Тоиф жанги

حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ، سَمِعَ سُفْيَانَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ زَيْنَبَ ابْنَةِ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أُمِّهَا أُمِّ سَلَمَةَ ـ رضى الله عنها ـ دَخَلَ عَلَىَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدِي مُخَنَّثٌ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أُمَيَّةَ يَا عَبْدَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْكُمُ الطَّائِفَ غَدًا فَعَلَيْكَ بِابْنَةِ غَيْلاَنَ، فَإِنَّهَا تُقْبِلُ بِأَرْبَعٍ وَتُدْبِرُ بِثَمَانٍ‏.‏ وَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ لاَ يَدْخُلَنَّ هَؤُلاَءِ عَلَيْكُنَّ ‏"‏‏.‏ قَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ وَقَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ الْمُخَنَّثُ هِيتٌ‏.‏ حَدَّثَنَا مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ بِهَذَا، وَزَادَ وَهْوَ مُحَاصِرٌ الطَّائِفَ يَوْمَئِذٍ‏.‏

ал-Ҳумайдий бизга айтди, у Суфёндан эшитди, Ҳишом бизга айтди, у отасидан, у Зайнаб бинт Абу Саламадан, у онаси Умму Салама розияллаҳу анҳодан: Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам менинг олдимга кирди, менинг ёнимда бир муханнас (хотинсифат эркак) бор эди. Мен уни Абдуллаҳ ибн Абу Умайяга: «Эй Абдуллаҳ, агар Аллаҳ сизларга эртага Тоифни фатҳ қилса, сен Ғайлоннинг қизига (уйланишга) интил, чунки у тўрт (бурма) билан келади, саккиз (бурма) билан кетади» деяётганини эшитдим. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам деди: «Булар сизларнинг (аёллар) олдингизга асло кирмасинлар.» Ибн Уяйна айтди: Ибн Журайж деди: «Муханнас — Ҳит (деган киши).» Маҳмуд бизга айтди, Абу Усома бизга шуни Ҳишомдан айтди ва зиёда қилди: у (Набий) ўша куни Тоифни қамал қилаётган эди.

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي الْعَبَّاسِ الشَّاعِرِ الأَعْمَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، قَالَ لَمَّا حَاصَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الطَّائِفَ فَلَمْ يَنَلْ مِنْهُمْ شَيْئًا قَالَ ‏"‏ إِنَّا قَافِلُونَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ ‏"‏‏.‏ فَثَقُلَ عَلَيْهِمْ وَقَالُوا نَذْهَبُ وَلاَ نَفْتَحُهُ ـ وَقَالَ مَرَّةً نَقْفُلُ ـ فَقَالَ ‏"‏ اغْدُوا عَلَى الْقِتَالِ ‏"‏‏.‏ فَغَدَوْا فَأَصَابَهُمْ جِرَاحٌ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّا قَافِلُونَ غَدًا إِنْ شَاءَ اللَّهُ ‏"‏‏.‏ فَأَعْجَبَهُمْ فَضَحِكَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم، وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً فَتَبَسَّمَ‏.‏ قَالَ قَالَ الْحُمَيْدِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ الْخَبَرَ كُلَّهُ‏.‏

Али ибн Абдуллаҳ бизга айтди, Суфён бизга айтди, у Амрдан, у Абул-Аббос шоир ал-Аъмодан, у Абдуллаҳ ибн Умардан: У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам Тоифни қамал қилиб, улардан ҳеч нарсага эриша олмаганда, деди: «Биз, иншааллаҳ, қайтамиз.» Бу уларга оғир келди ва дедилар: «Уни фатҳ қилмай кетамизми?» — бир марта «қайтамиз» деди. У деди: «Эртага жангга чиқинглар.» Улар чиқдилар, уларга яралар етди. У деди: «Биз эртага, иншааллаҳ, қайтамиз.» Бу уларга ёқди. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам кулди. Суфён бир марта «табассум қилди» деди. ал-Ҳумайдий айтди: Суфён бизга бутун хабарни айтди.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَاصِمٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عُثْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ سَعْدًا ـ وَهْوَ أَوَّلُ مَنْ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ـ وَأَبَا بَكْرَةَ ـ وَكَانَ تَسَوَّرَ حِصْنَ الطَّائِفِ فِي أُنَاسٍ ـ فَجَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالاَ سَمِعْنَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ مَنِ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ وَهْوَ يَعْلَمُ فَالْجَنَّةُ عَلَيْهِ حَرَامٌ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ هِشَامٌ وَأَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ عَاصِمٍ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، أَوْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ قَالَ سَمِعْتُ سَعْدًا، وَأَبَا، بَكْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ قَالَ عَاصِمٌ قُلْتُ لَقَدْ شَهِدَ عِنْدَكَ رَجُلاَنِ حَسْبُكَ بِهِمَا‏.‏ قَالَ أَجَلْ أَمَّا أَحَدُهُمَا فَأَوَّلُ مَنْ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، وَأَمَّا الآخَرُ فَنَزَلَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ثَالِثَ ثَلاَثَةٍ وَعِشْرِينَ مِنَ الطَّائِفِ‏.‏

Муҳаммад ибн Башшор менга айтди, Ғундар бизга айтди, Шуъба бизга айтди, у Осимдан, деди: Мен Абу Усмондан эшитдим, деди: Мен Саъд — у Аллаҳ йўлида биринчи бўлиб ўқ отган киши — ва Абу Бакрадан — у Тоиф қалъасига бир неча киши билан тирмашиб чиқиб, кейин Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдига келган эди — эшитдим, иккаласи: «Биз Набий соллаллаҳу алайҳи васалламни: «Ким била туриб ўз отасидан бошқага (отам деб) даъво қилса, жаннат унга ҳаром» деганини эшитдик» дедилар. Ҳишом айтди: Бизга Маъмар Осимдан, у Абул-Олия ёки Абу Усмон ан-Наҳдийдан хабар берди: Мен Саъд ва Абу Бакрадан, Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан (ривоят қилиб) эшитдим. Осим айтди: Мен дедим: «Сенинг олдингда икки киши гувоҳлик берди, сенга улар кифоя.» У деди: «Ҳа. Улардан бири Аллаҳ йўлида биринчи ўқ отган киши, иккинчиси эса Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдига Тоифдан йигирма учинчи (киши сифатида) тушган.»

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَاصِمٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عُثْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ سَعْدًا ـ وَهْوَ أَوَّلُ مَنْ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ـ وَأَبَا بَكْرَةَ ـ وَكَانَ تَسَوَّرَ حِصْنَ الطَّائِفِ فِي أُنَاسٍ ـ فَجَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالاَ سَمِعْنَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ مَنِ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ وَهْوَ يَعْلَمُ فَالْجَنَّةُ عَلَيْهِ حَرَامٌ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ هِشَامٌ وَأَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ عَاصِمٍ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، أَوْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ قَالَ سَمِعْتُ سَعْدًا، وَأَبَا، بَكْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ قَالَ عَاصِمٌ قُلْتُ لَقَدْ شَهِدَ عِنْدَكَ رَجُلاَنِ حَسْبُكَ بِهِمَا‏.‏ قَالَ أَجَلْ أَمَّا أَحَدُهُمَا فَأَوَّلُ مَنْ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، وَأَمَّا الآخَرُ فَنَزَلَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ثَالِثَ ثَلاَثَةٍ وَعِشْرِينَ مِنَ الطَّائِفِ‏.‏

Муҳаммад ибн Башшор менга айтди, Ғундар бизга айтди, Шуъба бизга айтди, у Осимдан, деди: Мен Абу Усмондан эшитдим, деди: Мен Саъд — у Аллаҳ йўлида биринчи бўлиб ўқ отган киши — ва Абу Бакрадан — у Тоиф қалъасига бир неча киши билан тирмашиб чиқиб, кейин Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдига келган эди — эшитдим, иккаласи: «Биз Набий соллаллаҳу алайҳи васалламни: «Ким била туриб ўз отасидан бошқага (отам деб) даъво қилса, жаннат унга ҳаром» деганини эшитдик» дедилар. Ҳишом айтди: Бизга Маъмар Осимдан, у Абул-Олия ёки Абу Усмон ан-Наҳдийдан хабар берди: Мен Саъд ва Абу Бакрадан, Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан (ривоят қилиб) эшитдим. Осим айтди: Мен дедим: «Сенинг олдингда икки киши гувоҳлик берди, сенга улар кифоя.» У деди: «Ҳа. Улардан бири Аллаҳ йўлида биринчи ўқ отган киши, иккинчиси эса Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдига Тоифдан йигирма учинчи (киши сифатида) тушган.»

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ نَازِلٌ بِالْجِعْرَانَةِ بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ وَمَعَهُ بِلاَلٌ، فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ أَلاَ تُنْجِزُ لِي مَا وَعَدْتَنِي‏.‏ فَقَالَ لَهُ ‏"‏ أَبْشِرْ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ قَدْ أَكْثَرْتَ عَلَىَّ مِنْ أَبْشِرْ‏.‏ فَأَقْبَلَ عَلَى أَبِي مُوسَى وَبِلاَلٍ كَهَيْئَةِ الْغَضْبَانِ فَقَالَ ‏"‏ رَدَّ الْبُشْرَى فَاقْبَلاَ أَنْتُمَا ‏"‏‏.‏ قَالاَ قَبِلْنَا‏.‏ ثُمَّ دَعَا بِقَدَحٍ فِيهِ مَاءٌ فَغَسَلَ يَدَيْهِ وَوَجْهَهُ فِيهِ، وَمَجَّ فِيهِ، ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اشْرَبَا مِنْهُ، وَأَفْرِغَا عَلَى وُجُوهِكُمَا وَنُحُورِكُمَا، وَأَبْشِرَا ‏"‏‏.‏ فَأَخَذَا الْقَدَحَ فَفَعَلاَ، فَنَادَتْ أُمُّ سَلَمَةَ مِنْ وَرَاءِ السِّتْرِ أَنْ أَفْضِلاَ لأُمِّكُمَا‏.‏ فَأَفْضَلاَ لَهَا مِنْهُ طَائِفَةً‏.‏

Муҳаммад ибн ал-Ало бизга айтди, Абу Усома бизга айтди, у Бурайд ибн Абдуллаҳдан, у Абу Бурдадан, у Абу Мусо розияллаҳу анҳудан: У айтди: Мен Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдида эдим, у Макка билан Мадина орасидаги Жиъронада тушган эди, у билан Билол бор эди. Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдига бир аъробий келиб деди: «Сен менга ваъда қилган нарсани бажармайсанми?» У унга: «Хушхабар бўлсин (суюнгин)» деди. У деди: «Сен менга «суюнгин»ни кўп айтдинг.» У ғазаблангандай Абу Мусо ва Билолга юзланиб деди: «У хушхабарни рад қилди, сизлар икковингиз қабул қилинглар.» Улар: «Қабул қилдик» дедилар. Кейин у ичида сув бўлган бир пиёла сўраб, қўлларини ва юзини унда ювди, унга (сувга) тупурди, кейин деди: «Ундан ичинглар, юзларингизга ва кўкракларингизга қуйинглар, хушхабар бўлсин.» Улар пиёлани олиб шундай қилдилар. Умму Салама парда ортидан: «Онангизга ҳам қолдиринглар» деб нидо қилди. Улар унга ундан бир қисм қолдирдилар.

حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، أَنَّ صَفْوَانَ بْنَ يَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ، أَخْبَرَ أَنَّ يَعْلَى كَانَ يَقُولُ لَيْتَنِي أَرَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ يُنْزَلُ عَلَيْهِ‏.‏ قَالَ فَبَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِالْجِعْرَانَةِ وَعَلَيْهِ ثَوْبٌ قَدْ أُظِلَّ بِهِ، مَعَهُ فِيهِ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ، إِذْ جَاءَهُ أَعْرَابِيٌّ عَلَيْهِ جُبَّةٌ مُتَضَمِّخٌ بِطِيبٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ تَرَى فِي رَجُلٍ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ فِي جُبَّةٍ بَعْدَ مَا تَضَمَّخَ بِالطِّيبِ فَأَشَارَ عُمَرُ إِلَى يَعْلَى بِيَدِهِ أَنْ تَعَالَ‏.‏ فَجَاءَ يَعْلَى فَأَدْخَلَ رَأْسَهُ، فَإِذَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مُحْمَرُّ الْوَجْهِ، يَغِطُّ كَذَلِكَ سَاعَةً، ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ فَقَالَ ‏"‏ أَيْنَ الَّذِي يَسْأَلُنِي عَنِ الْعُمْرَةِ آنَفًا ‏"‏‏.‏ فَالْتُمِسَ الرَّجُلُ فَأُتِيَ بِهِ فَقَالَ ‏"‏ أَمَّا الطِّيبُ الَّذِي بِكَ فَاغْسِلْهُ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ، وَأَمَّا الْجُبَّةُ فَانْزِعْهَا، ثُمَّ اصْنَعْ فِي عُمْرَتِكَ كَمَا تَصْنَعُ فِي حَجِّكَ ‏"‏‏.‏

Яъқуб ибн Иброҳим бизга айтди, Исмоил бизга айтди, Ибн Журайж бизга айтди, деди: Менга Ато хабар берди, Сафвон ибн Яъло ибн Умайя хабар бердики, Яъло айтарди: «Кошки мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни унга (ваҳий) нозил бўлаётган пайтда кўрсам.» У айтди: Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам Жиъронада эди, устига бир кийим соябон қилинган, у билан саҳобаларидан баъзи одамлар бор эди. Бирдан унинг олдига бир аъробий келди, устида хушбўйлик (атир) сурилган жубба (кийим) бор эди. У деди: «Эй Расулуллаҳ, хушбўйлик суринганидан кейин жуббада умрага эҳром боғлаган киши ҳақида нима дейсан?» Умар Яълога қўли билан «кел» деб ишора қилди. Яъло келиб бошини (соябон ичига) киритди. Қараса, Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг юзи қизарган, шундай бир соат хуруллаб (оғир) нафас оларди. Кейин у ҳолат ундан кетди. У деди: «Ҳозиргина мендан умра ҳақида сўраган киши қаерда?» Ўша киши изланиб, келтирилди. У деди: «Сендаги хушбўйликни эса уч марта ювиб ташла, жуббани эса еч, кейин умрангда ҳажингда қилгандай қил.»

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى، عَنْ عَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَاصِمٍ، قَالَ لَمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ حُنَيْنٍ قَسَمَ فِي النَّاسِ فِي الْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ، وَلَمْ يُعْطِ الأَنْصَارَ شَيْئًا، فَكَأَنَّهُمْ وَجَدُوا إِذْ لَمْ يُصِبْهُمْ مَا أَصَابَ النَّاسَ فَخَطَبَهُمْ فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ أَلَمْ أَجِدْكُمْ ضُلاَّلاً فَهَدَاكُمُ اللَّهُ بِي، وَكُنْتُمْ مُتَفَرِّقِينَ فَأَلَّفَكُمُ اللَّهُ بِي وَعَالَةً، فَأَغْنَاكُمُ اللَّهُ بِي ‏"‏‏.‏ كُلَّمَا قَالَ شَيْئًا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمَنُّ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مَا يَمْنَعُكُمْ أَنْ تُجِيبُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏‏.‏ قَالَ كُلَّمَا قَالَ شَيْئًا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمَنُّ‏.‏ قَالَ ‏"‏ لَوْ شِئْتُمْ قُلْتُمْ جِئْتَنَا كَذَا وَكَذَا‏.‏ أَتَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالشَّاةِ وَالْبَعِيرِ، وَتَذْهَبُونَ بِالنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى رِحَالِكُمْ، لَوْلاَ الْهِجْرَةُ لَكُنْتُ امْرَأً مِنَ الأَنْصَارِ، وَلَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا وَشِعْبًا لَسَلَكْتُ وَادِيَ الأَنْصَارِ وَشِعْبَهَا، الأَنْصَارُ شِعَارٌ وَالنَّاسُ دِثَارٌ، إِنَّكُمْ سَتَلْقَوْنَ بَعْدِي أَثَرَةً فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوْنِي عَلَى الْحَوْضِ ‏"‏‏.‏

Мусо ибн Исмоил бизга айтди, Вуҳайб бизга айтди, Амр ибн Яҳё бизга айтди, у Аббод ибн Тамимдан, у Абдуллаҳ ибн Зайд ибн Осимдан: У айтди: Аллаҳ Ҳунайн куни Расулига соллаллаҳу алайҳи васаллам файъ (ўлжа) берганида, у одамлар ичида — қалблари улфат қилинганларга (муъаллафатул-қулуб) тақсимлади, Ансорга ҳеч нарса бермади. Улар гўё, одамларга теккан нарса ўзларига тегмаганидан хафа бўлгандай бўлдилар. Шунда у уларга хутба ўқиб деди: «Эй Ансор жамоаси, мен сизларни адашган ҳолда топиб, Аллаҳ сизларни мен орқали ҳидоят қилмадими? Сизлар тарқоқ эдинг, Аллаҳ сизларни мен орқали бирлаштирмадими? Сизлар камбағал эдинг, Аллаҳ сизларни мен орқали бой қилмадими?» У ҳар гап айтганида, улар: «Аллаҳ ва Расули энг катта неъмат эгаси (энг марҳаматли)дир» дердилар. У деди: «Сизларни Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламга жавоб беришдан нима тўсяпти?» Ҳар гап айтганида, улар: «Аллаҳ ва Расули энг марҳаматли» дердилар. У деди: «Агар хоҳласангиз, айтсангиз бўларди: «Сен бизнинг олдимизга шундай-шундай (ҳолатда) келдинг (биз сени қабул қилдик).» Одамлар қўй ва туя билан кетиб, сизлар Набий соллаллаҳу алайҳи васалламни уйларингизга олиб кетишингизга рози эмасмисизлар? Агар ҳижрат бўлмаганида, мен Ансордан бир киши бўлардим. Агар одамлар бир водий ва дара бўйлаб юрсалар, мен Ансорнинг водийси ва дараси бўйлаб юрардим. Ансор ички кийим (яқин), одамлар ташқи кийим (узоқ)дир. Сизлар мендан кейин (ўзгаларнинг) устун кўрилишини (адолатсизликни) кўрасизлар. Бас, сабр қилинглар, то мени Ҳавз (жаннат кўли) бошида учратгунча.»

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ نَاسٌ مِنَ الأَنْصَارِ حِينَ أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مَا أَفَاءَ مِنْ أَمْوَالِ هَوَازِنَ، فَطَفِقَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي رِجَالاً الْمِائَةَ مِنَ الإِبِلِ فَقَالُوا يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي قُرَيْشًا وَيَتْرُكُنَا، وَسُيُوفُنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ‏.‏ قَالَ أَنَسٌ فَحُدِّثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمَقَالَتِهِمْ، فَأَرْسَلَ إِلَى الأَنْصَارِ فَجَمَعَهُمْ فِي قُبَّةٍ مِنْ أَدَمٍ وَلَمْ يَدْعُ مَعَهُمْ غَيْرَهُمْ، فَلَمَّا اجْتَمَعُوا قَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكُمْ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ فُقَهَاءُ الأَنْصَارِ أَمَّا رُؤَسَاؤُنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَلَمْ يَقُولُوا شَيْئًا، وَأَمَّا نَاسٌ مِنَّا حَدِيثَةٌ أَسْنَانُهُمْ فَقَالُوا يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي قُرَيْشًا وَيَتْرُكُنَا، وَسُيُوفُنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَإِنِّي أُعْطِي رِجَالاً حَدِيثِي عَهْدٍ بِكُفْرٍ، أَتَأَلَّفُهُمْ، أَمَا تَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالأَمْوَالِ وَتَذْهَبُونَ بِالنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى رِحَالِكُمْ، فَوَاللَّهِ لَمَا تَنْقَلِبُونَ بِهِ خَيْرٌ مِمَّا يَنْقَلِبُونَ بِهِ ‏"‏‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ رَضِينَا‏.‏ فَقَالَ لَهُمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ سَتَجِدُونَ أُثْرَةً شَدِيدَةً، فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوُا اللَّهَ وَرَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم فَإِنِّي عَلَى الْحَوْضِ ‏"‏‏.‏ قَالَ أَنَسٌ فَلَمْ يَصْبِرُوا‏.‏

Абдуллаҳ ибн Муҳаммад менга айтди, Ҳишом бизга айтди, Маъмар бизга хабар берди, у Зуҳрийдан, деди: Менга Анас ибн Молик розияллаҳу анҳу хабар берди: У айтди: Аллаҳ Расулига соллаллаҳу алайҳи васаллам Ҳавозин молларидан файъ қилиб берган нарсани берганда, Ансордан баъзи одамлар (эътироз билдириб) гапирдилар. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам баъзи кишиларга юзтадан туя бера бошлади. Улар дедилар: «Аллаҳ Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни мағфират қилсин, Қурайшга беради-ю, бизни қолдиради, ҳолбуки қиличларимиздан уларнинг қонлари томиб турибди.» Анас айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламга уларнинг сўзи етказилди. У Ансорни чақириб, уларни теридан бир чодирда йиғди, улар билан бошқа ҳеч кимни чақирмади. Улар йиғилганда, Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам туриб деди: «Сизлардан менга етиб келган бу гап нима?» Ансорнинг фуқаҳолари (донолари) дедилар: «Эй Расулуллаҳ, бизнинг катталаримиз ҳеч нарса демади. Биздан ёши кичик баъзи одамлар эса: «Аллаҳ Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни мағфират қилсин, Қурайшга беради-ю, бизни қолдиради, ҳолбуки қиличларимиздан уларнинг қонлари томиб турибди» дедилар.» Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам деди: «Мен куфрга (яқин) янги аҳддаги (янги мусулмон бўлган) кишиларга бераман, уларни (қалбини) улфат қиламан. Одамлар моллар билан кетиб, сизлар Набий соллаллаҳу алайҳи васалламни уйларингизга олиб кетишингизга рози эмасмисизлар? Валлаҳи, сизлар олиб қайтадиган нарса улар олиб қайтадиган нарсадан яхшироқдир.» Улар: «Эй Расулуллаҳ, биз розимиз» дедилар. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам уларга деди: «Сизлар мендан кейин қаттиқ адолатсизлик (бошқаларнинг устун кўрилиши)ни топасизлар. Бас, сабр қилинглар, то Аллаҳ ва Расули соллаллаҳу алайҳи васалламга йўлиққунча, мен Ҳавз бошида бўламан.» Анас айтди: Улар сабр қилмадилар.