حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ لَهُ وَهُوَ يَسْأَلُهَا عَنْ قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى {حَتَّى إِذَا اسْتَيْأَسَ الرُّسُلُ} قَالَ قُلْتُ أَكُذِبُوا أَمْ كُذِّبُوا قَالَتْ عَائِشَةُ كُذِّبُوا. قُلْتُ فَقَدِ اسْتَيْقَنُوا أَنَّ قَوْمَهُمْ كَذَّبُوهُمْ فَمَا هُوَ بِالظَّنِّ قَالَتْ أَجَلْ لَعَمْرِي لَقَدِ اسْتَيْقَنُوا بِذَلِكَ. فَقُلْتُ لَهَا وَظَنُّوا أَنَّهُمْ قَدْ كُذِبُوا قَالَتْ مَعَاذَ اللَّهِ لَمْ تَكُنِ الرُّسُلُ تَظُنُّ ذَلِكَ بِرَبِّهَا. قُلْتُ فَمَا هَذِهِ الآيَةُ. قَالَتْ هُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ الَّذِينَ آمَنُوا بِرَبِّهِمْ وَصَدَّقُوهُمْ، فَطَالَ عَلَيْهِمُ الْبَلاَءُ، وَاسْتَأْخَرَ عَنْهُمُ النَّصْرُ حَتَّى اسْتَيْأَسَ الرُّسُلُ مِمَّنْ كَذَّبَهُمْ مِنْ قَوْمِهِمْ وَظَنَّتِ الرُّسُلُ أَنَّ أَتْبَاعَهُمْ قَدْ كَذَّبُوهُمْ جَاءَهُمْ نَصْرُ اللَّهِ عِنْدَ ذَلِكَ.
Абдулазиз ибн Абдуллаҳ бизга айтди, Иброҳим ибн Саъд бизга айтди, у Солиҳдан, у Ибн Шиҳобдан, деди: Менга Урва ибн аз-Зубайр хабар берди, у Оиша розияллаҳу анҳодан — у (Урва) ундан Аллаҳ таолонинг «Ҳатто Расуллар ноумид бўлганларида» деган сўзи ҳақида сўраётганида: У айтди: Мен дедим: «Акузибу (ёлғонга чиқарилган деб гумон қилдиларми) ёки куззибу (ёлғонга чиқарилдилар)ми?» Оиша деди: «Куззибу (ёлғонга чиқарилдилар).» Мен дедим: «Улар қавмлари уларни ёлғонга чиқарганига аниқ ишонган эдилар-ку, бу гумон (занн) эмас-ку?» У деди: «Ҳа, умрим билан қасамки, улар бунга аниқ ишонган эдилар.» Мен унга дедим: «Ва кузибу (ўзлари ёлғонга чиқарилди деб гумон қилдилар)ми?» У деди: «Маозаллаҳ! Расуллар буни Роббилари ҳақида гумон қилмас эдилар.» Мен дедим: «Унда бу оят (маъноси) нима?» У деди: «Улар Расулларнинг эргашгувчилари — Роббиларига иймон келтирган ва уларни тасдиқлаганлар. Уларга бало узоқ чўзилди, нусрат (ёрдам) улардан кечикди, то Расуллар ўзларини ёлғонга чиқарган қавмларидан ноумид бўлганида, Расуллар эргашгувчилари уларни ёлғонга чиқаради деб гумон қилганида, Аллаҳнинг нусрати ўшанда уларга келди.»