حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَعَبَّاسُ بْنُ مُحَمَّدٍ الدُّورِيُّ، وَغَيْرُ، وَاحِدٍ الْمَعْنَى، وَاحِدٌ، قَالُوا حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي الْحَجَّاجِ الْمِنْقَرِيِّ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ ثُمَامَةَ بْنِ حَزْنٍ الْقُشَيْرِيِّ قَالَ شَهِدْتُ الدَّارَ حِينَ أَشْرَفَ عَلَيْهِمْ عُثْمَانُ فَقَالَ ائْتُونِي بِصَاحِبَيْكُمُ اللَّذَيْنِ أَلَّبَاكُمْ عَلَىَّ . قَالَ فَجِيءَ بِهِمَا فَكَأَنَّهُمَا جَمَلاَنِ أَوْ كَأَنَّهُمَا حِمَارَانِ . قَالَ فَأَشْرَفَ عَلَيْهِمْ عُثْمَانُ فَقَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدِمَ الْمَدِينَةَ وَلَيْسَ بِهَا مَاءٌ يُسْتَعْذَبُ غَيْرَ بِئْرِ رُومَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ " مَنْ يَشْتَرِي بِئْرَ رُومَةَ فَيَجْعَلُ دَلْوَهُ مَعَ دِلاَءِ الْمُسْلِمِينَ بِخَيْرٍ لَهُ مِنْهَا فِي الْجَنَّةِ " . فَاشْتَرَيْتُهَا مِنْ صُلْبِ مَالِي فَأَنْتُمُ الْيَوْمَ تَمْنَعُونِي أَنْ أَشْرَبَ مِنْهَا حَتَّى أَشْرَبَ مِنْ مَاءِ الْبَحْرِ . قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ الْمَسْجِدَ ضَاقَ بِأَهْلِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ يَشْتَرِي بُقْعَةَ آلِ فُلاَنٍ فَيَزِيدُهَا فِي الْمَسْجِدِ بِخَيْرٍ لَهُ مِنْهَا فِي الْجَنَّةِ " . فَاشْتَرَيْتُهَا مِنْ صُلْبِ مَالِي فَأَنْتُمُ الْيَوْمَ تَمْنَعُونِي أَنْ أُصَلِّيَ فِيهَا رَكْعَتَيْنِ . قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنِّي جَهَّزْتُ جَيْشَ الْعُسْرَةِ مِنْ مَالِي قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . ثُمَّ قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ عَلَى ثَبِيرِ مَكَّةَ وَمَعَهُ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَا فَتَحَرَّكَ الْجَبَلُ حَتَّى تَسَاقَطَتْ حِجَارَتُهُ بِالْحَضِيضِ قَالَ فَرَكَضَهُ بِرِجْلِهِ وَقَالَ " اسْكُنْ ثَبِيرُ فَإِنَّمَا عَلَيْكَ نَبِيٌّ وَصِدِّيقٌ وَشَهِيدَانِ " . قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ شَهِدُوا لِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ أَنِّي شَهِيدٌ ثَلاَثًا . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ . وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عُثْمَانَ .
Бизга Абдуллаҳ ибн Абдурраҳмон, Аббос ибн Муҳаммад ад-Дуурий ва бошқа бир киши — маъно бир хил — ривоят қилиб, улар дедилар: бизга Саид ибн Омир ривоят қилди; Абдуллаҳ: бизга Саид ибн Омир, Яҳё ибн Абул-Ҳажжож ал-Минқарийдан, у Абу Масъуд ал-Журайрийдан, у Сумома ибн Ҳазн ал-Қушайрийдан хабар берди, (Сумома) деди: «Усмон уларнинг устига (уйнинг томидан) чиққан вақтда мен ўша уй (қамали)да ҳозир эдим. У: «Мени сизни менга қарши қўзғатган икки йўлдошингиз олдига олиб келинглар,» деди. (Рови) деди: улар иккаласи олиб келинди, гўё улар икки туя ёки икки эшакдай эди. (Рови) деди: Усмон уларнинг устига чиқиб: «Сизлардан Аллаҳ ва Ислом ҳаққи-ҳурмати сўрайман: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Мадинага келганларида, у ерда Рума қудуғидан бошқа ичса бўладиган ширин сув йўқ эди; шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ким Рума қудуғини сотиб олиб, ўз челагини мусулмонларнинг челаклари билан (баробар) қилса, унга (эвазига) жаннатда ундан кўра яхшироқ (мукофот) бўлади,» дедилар. Мен уни ўз асл молимдан сотиб олдим; бугун эса сиз мени ундан сув ичишимдан тўсаяпсиз, ҳатто денгиз сувидан ичишга мажбур бўлгудай қилдингиз — буни биласизми?» деди. Улар: «Аллаҳга қасамки, ҳа,» дедилар. (Усмон) деди: «Сизлардан Аллаҳ ва Ислом ҳаққи сўрайман: масжид ўз аҳлига торлик қилгани учун Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ким фалон оиланинг ер майдонини сотиб олиб, уни масжидга қўшса, унга (эвазига) жаннатда ундан кўра яхшироқ (мукофот) бўлади,» деганларини биласизми? Мен уни ўз асл молимдан сотиб олдим; бугун эса сиз мени унда икки ракаат намоз ўқишимдан тўсаяпсиз,» деди. Улар: «Аллаҳга қасамки, ҳа,» дедилар. (Усмон) деди: «Сизлардан Аллаҳ ва Ислом ҳаққи сўрайман: мен Табук (қийинчилик) лашкарини ўз молимдан жиҳозлаганимни биласизми?» Улар: «Аллаҳга қасамки, ҳа,» дедилар. Сўнг (Усмон): «Сизлардан Аллаҳ ва Ислом ҳаққи сўрайман: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Макка (яқинидаги) Сабир (тоғи) устида бўлганларини, у кишининг ёнида Абу Бакр, Умар ва мен борлигимни биласизми? Шунда тоғ силкинди, ҳатто унинг тошлари қуйига тўкила бошлади. (Рови) деди: у (Набий) тоғни оёғи билан тепиб: «Сокин бўл, эй Сабир! Сенинг устингда фақат бир набий, бир сиддиқ ва икки шаҳид бор, (холос),» дедилар,» деди. Улар: «Аллаҳга қасамки, ҳа,» дедилар. (Усмон): «Аллаҳу акбар! Каъбанинг Роббига қасамки, улар мен шаҳид эканлигимга гувоҳлик бердилар,» деди — буни уч марта (такрорлади). Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасандир. Бу (ҳадис) Усмондан бошқа йўллар билан ҳам ривоят қилинган.