Сунани Термизий — 3033-ҳадис

Тафсир китоби · Нисо сураси ҳақида

3033-ҳадисСунани Термизий · Тафсир китоби

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، حَدَّثَنِي سَهْلُ بْنُ سَعْدٍ، قَالَ رَأَيْتُ مَرْوَانَ بْنَ الْحَكَمِ جَالِسًا فِي الْمَسْجِدِ فَأَقْبَلْتُ حَتَّى جَلَسْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَأَخْبَرَنَا أَنَّ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَمْلَى عَلَيْهِ لاَ يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ قَالَ فَجَاءَهُ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ وَهُوَ يُمْلِيهَا عَلَىَّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ لَوْ أَسْتَطِيعُ الْجِهَادَ لَجَاهَدْتُ وَكَانَ رَجُلاً أَعْمَى ‏.‏ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم وَفَخِذُهُ عَلَى فَخِذِي فَثَقُلَتْ حَتَّى هَمَّتْ تَرُضُّ فَخِذِي ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْهِ ‏:‏ ‏(‏ غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ ‏)‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ هَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ نَحْوَ هَذَا ‏.‏ وَرَوَى مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ ذُؤَيْبٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ ‏.‏ وَفِي هَذَا الْحَدِيثِ رِوَايَةُ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَنْ رَجُلٍ مِنَ التَّابِعِينَ رَوَاهُ سَهْلُ بْنُ سَعْدٍ الأَنْصَارِيُّ عَنْ مَرْوَانَ بْنِ الْحَكَمِ وَمَرْوَانُ لَمْ يَسْمَعْ مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ مِنَ التَّابِعِينَ ‏.‏

Бизга Абд ибн Ҳумайд ривоят қилди, у деди: бизга Яъқуб ибн Иброҳим ибн Саъд ривоят қилди, отасидан, у Солиҳ ибн Кайсондан, у Ибн Шиҳобдан (ривоятки, у деди:) менга Саҳл ибн Саъд ривоят қилди, у деди: мен Марвон ибн ал-Ҳакамни масжидда ўтирган ҳолда кўрдим, бордим-да, унинг ёнига ўтирдим. У бизга Зайд ибн Собит унга хабар берганини айтдики, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унга: «Мўминлардан (жиҳодга чиқмай) ўтириб қолувчилар ва Аллаҳ йўлида жиҳод қилувчилар тенг эмас» (оятини) ёздирар эдилар. (Зайд) деди: У менга буни ёздириб турганларида, Ибн Умму Мактум келиб қолди ва: «Эй Расулуллаҳ, Аллаҳга қасамки, агар жиҳод қила олганимда, албатта жиҳод қилардим,» деди — у кўр киши эди. Шунда Аллаҳ Ўз Расули (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га (ваҳий) нозил қилди, уларнинг сони эса менинг сонимнинг устида эди, у шу қадар оғирлашдики, ҳатто сонимни мажақлаб юбораёзди, сўнг (ваҳий ҳолати) у зотдан кўтарилди. Бас, Аллаҳ унга: «(Лекин) зарар (нуқсони) бор кишилар бундан мустасно» (Нисо сураси, 95) (оятини) нозил қилди. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Шу тарзда бир неча (рови) аз-Зуҳрийдан, у Саҳл ибн Саъддан шунга ўхшаш ривоят қилишган. Маъмар эса аз-Зуҳрийдан бу ҳадисни Қабиса ибн Зуъайбдан, у Зайд ибн Собитдан (ривоят қилган). Бу ҳадисда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг ашобларидан бўлган бир кишининг тобиъинлардан бўлган бир кишидан ривоят қилиши (мавжуд)дир: уни Саҳл ибн Саъд ал-Ансорий Марвон ибн ал-Ҳакамдан ривоят қилган, Марвон эса Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ҳадис) эшитмаган, у тобиъинлардандир.

Ўхшаш ҳадислар

Мавзуси яқин ҳадислар — бошқа тўпламлардан ҳам

Саҳиҳул Бухорий, 2832-ҳадисЖиҳод китоби

Мўминлардан ўтириб қолувчилар ва Аллаҳ йўлида жиҳод қилувчилар тенг эмас Эй Расулуллаҳ, агар жиҳодга қодир бўлганимда жиҳод қилардим зарар эгаларидан бошқа

Саҳиҳул Бухорий, 4592-ҳадисПайғамбарнинг Қуръан тафсири

Мўминлардан ўтириб қолганлар ва Аллаҳ йўлида мужоҳидлар тенг эмас Эй Расулуллаҳ, валлаҳи, агар жиҳодга қодир бўлганимда, жиҳод қилар эдим Зарар (нуқсон) эгаларидан бўлганлар мустасно

Сунани Насоий, 3100-ҳадисЖиҳод китоби

Мўминлардан (уйда) ўтирувчилар билан Аллаҳ йўлида жиҳод қилувчилар баробар бўлмас, Эй Аллаҳнинг Расули! Агар мен жиҳодга қодир бўлганимда, албатта жиҳод қилардим, (зарар етказадиган) узр эгаларидан бошқалар

Сунани Насоий, 3099-ҳадисЖиҳод китоби

Мўминлардан (жиҳодга чиқмай уйда) ўтирувчилар билан Аллаҳ йўлида жиҳод қилувчилар баробар бўлмас, Эй Аллаҳнинг Расули! Агар мен жиҳодга қодир бўлганимда, албатта жиҳод қилардим, (зарар етказадиган) узр…

Сунани Термизий, 3031-ҳадисТафсир китоби

Мўминлардан (жангга чиқмай) ўтириб қолувчилар (жиҳод қилувчиларга) тенг эмас Эй Расулуллаҳ, менга нимани буюрасиз? Мен кўзи кўрман, (Лекин) зарар (нуқсони) бор кишилар бундан мустасно Менга (ёзар учун) курак…

Саҳиҳул Бухорий, 4990-ҳадисҚуръан фазилатлари

Мўминлардан (узрсиз уйда) ўтирганлар билан Аллаҳ йўлида жиҳод қилгувчилар тенг бўлмайди Менга Зайдни чақир, у лавҳ, сиёҳдон ва курак суяк (ёки курак суяк ва сиёҳдон) билан келсин Ёз: Ла яставий-л-қоидууна…