Саҳиҳи Муслим — 3777-ҳадис

Қул озод қилиш китоби · Вало озод қилган кишига тегишли

3777-ҳадисСаҳиҳи Муслим · Қул озод қилиш китоби

وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ، أَخْبَرَتْهُ أَنَّ بَرِيرَةَ جَاءَتْ عَائِشَةَ تَسْتَعِينُهَا فِي كِتَابَتِهَا وَلَمْ تَكُنْ قَضَتْ مِنْ كِتَابَتِهَا شَيْئًا فَقَالَتْ لَهَا عَائِشَةُ ارْجِعِي إِلَى أَهْلِكِ فَإِنْ أَحَبُّوا أَنْ أَقْضِيَ عَنْكِ كِتَابَتَكِ وَيَكُونَ وَلاَؤُكِ لِي ‏.‏ فَعَلْتُ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ بَرِيرَةُ لأَهْلِهَا فَأَبَوْا وَقَالُوا إِنْ شَاءَتْ أَنْ تَحْتَسِبَ عَلَيْكِ فَلْتَفْعَلْ وَيَكُونَ لَنَا وَلاَؤُكِ ‏.‏ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ ابْتَاعِي فَأَعْتِقِي ‏.‏ فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا بَالُ أُنَاسٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَنِ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلَيْسَ لَهُ وَإِنْ شَرَطَ مِائَةَ مَرَّةٍ شَرْطُ اللَّهِ أَحَقُّ وَأَوْثَقُ ‏"‏ ‏.‏

Ва бизга Қутайба ибн Саид ривоят қилди, бизга Лайс Ибн Шиҳобдан, у Урвадан ривоят қилдики, Оиша унга хабар бердики, Барира Оишанинг олдига, ўз китобатида (озодлик тўловида) ёрдам сўраб келди — у китобатидан ҳали ҳеч нарса тўламаган эди. Оиша унга: «Аҳлингга қайтгинки, агар улар китобатингни сен учун тўлаб беришимни ва валонг меники бўлишини хоҳласалар, мен шундай қилардим» деди. Барира буни аҳлига айтди, улар эса унамади ва: «Агар у (Оиша) сени (савоб деб) ҳисоблаб (тўлаб берса) хоҳласа, қилсин-у, лекин валонг бизники бўлади» дедилар. У буни Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га айтди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унга: «Сотиб ол ва озод қил; зеро валў фақат озод қилган кишиникидир» деди. Сўнг Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) (ўрнидан) туриб: «Баъзи одамларга нима бўлди — улар Аллаҳнинг Китобида йўқ шартларни шарт қиляпти?! Ким Аллаҳнинг Китобида йўқ шартни шарт қилса, уники (ботил) эмас — гарчи юз марта шарт қилса ҳам. Аллаҳнинг шарти ҳақроқ ва мустаҳкамроқдир» деди.

Ўхшаш ҳадислар

Мавзуси яқин ҳадислар — бошқа тўпламлардан ҳам

Сунани Абу Довуд, 3929-ҳадисҚул озод қилиш китоби

Аҳлинга қайтиб бор, агар улар китобатингни ўзим тўлашимни ва валонг (меросхўрлик ҳаққинг) менга бўлишини хоҳласалар, мен шундай қиламан Агар у сенга (савоб) ҳисобламоқчи бўлса, шундай қилсин, лекин валойнг…

Сунани Насоий, 4655-ҳадисМолиявий муомалалар китоби

Эгаларингнинг олдига қайт. Агар улар сенинг китобатингни мен тўлаб беришимни ва сенинг валоятинг (ворислик ҳуқуқинг) мен учун бўлишини истасалар, мен шундай қиламан, Агар у (Оиша) сени ажр умидида (озод…

Сунани Термизий, 2124-ҳадисВасиятлар китоби

Аҳлингнинг олдига қайт; агар улар китобатингни мен тўлашимни ва валоинг (озодликдан кейинги меросинг) менга бўлишини хоҳлашса, мен (шундай) қиламан, Агар у сенга ажр кўзлаб (тўлашни) хоҳласа, валоинг эса…

Саҳиҳул Бухорий, 2155-ҳадисСавдо-сотиқ китоби

Сотиб ол ва озод қил, чунки вало (мерос-ҳимоячилик ҳақи) озод қилган кишигадир Баъзи одамларга нима бўлдики, Аллаҳ Китобида бўлмаган шартларни шарт қилиб қўядилар? Ким Аллаҳ Китобида бўлмаган шартни шарт…

Саҳиҳул Бухорий, 2168-ҳадисСавдо-сотиқ китоби

Уни олиб, уларга валони шарт қилиб қўявер, чунки вало фақат озод қилган кишигадир Аммо баъзд. Баъзи кишиларга нима бўлдики, Аллаҳ Китобида бўлмаган шартларни шарт қиладилар? Аллаҳ Китобида бўлмаган ҳар қандай…

Саҳиҳи Муслим, 3779-ҳадисҚул озод қилиш китоби

Аҳлим мен билан тўққиз йилда тўққиз уқияга — ҳар йили бир уқия (тўлаш) шарти билан — китобат тузди; менга ёрдам бер Агар аҳлинг уни (пулни) уларга бир йўла санаб (тўлаб) беришимни, сени озод қилишимни ва…