Сунани Насоий — 448-ҳадис

Намоз китоби · Намознинг фарзлиги ва ривоятчилар ихтилофи

448-ҳадисСунани Насоий · Намоз китоби

أَخْبَرَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ الدَّسْتَوَائِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ صَعْصَعَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ بَيْنَا أَنَا عِنْدَ الْبَيْتِ بَيْنَ النَّائِمِ وَالْيَقْظَانِ إِذْ أَقْبَلَ أَحَدُ الثَّلاَثَةِ بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ فَأُتِيتُ بِطَسْتٍ مِنْ ذَهَبٍ مَلآنَ حِكْمَةً وَإِيمَانًا فَشَقَّ مِنَ النَّحْرِ إِلَى مَرَاقِّ الْبَطْنِ فَغَسَلَ الْقَلْبَ بِمَاءِ زَمْزَمَ ثُمَّ مُلِئَ حِكْمَةً وَإِيمَانًا ثُمَّ أُتِيتُ بِدَابَّةٍ دُونَ الْبَغْلِ وَفَوْقَ الْحِمَارِ ثُمَّ انْطَلَقْتُ مَعَ جِبْرِيلَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَأَتَيْنَا السَّمَاءَ الدُّنْيَا فَقِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ ‏.‏ قِيلَ وَمَنْ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدٌ ‏.‏ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ مَرْحَبًا بِهِ وَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى آدَمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ قَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنِ ابْنٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ ثُمَّ أَتَيْنَا السَّمَاءَ الثَّانِيَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ ‏.‏ قِيلَ وَمَنْ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدٌ فَمِثْلُ ذَلِكَ فَأَتَيْتُ عَلَى يَحْيَى وَعِيسَى فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِمَا فَقَالاَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ ثُمَّ أَتَيْنَا السَّمَاءَ الثَّالِثَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ ‏.‏ قِيلَ وَمَنْ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدٌ فَمِثْلُ ذَلِكَ فَأَتَيْتُ عَلَى يُوسُفَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ قَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ ثُمَّ أَتَيْنَا السَّمَاءَ الرَّابِعَةَ فَمِثْلُ ذَلِكَ فَأَتَيْتُ عَلَى إِدْرِيسَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ ثُمَّ أَتَيْنَا السَّمَاءَ الْخَامِسَةَ فَمِثْلُ ذَلِكَ فَأَتَيْتُ عَلَى هَارُونَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ قَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ ثُمَّ أَتَيْنَا السَّمَاءَ السَّادِسَةَ فَمِثْلُ ذَلِكَ ثُمَّ أَتَيْتُ عَلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ فَلَمَّا جَاوَزْتُهُ بَكَى قِيلَ مَا يُبْكِيكَ قَالَ يَا رَبِّ هَذَا الْغُلاَمُ الَّذِي بَعَثْتَهُ بَعْدِي يَدْخُلُ مِنْ أُمَّتِهِ الْجَنَّةَ أَكْثَرُ وَأَفْضَلُ مِمَّا يَدْخُلُ مِنْ أُمَّتِي ‏.‏ ثُمَّ أَتَيْنَا السَّمَاءَ السَّابِعَةَ فَمِثْلُ ذَلِكَ فَأَتَيْتُ عَلَى إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنِ ابْنٍ وَنَبِيٍّ ‏.‏ ثُمَّ رُفِعَ لِيَ الْبَيْتُ الْمَعْمُورُ فَسَأَلْتُ جِبْرِيلَ فَقَالَ هَذَا الْبَيْتُ الْمَعْمُورُ يُصَلِّي فِيهِ كُلَّ يَوْمٍ سَبْعُونَ أَلْفَ مَلَكٍ فَإِذَا خَرَجُوا مِنْهُ لَمْ يَعُودُوا فِيهِ آخِرَ مَا عَلَيْهِمْ ثُمَّ رُفِعَتْ لِي سِدْرَةُ الْمُنْتَهَى فَإِذَا نَبِقُهَا مِثْلُ قِلاَلِ هَجَرٍ وَإِذَا وَرَقُهَا مِثْلُ آذَانِ الْفِيَلَةِ وَإِذَا فِي أَصْلِهَا أَرْبَعَةُ أَنْهَارٍ نَهْرَانِ بَاطِنَانِ وَنَهْرَانِ ظَاهِرَانِ فَسَأَلْتُ جِبْرِيلَ فَقَالَ أَمَّا الْبَاطِنَانِ فَفِي الْجَنَّةِ وَأَمَّا الظَّاهِرَانِ فَالْفُرَاتُ وَالنِّيلُ ثُمَّ فُرِضَتْ عَلَىَّ خَمْسُونَ صَلاَةً فَأَتَيْتُ عَلَى مُوسَى فَقَالَ مَا صَنَعْتَ قُلْتُ فُرِضَتْ عَلَىَّ خَمْسُونَ صَلاَةً ‏.‏ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ بِالنَّاسِ مِنْكَ إِنِّي عَالَجْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَشَدَّ الْمُعَالَجَةِ وَإِنَّ أُمَّتَكَ لَنْ يُطِيقُوا ذَلِكَ فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَاسْأَلْهُ أَنْ يُخَفِّفَ عَنْكَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَبِّي فَسَأَلْتُهُ أَنْ يُخَفِّفَ عَنِّي فَجَعَلَهَا أَرْبَعِينَ ثُمَّ رَجَعْتُ إِلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَقَالَ مَا صَنَعْتَ قُلْتُ جَعَلَهَا أَرْبَعِينَ ‏.‏ فَقَالَ لِي مِثْلَ مَقَالَتِهِ الأُولَى فَرَجَعْتُ إِلَى رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ فَجَعَلَهَا ثَلاَثِينَ فَأَتَيْتُ عَلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ لِي مِثْلَ مَقَالَتِهِ الأُولَى فَرَجَعْتُ إِلَى رَبِّي فَجَعَلَهَا عِشْرِينَ ثُمَّ عَشْرَةً ثُمَّ خَمْسَةً فَأَتَيْتُ عَلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَقَالَ لِي مِثْلَ مَقَالَتِهِ الأُولَى فَقُلْتُ إِنِّي أَسْتَحِي مِنْ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ أَنْ أَرْجِعَ إِلَيْهِ فَنُودِيَ أَنْ قَدْ أَمْضَيْتُ فَرِيضَتِي وَخَفَّفْتُ عَنْ عِبَادِي وَأَجْزِي بِالْحَسَنَةِ عَشْرَ أَمْثَالِهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Яъқуб ибн Иброҳим хабар берди, у деди: бизга Яҳё ибн Саид ривоят қилди, у деди: бизга Ҳишом ад-Даставоий ривоят қилди, у деди: бизга Қатода, Анас ибн Моликдан, у Молик ибн Саъсаъадан ривоят қилдики, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Мен Байтнинг (Каъбанинг) ёнида уйқу билан уйғоқлик орасида турганимда, бирдан уч (зот)дан бири икки кишининг орасидан келиб қолди. Менга олтиндан, ҳикмат ва имонга тўла бир тоғора келтирилди ва (кўкрагим) бўғиздан то қориннинг қуйи қисмигача ёрилди, сўнг қалб Замзам суви билан ювилди, кейин ҳикмат ва имонга тўлдирилди. Сўнг менга хачирдан кичик, эшакдан катта бир улов келтирилди, кейин Жибрил (алайҳиссалом) билан йўлга чиқдим. Бас, энг пастки (дунё) осмонига келдик. «Бу ким?» дейилди. У: «Жибрил,» деди. «Сен билан ким бор?» дейилди. У: «Муҳаммад,» деди. «Унга (ваҳий) юборилдими? Унга марҳабо, бу келиши наҳотки яхши келиш!» дейилди. Бас, Одам (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга салом бердим. У: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) ўғил ва пайғамбар!» деди. Сўнг иккинчи осмонга келдик. «Бу ким?» дейилди. У: «Жибрил,» деди. «Сен билан ким бор?» дейилди. У: «Муҳаммад,» деди — худди шундай (гаплар бўлди). Бас, Яҳё ва Исо (алайҳимассалом)нинг олдига келдим ва уларга салом бердим. Улар: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) биродар ва пайғамбар!» дейишди. Сўнг учинчи осмонга келдик. «Бу ким?» дейилди. У: «Жибрил,» деди. «Сен билан ким бор?» дейилди. У: «Муҳаммад,» деди — худди шундай. Бас, Юсуф (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга салом бердим. У: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) биродар ва пайғамбар!» деди. Сўнг тўртинчи осмонга келдик — худди шундай. Бас, Идрис (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга салом бердим. У: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) биродар ва пайғамбар!» деди. Сўнг бешинчи осмонга келдик — худди шундай. Бас, Ҳорун (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга салом бердим. У: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) биродар ва пайғамбар!» деди. Сўнг олтинчи осмонга келдик — худди шундай. Сўнг Мусо (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга салом бердим. У: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) биродар ва пайғамбар!» деди. Мен уни ўтиб кетганимда, у йиғлади. «Сени нима йиғлатмоқда?» дейилди. У: «Эй Роббим, мендан кейин Сен юборган бу йигит (Муҳаммад)нинг умматидан Жаннатга кирадиганлар менинг умматимдан кирадиганлардан кўпроқ ва афзалроқдир,» деди. Сўнг еттинчи осмонга келдик — худди шундай. Бас, Иброҳим (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга салом бердим. У: «Сенга марҳабо, эй (солиҳ) ўғил ва пайғамбар!» деди. Сўнг менга ал-Байтул-Маъмур кўтарилди (кўрсатилди). Жибрилдан сўрадим, у: «Бу ал-Байтул-Маъмурдир, унда ҳар куни етмиш минг малоика намоз ўқийди, ундан чиқишганда, қайтиб кирмайдилар — бу уларга (юклатилган) сўнгги (ибодат)дир,» деди. Сўнг менга Сидратул-Мунтаҳо кўтарилди (кўрсатилди). Унинг мевалари Ҳажар (хумлари) каби, барглари эса филларнинг қулоқлари каби эди. Унинг тагида тўртта дарё бор эди: икки ботиний (яширин) дарё ва икки зоҳирий (ошкора) дарё. Жибрилдан сўрадим, у: «Ботинийлари Жаннатдадир, зоҳирийлари эса Фурот ва Нилдир,» деди. Сўнг менга эллик намоз фарз қилинди. Бас, Мусонинг олдига келдим. У: «Нима қилдинг?» деди. Мен: «Менга эллик намоз фарз қилинди,» дедим. У: «Мен одамларни сендан кўра яхшироқ биламан. Мен Бани Исроил билан жуда қаттиқ тортишганман, сенинг умматинг бунга тоқат қила олмайди. Роббингга қайт ва Ундан ўзингга (юкни) енгиллатишни сўра,» деди. Бас, Роббимга қайтиб, Ундан ўзимга енгиллатишни сўрадим. У уни қирқ (намоз) қилди. Сўнг Мусо (алайҳиссалом)нинг олдига қайтдим. У: «Нима қилдинг?» деди. Мен: «У уни қирқ қилди,» дедим. У менга биринчи айтган сўзини айтди. Бас, Роббим азза ва жаллага қайтдим, У уни ўттиз қилди. Сўнг Мусо (алайҳиссалом)нинг олдига келдим ва унга хабар бердим. У менга биринчи айтган сўзини айтди. Бас, Роббимга қайтдим, У уни йигирма, сўнг ўн, сўнг беш қилди. Мусо (алайҳиссалом)нинг олдига келдим, у менга биринчи айтган сўзини айтди. Мен: «Роббим азза ва жаллага қайтишдан уяламан,» дедим. Шунда нидо қилинди: «Мен фарзимни ўтказдим ва бандаларимдан (юкни) енгиллатдим, ҳар бир яхшилик учун ўн баробар ажр бераман,» (деб),» дедилар.

Ўхшаш ҳадислар

Мавзуси яқин ҳадислар — бошқа тўпламлардан ҳам

Саҳиҳул Бухорий, 3207-ҳадисЯратилиш бошланиши

Мен Байт (Каъба) ёнида уйқу билан уйғоқлик орасида (ётган) эдим — ва икки киши орасида (деб ҳам) эслатди — менга олтиндан бир тос келтирилди, у ҳикмат ва иймон билан тўлдирилган эди. Бўғиздан қориннинг паст…

Саҳиҳул Бухорий, 3342-ҳадисПайғамбарлар китоби

Уйимнинг томи ёрилди — мен Маккада эдим — Жибрил тушди, кўкрагимни ёрди, сўнг уни Замзам суви билан ювди, кейин олтиндан ҳикмат ва иймон билан тўла бир тос келтирди ва уни кўкрагимга қуйди, сўнг уни ёпди.…

Саҳиҳул Бухорий, 3887-ҳадисАнсорлар фазилатлари

Мен Ҳатимда — баъзан: Ҳижрда, деди — ёнбошлаб ётган пайтимда, менга бир келувчи (малоика) келди ва — (Қатода) деди: Уни: ‹ёрди› деганини эшитдим — мана бундан (томоқдан) мана бунга(қадар) қирқди. — Мен Жорудга — у…

Саҳиҳул Бухорий, 349-ҳадисНамоз китоби

Мен Маккада эканимда, уйимнинг шифти ёрилди ва Жибрил тушиб, кўкрагимни ёриб, уни Замзам суви билан ювди; сўнг ҳикмат ва иймонга тўла олтиндан (ясалган) бир тоғора келтириб, уни кўкрагимга қуйди, кейин уни…

Саҳиҳи Муслим, 416-ҳадисИймон китоби

. Мен ундан ўтганимда у йиғлади; унга: ‹Сени йиғлатган нима?› деб нидо қилинди. У: ‹Роббим, мана бу — Мендан кейин юборган йигит(ча)ки, унинг умматидан жаннатга — менинг умматимдан кирадигандан кўпроқ — киради›…

Саҳиҳул Бухорий, 7517-ҳадисТавҳид китоби

. Кейин уни шундан ҳам юқори(роқ) — Аллаҳдан бошқа ҳеч ким билмайдиган (жойгача) — кўтарди, то Сидрат ул-Мунтаҳога келгунча; ва Жаббор, иззат Робби яқинлашди, тадалли (эгилди) — то ундан икки ёй оралиғидек…