أَخْبَرَنِي هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبْجَرَ، عَنْ إِيَادِ بْنِ لَقِيطٍ، عَنْ أَبِي رِمْثَةَ، قَالَ أَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مَعَ أَبِي فَقَالَ " مَنْ هَذَا مَعَكَ " . قَالَ ابْنِي أَشْهَدُ بِهِ . قَالَ " أَمَا إِنَّكَ لاَ تَجْنِي عَلَيْهِ وَلاَ يَجْنِي عَلَيْكَ " .
Менга Ҳорун ибн Абдуллаҳ хабар берди, у деди: бизга Суфён ривоят қилди, у деди: менга Абдулмалик ибн Абжар ривоят қилди, Иёд ибн Лақитдан, у Абу Римсадан (ривоят қилдики), у деди: Мен отам билан Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келдим. У: «Сен билан бирга бу ким?» дедилар. (Отам): «Ўғлим, мен бунга (унинг ўғлим эканига) гувоҳлик бераман,» деди. У: «Билгинки, сен унинг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайсан, у ҳам сенинг (гуноҳинг) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар.
أَخْبَرَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، قَالَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَشْعَثَ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ ثَعْلَبَةَ بْنِ زَهْدَمٍ الْيَرْبُوعِيِّ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَخْطُبُ فِي أُنَاسٍ مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ قَتَلُوا فُلاَنًا فِي الْجَاهِلِيَّةِ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَهَتَفَ بِصَوْتِهِ " أَلاَ لاَ تَجْنِي نَفْسٌ عَلَى الأُخْرَى " .
Бизга Маҳмуд ибн Ғайлон хабар берди, у деди: бизга Бишр ибн ас-Сарий ривоят қилди, у деди: бизга Суфён ривоят қилди, Ашъасдан, у ал-Асвад ибн Ҳилолдан, у Саълаба ибн Заҳдам ал-Ярбуъийдан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ансорлардан бўлган бир гуруҳ одамлар орасида хутба қилаётган эдилар. Улар: «Ё Расулаллаҳ, мана булар Саълаба ибн Ярбуъ ўғиллари, улар жоҳилият даврида фалончини ўлдиришган,» дедилар. Шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) овозларини баланд қилиб: «Огоҳ бўлинглар! Ҳеч бир жон бошқасининг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар.
أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ سُلَيْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ هِشَامٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ أَشْعَثَ بْنِ أَبِي الشَّعْثَاءِ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ ثَعْلَبَةَ بْنِ زَهْدَمٍ، قَالَ انْتَهَى قَوْمٌ مِنْ بَنِي ثَعْلَبَةَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ يَخْطُبُ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ قَتَلُوا فُلاَنًا رَجُلاً مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَجْنِي نَفْسٌ عَلَى أُخْرَى " .
Бизга Аҳмад ибн Сулаймон хабар берди, у деди: бизга Муовия ибн Ҳишом ривоят қилди, Суфёндан, у Ашъас ибн Абуш-Шаъсодан, у ал-Асвад ибн Ҳилолдан, у Саълаба ибн Заҳдамдан (ривоят қилдики), у деди: Бану Саълабадан бир қавм Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келди, у хутба қилаётган эдилар. Бир киши: «Ё Расулаллаҳ, мана булар Саълаба ибн Ярбуъ ўғиллари, улар Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан бири бўлган фалончини ўлдиришган,» деди. Шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳеч бир жон бошқасининг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар.
أَخْبَرَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ، قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَشْعَثَ بْنِ أَبِي الشَّعْثَاءِ، قَالَ سَمِعْتُ الأَسْوَدَ بْنَ هِلاَلٍ، يُحَدِّثُ عَنْ رَجُلٍ، مِنْ بَنِي ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ أَنَّ نَاسًا، مِنْ بَنِي ثَعْلَبَةَ أَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ قَتَلُوا فُلاَنًا رَجُلاً مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَجْنِي نَفْسٌ عَلَى أُخْرَى " .
Бизга Маҳмуд ибн Ғайлон хабар берди, у деди: бизга Абу Довуд ривоят қилди, у деди: бизга Шуъба хабар берди, Ашъас ибн Абуш-Шаъсодан, у деди: мен ал-Асвад ибн Ҳилолнинг Бану Саълаба ибн Ярбуъдан бўлган бир кишидан ривоят қилаётганини эшитдим: Бану Саълабадан баъзи одамлар Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келди. Бир киши: «Ё Расулаллаҳ, мана булар Саълаба ибн Ярбуъ ўғиллари, улар Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан бири бўлган фалончини ўлдиришган,» деди. Шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳеч бир жон бошқасининг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар.
أَخْبَرَنَا أَبُو دَاوُدَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَتَّابٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ هِلاَلٍ، - وَكَانَ قَدْ أَدْرَكَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم - عَنْ رَجُلٍ مِنْ بَنِي ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ أَنَّ نَاسًا مِنْ بَنِي ثَعْلَبَةَ أَصَابُوا رَجُلاً مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو ثَعْلَبَةَ قَتَلَتْ فُلاَنًا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَجْنِي نَفْسٌ عَلَى أُخْرَى " . قَالَ شُعْبَةُ أَىْ لاَ يُؤْخَذُ أَحَدٌ بِأَحَدٍ وَاللَّهُ تَعَالَى أَعْلَمُ .
Бизга Абу Довуд хабар берди, у деди: бизга Абу Аттоб ривоят қилди, у деди: бизга Шуъба ривоят қилди, Ашъас ибн Сулаймдан, у ал-Асвад ибн Ҳилолдан — у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га етишган эди — у Бану Саълаба ибн Ярбуъдан бўлган бир кишидан (ривоят қилдики): Бану Саълабадан баъзи одамлар Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан бир кишини (ўлдириб) зиён етказишди. Шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан бир киши: «Ё Расулаллаҳ, мана бу Бану Саълаба фалончини ўлдирди,» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳеч бир жон бошқасининг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар. Шуъба деди: яъни ҳеч ким бошқасининг (гуноҳи) сабабли ушланмайди, Аллаҳ таоло билгувчироқдир.
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنِ الأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ رَجُلٍ، مِنْ بَنِي ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ قَالَ أَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ يَتَكَلَّمُ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو ثَعْلَبَةَ بْنِ يَرْبُوعٍ الَّذِينَ أَصَابُوا فُلاَنًا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ - يَعْنِي - لاَ تَجْنِي نَفْسٌ عَلَى نَفْسٍ " .
Бизга Қутайба хабар берди, у деди: бизга Абу Авона ривоят қилди, Ашъас ибн Сулаймдан, у отасидан, у Бану Саълаба ибн Ярбуъдан бўлган бир кишидан (ривоят қилдики), у деди: Мен Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келдим, у сўзлаётган эдилар. Бир киши: «Ё Расулаллаҳ, мана булар фалончини (ўлдириб) зиён етказган Саълаба ибн Ярбуъ ўғиллари,» деди. Шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Йўқ,» — яъни: «Ҳеч бир жон бошқа жоннинг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар.
أَخْبَرَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، فِي حَدِيثِهِ عَنْ أَبِي الأَحْوَصِ، عَنْ أَشْعَثَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ رَجُلٍ، مِنْ بَنِي يَرْبُوعٍ قَالَ أَتَيْنَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ يُكَلِّمُ النَّاسَ فَقَامَ إِلَيْهِ نَاسٌ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو فُلاَنٍ الَّذِينَ قَتَلُوا فُلاَنًا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَجْنِي نَفْسٌ عَلَى أُخْرَى " .
Бизга Ҳаннод ибн ас-Сарий ўз ҳадисида хабар берди, Абул-Аҳвасдан, у Ашъасдан, у отасидан, у Бану Ярбуъдан бўлган бир кишидан (ривоят қилдики), у деди: Биз Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келдик, у одамларга сўзлаётган эдилар. Шунда баъзи одамлар унинг олдига туриб: «Ё Расулаллаҳ, мана булар фалончини ўлдирган фалон ўғиллари,» дедилар. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳеч бир жон бошқасининг (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар.
أَخْبَرَنَا يُوسُفُ بْنُ عِيسَى، قَالَ أَنْبَأَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، قَالَ أَنْبَأَنَا يَزِيدُ، - وَهُوَ ابْنُ زِيَادِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ - عَنْ جَامِعِ بْنِ شَدَّادٍ، عَنْ طَارِقٍ الْمُحَارِبِيِّ، أَنَّ رَجُلاً، قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلاَءِ بَنُو ثَعْلَبَةَ الَّذِينَ قَتَلُوا فُلاَنًا فِي الْجَاهِلِيَّةِ . فَخُذْ لَنَا بِثَأْرِنَا . فَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى رَأَيْتُ بَيَاضَ إِبْطَيْهِ وَهُوَ يَقُولُ " لاَ تَجْنِي أُمٌّ عَلَى وَلَدٍ " . مَرَّتَيْنِ .
Бизга Юсуф ибн Исо хабар берди, у деди: бизга ал-Фазл ибн Мусо хабар берди, у деди: бизга Язид — у Зиёд ибн Абул-Жаъднинг ўғли — хабар берди, Жомиъ ибн Шаддоддан, у Ториқ ал-Муҳорибийдан (ривоят қилдики), бир киши: «Ё Расулаллаҳ, мана булар жоҳилият даврида фалончини ўлдирган Бану Саълаба, биз учун улардан ўч ол!» деди. Шунда у қўлларини кўтардилар, ҳатто мен қўлтиқларининг оқлигини кўрдим, ва: «Она бола (гуноҳи) учун жавобгар бўлмайди,» дедилар, икки марта.