Кибрдан кийимни судрашнинг ҳаромлиги ва рухсат этилган чегара

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ، وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، وَزَيْدِ، بْنِ أَسْلَمَ كُلُّهُمْ يُخْبِرُهُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لاَ يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَى مَنْ جَرَّ ثَوْبَهُ خُيَلاَءَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Яҳё ибн Яҳё ривоят қилди, у айтди: Мен Моликка унинг Нофиъдан, Абдуллаҳ ибн Дийнордан ва Зайд ибн Асламдан — барчаси унга Ибн Умардан хабар бериб — ривоят қилганини ўқиб бердим: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Аллаҳ ўз кийимини такаббурлик билан судрайдиган кишига назар солмайди» дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، وَأَبُو أُسَامَةَ ح وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي ح، وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، - وَهُوَ الْقَطَّانُ - كُلُّهُمْ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، ح وَحَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ، وَأَبُو كَامِلٍ قَالاَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، ح وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، كِلاَهُمَا عَنْ أَيُّوبَ، ح وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، وَابْنُ، رُمْحٍ عَنِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ، ح وَحَدَّثَنَا هَارُونُ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنِي أُسَامَةُ، كُلُّ هَؤُلاَءِ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِمِثْلِ حَدِيثِ مَالِكٍ وَزَادُوا فِيهِ ‏ "‏ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Абдуллаҳ ибн Нумайр ва Абу Усома ривоят қилди (ҳ); ва бизга Ибн Нумайр ривоят қилди, бизга отам ривоят қилди (ҳ); ва бизга Муҳаммад ибнул-Мусанно ва Убайдуллаҳ ибн Саъийд ривоят қилиб: «Бизга Яҳё — у Қаттондир — ривоят қилди» дедилар, барчаси Убайдуллаҳдан (ҳ); ва бизга Абур-Робийъ ва Абу Комил ривоят қилиб: «Бизга Ҳаммод ривоят қилди» дедилар (ҳ); ва менга Зуҳайр ибн Ҳарб ривоят қилди, бизга Исмоийл ривоят қилди, иккаласи Айюбдан (ҳ); ва бизга Қутайба ва Ибн Румҳ Лайс ибн Саъддан ривоят қилди (ҳ); ва бизга Ҳорун Айлий ривоят қилди, бизга Ибн Ваҳб ривоят қилди, менга Усома ривоят қилди — буларнинг барчаси Нофиъдан, у Ибн Умардан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан Моликнинг ҳадиси мисли ривоят қилиб, унда «қиёмат куни» деган сўзни зиёда қилишди.

وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي عُمَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِيهِ، وَسَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَنَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ إِنَّ الَّذِي يَجُرُّ ثِيَابَهُ مِنَ الْخُيَلاَءِ لاَ يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏"‏ ‏.‏

Менга Абут-Тоҳир ривоят қилди, бизга Абдуллаҳ ибн Ваҳб хабар берди, менга Умар ибн Муҳаммад отасидан, Солим ибн Абдуллаҳдан ва Нофиъдан, улар Абдуллаҳ ибн Умардан хабар берди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Албатта, кийимларини такаббурлик билан судрайдиган кишига Аллаҳ қиёмат куни назар солмайди» дедилар.

وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ، عَنِ الشَّيْبَانِيِّ، ح وَحَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، كِلاَهُمَا عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ، وَجَبَلَةَ بْنِ، سُحَيْمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِمِثْلِ حَدِيثِهِمْ ‏.‏

Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Алий ибн Мусъҳир Шайбонийдан ривоят қилди (ҳ); ва бизга Ибнул-Мусанно ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, бизга Шуъба ривоят қилди, иккаласи Муҳориб ибн Дисордан ва Жабала ибн Суҳаймдан, улар Ибн Умардан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан уларнинг ҳадиси мисли ривоят қилди.

وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ، قَالَ سَمِعْتُ سَالِمًا، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَنْ جَرَّ ثَوْبَهُ مِنَ الْخُيَلاَءِ لَمْ يَنْظُرِ اللَّهُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Ибн Нумайр ривоят қилди, бизга отам ривоят қилди, бизга Ҳанзала ривоят қилди, у айтди: Мен Солимнинг Ибн Умардан ривоят қилганини эшитдим: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Ким кийимини такаббурлик билан судраса, Аллаҳ қиёмат куни унга назар солмайди» дедилар.

وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ، قَالَ سَمِعْتُ سَالِمًا، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ، يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏.‏ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ ثِيَابَهُ ‏.‏

Бизга Ибн Нумайр ривоят қилди, бизга Исъҳоқ ибн Сулаймон ривоят қилди, бизга Ҳанзала ибн Абу Суфён ривоят қилди, у айтди: Мен Солимнинг шундай деганини эшитдим: Мен Ибн Умарнинг: «Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг шундай деганларини эшитдим» деганини эшитдим — унинг мислини, фақат у «кийимларини» деди.

وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ سَمِعْتُ مُسْلِمَ، بْنَ يَنَّاقَ يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّهُ رَأَى رَجُلاً يَجُرُّ إِزَارَهُ فَقَالَ مِمَّنْ أَنْتَ فَانْتَسَبَ لَهُ فَإِذَا رَجُلٌ مِنْ بَنِي لَيْثٍ فَعَرَفَهُ ابْنُ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِأُذُنَىَّ هَاتَيْنِ يَقُولُ ‏ "‏ مَنْ جَرَّ إِزَارَهُ لاَ يُرِيدُ بِذَلِكَ إِلاَّ الْمَخِيلَةَ فَإِنَّ اللَّهَ لاَ يَنْظُرُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибнул-Мусанно ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, бизга Шуъба ривоят қилди, у айтди: Мен Муслим ибн Янноқнинг Ибн Умардан ривоят қилаётганини эшитдим: У изорини (белбоғ кийимини) судраётган бир кишини кўриб: «Сен кимдансан?» деди. У ўз насабини айтди ва Бани Лайс қабиласидан бир киши экан, Ибн Умар уни таниди ва: «Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг мана шу икки қулоғим билан шундай деганларини эшитдим» деди: «Ким изорини такаббурликдан бошқа нарсани кўзламай судраса, албатта Аллаҳ қиёмат куни унга назар солмайди».

حَدَّثَنَا إِسْح��اقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ، عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ سَعِيدِ، بْنِ يَسَارٍ أَبِي الْحُبَابِ مَوْلَى بَنِي النَّجَّارِ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، عَنْ أَبِي طَلْحَةَ الأَنْصَارِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ لاَ تَدْخُلُ الْمَلاَئِكَةُ بَيْتًا فِيهِ كَلْبٌ وَلاَ تَمَاثِيلُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَأَتَيْتُ عَائِشَةَ فَقُلْتُ إِنَّ هَذَا يُخْبِرُنِي أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ لاَ تَدْخُلُ الْمَلاَئِكَةُ بَيْتًا فِيهِ كَلْبٌ وَلاَ تَمَاثِيلُ ‏"‏ ‏.‏ فَهَلْ سَمِعْتِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذَكَرَ ذَلِكَ فَقَالَتْ لاَ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكُمْ مَا رَأَيْتُهُ فَعَلَ رَأَيْتُهُ خَرَجَ فِي غَزَاتِهِ فَأَخَذْتُ نَمَطًا فَسَتَرْتُهُ عَلَى الْبَابِ فَلَمَّا قَدِمَ فَرَأَى النَّمَطَ عَرَفْتُ الْكَرَاهِيَةَ فِي وَجْهِهِ فَجَذَبَهُ حَتَّى هَتَكَهُ أَوْ قَطَعَهُ وَقَالَ ‏"‏ إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَأْمُرْنَا أَنْ نَكْسُوَ الْحِجَارَةَ وَالطِّينَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَقَطَعْنَا مِنْهُ وِسَادَتَيْنِ وَحَشَوْتُهُمَا لِيفًا فَلَمْ يَعِبْ ذَلِكَ عَلَىَّ ‏.‏

Бизга Ишоқ ибн Иброҳим ривоят қилди, бизга Жарир Суҳайл ибн Абу Солиҳдан, у Саъид ибн Ясор Абул Ҳубоб — Банун Нажжорнинг озод қилган қулидан, у Зайд ибн Холид ал-Жуҳанийдан, у Абу Талҳа ал-Ансорийдан хабар берди. У деди: Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам шундай деганини эшитдим: «Ичида ит ёки ҳайкаллар бўлган уйга малоикалар кирмайди». У деди: Сўнг мен Оишанинг олдига келдим ва дедим: Мана бу киши менга Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Ичида ит ёки ҳайкаллар бўлган уйга малоикалар кирмайди» деганини хабар бермоқда. Бас, сиз Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг буни зикр қилганини эшитганмисиз? У деди: Йўқ, лекин мен сизларга унинг қилганини кўрганимни айтаман. Мен уни ғазотига чиқаётганини кўрдим. Шунда мен бир гиламча олиб, уни эшикка парда қилдим. У қайтиб келиб, гиламчани кўрганида, мен унинг юзида норозиликни англадим. Бас, у уни тортиб, йиртиб ташлади ёки кесиб ташлади ва деди: «Албатта, Аллаҳ бизга тошлар ва лойни кийимлаш (безатиш)ни буюрмаган». У деди: Сўнг биз ундан иккита ёстиқ кесиб олдик ва уларнинг ичига хурмо толаси тўлдирдик, у эса буни менга айб қилмади.