. У улар учун тераётган нарсасини (хурмони) қўйишга шошилди ва у (хурмо) ўзи билан бирга ҳолда келди ва Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васалламдан (сўзини) эшитди, сўнг ўз аҳлига қайтди. Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Аҳлимизнинг уйларидан қайсиси (энг) яқин?», деди. Абу Айюб: «Мен, эй Аллаҳнинг Набийси; мана бу менинг уйим, мана бу менинг эшигим», деди. У: «Бор, биз учун бир қайлула (пешин ором)га (жой) тайёрла», деди. У: «Иккалангиз Аллаҳнинг баракаси устида туринглар (келинглар)», деди. Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам келганида, Абдуллаҳ ибн Салом келди ва: «Мен гувоҳлик бераманки, сен Расулуллаҳсан ва сен ҳақ билан келдинг; яҳудийлар менинг уларнинг саййиди ва саййидининг ўғли, уларнинг энг олими ва олимининг ўғли эканимни билдилар. Бас, уларни чақир ва мен Исломга кирганимни билишларидан олдин мен ҳақда сўра; чунки улар мен Исломга кирганимни билса, мен ҳақимда менда бўлмаган (ёмон) нарсани айтадилар», деди. Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам (уларга) юборди, улар келди ва унинг олдига кирди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам уларга: «Эй яҳудий жамоаси, вой сизларга, Аллаҳдан қўрқинглар! Ундан ўзга илоҳ бўлмаган Зот билан қасамки, албатта сизлар менинг ҳақиқатан Расулуллаҳ эканимни ва мен сизларга ҳақ билан келганимни биласизлар. Бас, Исломга киринглар», деди. Улар: «Биз буни билмаймиз», дедилар. Улар Набий соллаллаҳу алайҳи васалламга (шундай) дедилар — у буни уч марта айтди. У: «Сизлар ичида Абдуллаҳ ибн Салом қандай киши?», деди. Улар: «У бизнинг саййидимиз ва саййидимизнинг ўғли, энг олимимиз ва олимимизнинг ўғли», дедилар. У: «Айтчи, агар у Исломга кирса (қандай бўлади)?», деди. Улар: «Аллаҳ сақласин, у Исломга кирмайди», дедилар. У: «Айтчи, агар у Исломга кирса?», деди. Улар: «Аллаҳ сақласин, у Исломга кирмайди», дедилар. У: «Эй Ибн Салом, уларнинг олдига чиқ», деди. У чиқди ва: «Эй яҳудий жамоаси, Аллаҳдан қўрқинглар! Ундан ўзга илоҳ бўлмаган Зот билан қасамки, албатта сизлар унинг Расулуллаҳ эканини ва у ҳақ билан келганини биласизлар», деди. Улар: «Ёлғон айтдинг», дедилар. Шунда Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам уларни чиқариб юборди.